«Νέες υποδομές, νέα τρένα, νέοι σταθμοί, είναι το τρίπτυχο για την πραγματική αλλαγή του ελληνικού σιδηροδρόμου», σύμφωνα με τον αναπληρωτή υπουργό Κωνσταντίνο Κυρανάκη, με βασική πρόκληση για την κυβέρνηση την αποκατάσταση του αισθήματος ασφάλειας στα τρένα.
Όπως ανέφερε ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, στο πλαίσιο συνάντησης που είχε χθες βράδυ με δημοσιογράφους «η αναβάθμιση των υποδομών, οι πρόσθετες δικλείδες ασφαλείας, ο ψηφιακός έλεγχος, οι αυστηρότερες συμβάσεις και οι αλλαγές στο ανθρώπινο δυναμικό συνθέτουν μία προσπάθεια να λειτουργήσει ο σιδηρόδρομος με σύγχρονα ευρωπαϊκά πρότυπα, με σαφείς ευθύνες και πραγματικό έλεγχο. Στόχος δεν είναι απλώς η αποφυγή νέων αστοχιών, αλλά η οικοδόμηση ενός απολύτως ασφαλούς σιδηροδρομικού συστήματος, αντάξιου της χώρας, και η σταδιακή αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των επιβατών μέσα από συνέπεια και μετρήσιμα αποτελέσματα».
Σύμφωνα με τον ίδιο, το στοίχημα είναι η αποκατάσταση και η πλήρης αναβάθμιση του άξονα Αθήνα Θεσσαλονίκη και εν γένει ο σιδηροδρομικός άξονας Πειραιάς-Ειδομένη και εν συνεχεία η διαδρομή στον κεντρικό σιδηροδρομικό άξονα Αθήνα - Θεσσαλονίκη να τελείται σε λιγότερο από 3,5 ώρες.
Τα έργα υποδομής - Ολοκλήρωση το καλοκαίρι του 2026
Τα έργα υποδομής στο δρομολόγιο Αθήνα - Θεσσαλονίκη προχωρούν κανονικά, με το χρονοδιάγραμμα των 15 μηνών να τηρείται χωρίς αποκλίσεις και χωρίς καμία παράταση του έργου. Το καλοκαίρι του 2026, το δίκτυο αυτό θα έχει 100% σημαδότηση, 100% τηλεδιοίκηση και 100% σύστημα αυτόματης πέδησης που δεν προβλέπονταν στην σύμβαση 717, δημιουργώντας για πρώτη φορά ένα ενιαίο και σύγχρονο επίπεδο λειτουργίας στον κεντρικό σιδηροδρομικό άξονα της χώρας.
Για να μειωθούν οι χρονοαποστάσεις στον ελληνικό σιδηρόδρομο, όλα έχουν να κάνουν με τα έργα υποδομής ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Κυρανάκης, αναφέροντας ότι έως το 2027 θα προχωρήσει η υπογειοποίηση ισόπεδων διαβάσεων, ενώ κάποιες μπορεί να γίνουν ανισόπεδες ανάλογα με την τοποθεσία.
23 νέα τρένα μετά από 20 χρόνια - Έρχεται το πρώτο τρένο για δοκιμαστικό δρομολόγιο 26 Ιανουαρίου
Όπως αποκάλυψε ο αναπληρωτής υπουργός, τις επόμενες ημέρες θα έρθει στη χώρα μας το πρώτο τρένο για τα πρώτα τεστ επί του ελληνικού σιδηροδρομικού δικτύου, στο πλαίσιο της συμφωνίας της κυβέρνησης με τη Hellenic Train. Η ημερομηνία που έχει συμφωνηθεί με τους Ιταλούς για το πρώτο δοκιμαστικό δρομολόγιο φέρεται να είναι η 26η Ιανουαρίου.
Η παραγγελία των νέων τρένων (όχι μεταχειρισμένων) στο πλαίσιο της συμφωνίας που προβλέπει η νέα σύμβαση, έχει ήδη πραγματοποιηθεί και τα πρώτα τρένα θα ξεκινήσουν να εκτελούν δρομολόγια στον ελληνικό σιδηρόδρομο εντός 18 μηνών. Η ολοκλήρωση της παράδοσής όλου του στόλου (23 τρένα) προβλέπεται έως το τέλος του 2027. Το σύνολο του ποσού (308 εκ. ευρώ) καταβάλλεται από τον ιταλικό όμιλο Ferrovie dello Stato. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη επένδυση στις χερσαίες μεταφορές που έχει γίνει ποτέ στη χώρα.
Η αναθεωρημένη σύμβαση, που υπογράφηκε στις 22 Δεκεμβρίου 2025, με αυστηρότερο πλαίσιο υπέρ του ελληνικού δημοσίου, η οποία και προβλέπει συνολικές επενδύσεις 420 εκατ. ευρώ, συζητείται και ψηφίζεται σήμερα από την Ολομέλεια στη Βουλή. Μάλιστα για πρώτη φορά, όπως είπε ο αναπληρωτής υπουργός, με ρήτρα δυνατότητας καταγγελίας της σύμβασης. Επιπλέον, αυστηροποιούνται οι ποινές για καθυστερήσεις και ακυρώσεις και διπλασιάζεται η αποζημίωση των επιβατών.
Από τα 23 τρένα, τα 11 θα είναι προαστιακού χαρακτήρα για την πύκνωση των δρομολογίων ενώ τα υπόλοιπα 12 θα είναι υπεραστικά και θα δρομολογηθούν στο Αθήνα-Θεσσαλονίκη. «Το στοίχημα είναι η δρομολόγηση οκτώ ζευγών δρομολογίων από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο σε καθημερινή βάση ενώ για το 2027 ο στόχος είναι τα ζεύγη αυτά να αυξηθούν σε δώδεκα. Με τα νέα τρένα και την ολοκλήρωση των έργων το Αθήνα Θεσσαλονίκη θα εκτελείται σε κάτω από 3,5 ώρες» ανέφερε ο κ. Κυρανάκης.
Ο αναπληρωτής υπουργός αποκάλυψε και το ενδιαφέρον της Levante Ferries για την δρομολόγηση επιβατικών δρομολογίων στο Αθήνα-Θεσσαλονίκη με τη μίσθωση τροχαίου υλικού από την Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Α.Ε. «Μονοπώλιο στον ελληνικό σιδηρόδρομο δεν υπάρχει και οποιαδήποτε ελληνική ή ξένη σιδηροδρομική επιχείρηση επιθυμεί, μπορεί να πάρει άδεια από την ΡΑΣ. Ο ελληνικός σιδηρόδρομος είναι ανοικτός για να γίνουν επενδύσεις από παρόχους για επιβατικές και εμπορευματικές μεταφορές» είπε, τονίζοντας «θέλουμε να υπάρχει ανταγωνισμός και να έχουμε εταιρείες που να θέλουν να δραστηριοποιηθούν».
Επίσης , όπως είπε ο αναπληρωτής υπουργός, δρομολογούνται παρεμβάσεις αναβάθμισης στους δύο βασικούς σιδηροδρομικούς κόμβους της χώρας. Στην Αθήνα, το επόμενο διάστημα προκηρύσσεται διαγωνισμός για την ανακαίνιση του Κεντρικού Σιδηροδρομικού Σταθμού, με στόχο την ανάδειξη του ιστορικού του χαρακτήρα και τη δημιουργία νέας πλατείας στον περιβάλλοντα χώρο. Την ίδια ώρα, βρίσκονται σε εξέλιξη έργα στις αποβάθρες και στην υπόγεια σύνδεση με το μετρό, τα οποία εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθούν έως το 2027. Αντίστοιχος διαγωνισμός αναμένεται και για τον σιδηροδρομικό σταθμό της Θεσσαλονίκης, ενώ το υπουργείο έχει ήδη εξασφαλίσει πόρους από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ανακαίνιση 35 σταθμών σε ολόκληρη τη χώρα.
Παρεμβάσεις για ενίσχυση της ασφάλειας
Τον περασμένο Ιούλιο ολοκληρώθηκε η εγκατάσταση και ανάταξη του ETCS on board, δηλαδή το σύστημα αυτόματης πέδησης, σε όλα τα τρένα που κυκλοφορούν στο δίκτυο Αθήνα - Θεσσαλονίκη, προσθέτοντας μια δικλείδα ασφαλείας σε περιπτώσεις ανθρώπινου λάθους. Επίσης, τον Ιούλιο του 2025, τέθηκε σε πιλοτική λειτουργία το σύστημα ακριβούς γεωεντοπισμού, βασίζεται στην τριγωνοποίηση δορυφορικών σημάτων GNSS με επίγειους σταθμούς, προσφέροντας ακρίβεια εντοπισμού έως και 5 εκατοστών, σε αντίθεση με το συμβατικό GPS που μπορεί να αποκλίνει έως και 15 μέτρα. Με το σύστημα αυτό διασφαλίζεται ότι κανένα τρένο δεν κινείται «στα τυφλά», ακόμη και σε τμήματα του δικτύου με μονή γραμμή ή χωρίς προηγμένα ευρωπαϊκά συστήματα ERTMS, τα οποία -βάσει κανονισμών- δεν είναι υποχρεωτικά πριν από το 2050. Από τον Φεβρουάριο μέσω του gov.gr ο κάθε πολίτης θα μπορεί μέσα από το σύστημα ακριβούς γεωεντοπισμού να δει την πορεία των τρένων σε πραγματικό χρόνο με απόκλιση 5 εκατοστών. Η προμήθεια του απαραίτητου εξοπλισμού χρηματοδοτήθηκε εξ ολοκλήρου μέσω δωρεών από την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών, χωρίς οικονομική επιβάρυνση του Δημοσίου.
Αναφορικά με την εκπαίδευση του προσωπικού, ο αναπληρωτής υπουργός Κωνσταντίνος Κυρανάκης, είπε πως μπήκε τέλος στο «απαρχαιωμένο μοντέλο εκπαίδευσης». Οι μηχανοδηγοί εκπαιδεύονται πλέον με προσομοιωτές για το σύστημα ETCS, με πρακτικές εξετάσεις και επαναξιολόγηση όλου του προσωπικού. Σε συνεργασία με τη Deutsche Bahn, το κέντρο εκπαίδευσης του ΟΣΕ στο Ρέντη ανακαινίζεται ώστε να λειτουργήσει εντός του 2026 με σύγχρονα ευρωπαϊκά πρότυπα.
Τέλος, ολοκληρώθηκε η πρωτοβουλία braingain.ose.gr, κατατέθηκαν 320 αιτήσεις από Έλληνες του εξωτερικού με σιδηροδρομική εμπειρία σε οργανισμούς και εταιρείες 30 χωρών. Οι προκαταρκτικές συνεντεύξεις έχουν ολοκληρωθεί και οι πρώτες θέσεις στελεχών αναμένεται να προκηρυχθούν επίσημα στις αρχές του 2026.
