Του Δημήτρη Δημοσθένους
Δεν είναι λίγοι οι φορολογούμενοι που προβληματίζονται κάθε χρόνο πριν από την υποβολή της φορολογικής τους δήλωσης για τον τρόπο κάλυψης των τεκμηρίων της εφορίας σε περίπτωση που το πραγματικό τους εισόδημα είναι μικρότερο από το τεκμαρτό.
Το τεκμαρτό εισόδημα υπολογίζεται με βάση τις αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης και τις δαπάνες για την απόκτηση περιουσιακών στοιχείων.
Υπάρχουν ωστόσο τρόποι να αποφύγουν οι φορολογούμενοι να πληρώσουν παραπάνω φόρο λόγω τεκμηρίων.
Ανάλωση κεφαλαίου παρελθόντων ετών
Είναι μια μέθοδος με την οποία μπορεί να καλυφθεί να καλυφθεί η διαφορά του πρόσθετου φορολογητέου εισοδήματος που ενδεχομένως προκύψει με την εφαρμογή των τεκμηρίων. Είναι ίσως ο βασικότερος τρόπος άμυνας των φορολογούμενων πρέπει όμως να απευθυνθούν σε κάποιον ειδικό για να δουν αν υπάρχει κεφάλαιο το οποίο μπορούν να επικαλεστούν. Θα πρέπει να δημιουργήσουν έναν πίνακα στον οποίο θα συμπληρώσουν όλα τα εισοδήματα τα οποία έχουν αποκτήσει στο παρελθόν από οποιαδήποτε πηγή, καθώς επίσης και όλες τις δαπάνες απόκτησης των περιουσιακών στοιχείων, αλλά και τις τεκμαρτές, όπως ορίζονταν την κάθε χρονιά στον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος. Η διαφορά των θετικών στοιχείων από αυτή των αρνητικών είναι το κεφάλαιο που μπορούν να επικαλεστούν προς ανάλωση. Δεν υπάρχει περιορισμός στα έτη που μπορεί να επικαλεστεί κάποιος φορολογούμενος μέσω της μελέτης, αλλά σε κάθε περίπτωση οι δηλώσεις που θα επικαλεστούν πρέπει να είναι συνεχόμενες και να φτάνουν μέχρι το φορολογικό έτος 2018, την προηγούμενη δήλωση δηλαδή.
Υποβολή συμπληρωματικών δηλώσεων παρελθόντων ετών
Στην περίπτωση που το κεφάλαιο προς ανάλωση δεν επαρκεί, δεδομένου ότι μπορεί να έχει μηδενιστεί μέσω των τεκμηρίων των τελευταίων 8 ετών, ο φορολογούμενος μπορεί να υποβάλλει συμπληρωματικές δηλώσεις, περιλαμβάνοντας τα εισοδήματα που είχε στο παρελθόν και δεν είχε αναφέρει στις δηλώσεις του, γιατί δεν ήταν υποχρεωτικό από τον νόμο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού είναι οι τόκοι καταθέσεων που μέχρι τη χρήση 2012 δεν ήταν υποχρεωτικό να αναφερθούν στη δήλωση. Σε αυτήν την περίπτωση η συμπληρωματική δήλωση γίνεται στο τελευταίο έτος που δεν έχει παραγραφεί, το οικονομικό έτος 2014 δηλαδή, με την εισφορά αλληλεγγύης να εφαρμόζεται μόνο στα έτη που προκύπτει από τον νόμο. Βέβαια, ο φορολογούμενος θα πρέπει να είναι σε θέση να αποδείξει ότι τα εισοδήματα αυτά δεν είχαν δηλωθεί στο παρελθόν.
Πέραν αυτών οι φορολογούμενοι μπορούν να κάνουν κάποιες ενέργειες μέσα στο φορολογικό έτος για να διορθώσουν τη φορολογική τους εικόνα σε ότι αφορά τα τεκμήρια.
Τέτοιες ενέργειες μπορεί να είναι:
- Οι εκατέρωθεν μεταβιβάσεις περιουσιακών στοιχείων μεταξύ των μελών της οικογένειας.
- Οι δωρεές χρημάτων από τον γονέα προς το τέκνο και ανάποδα.
- Η δήλωση ακινησίας του αυτοκινήτου με την κατάθεση των πινακίδων στην αρμόδια Δ.Ο.Υ.
- Η διακοπή παροχής ρεύματος σε κάποιο ακίνητο, ώστε να μπορεί να δηλωθεί κενό για κάποιο διάστημα
Οι ενέργειες αυτές αν γίνουν από τους φορολογούμενους θα έχουν αντίκτυπο στις μελλοντικές υποβολές φορολογικών δηλώσεων και όχι στις φετινές.
Ποια είναι τα τεκμήρια διαβίωσης
Οι δαπάνες διαβίωσης υπολογίζονται με βάση τα περιουσιακά στοιχεία που διαθέτουμε δηλαδή κύριες κατοικίες, εξοχικές κατοικίες, αυτοκίνητα, πισίνες, σκάφη αναψυχής και αεροσκάφη. Επιπρόσθετα οι φορολογικές αρχές συνυπολογίζουν τυχόν δαπάνες για ιδιωτικά σχολεία και οικιακό προσωπικό. Η ελάχιστη αντικειμενική δαπάνη για άγαμους, ή διαζευγμένους ή συζύγους που επιθυμούν να κάνουν χωριστή φορολογική δήλωση είναι 3.000 ευρώ και 5.000 ευρώ είναι γα τους παντρεμένους που υποβάλουν κοινή δήλωση.
Το τεκμήριο διαβίωσης για την κύρια κατοικία υπολογίζεται κλιμακωτά με βάση την επιφάνειά της, ως εξής :
- μέχρι και 80 τ.μ. κύριοι χώροι, 40 ευρώ ανά τ.μ.
- από 81 τ.μ. μέχρι και 120 τ.μ. κύριοι χώροι, 65 ευρώ ανά τ.μ.
- από 121 τ.μ. μέχρι και 200 τ.μ. κύριοι χώροι, 110 ευρώ ανά τ.μ.
- από 201 τ.μ. μέχρι και 300 τ.μ. κύριοι χώροι, 200 ευρώ ανά τ.μ.
- από 301 τ.μ. και άνω κύριοι χώροι, 400 ευρώ ανά τ.μ.
Για τους βοηθητικούς χώρους της κύριας κατοικίας, ισχύει «αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης» 40 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, ανεξάρτητα από το μέγεθος της επιφάνειας του ακινήτου.
Για τα ΙΧ τα τεκμήρια διαβίωσης υπολογίζονται με βάση τα κυβικά εκατοστά του κινητήρα. Συγκεκριμένα:
- Για τα αυτοκίνητα μέχρι 1.200 κυβικά εκατοστά σε 4.000 ευρώ.
- Για αυτοκίνητα μεγαλύτερα των 1.200 κυβικών εκατοστών προστίθενται 600 ευρώ ανά 100 κυβικά εκατοστά μέχρι τα 2.000 κυβικά εκατοστά,
- Για αυτοκίνητα μεγαλύτερα των 2.000 κυβικών εκατοστών προστίθενται 900 ευρώ ανά 100 κυβικά εκατοστά και μέχρι 3.000 κυβικά εκατοστά και
- Για αυτοκίνητα μεγαλύτερα από 3.000 κυβικά εκατοστά προστίθενται 1.200 ευρώ ανά 100 κυβικά εκατοστά.
