Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζ. Ντ. Βανς δήλωσε χθες Δευτέρα ότι αναμένει πως το Ιράν δεν θα επιβάλει διόδια στο Στενό του Ορμούζ, ενώ τόνισε ότι η Τεχεράνη δεν θα λάβει μέρος των παγωμένων πόρων της σε αντάλλαγμα για την υπογραφή της συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου. «Το Στενό είναι ήδη εν μέρει ανοικτό, όπως γνωρίζετε», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ στο πλευρό του Γάλλου ομολόγου του Εμανουέλ Μακρόν από την Εβιάν όπου διεξάγεται η σύνοδος κορυφής της G7, μία ημέρα μετά την ανακοίνωση μιας συμφωνίας- πλαισίου μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου. «Την Παρασκευή θα είναι εντελώς ανοικτό», τόνισε.
Από την πλευρά του ο Βανς δήλωσε στο τηλεοπτικό δίκτυο CNBC ότι οι ΗΠΑ αναμένουν πως το Ιράν δεν θα επιβάλει διόδια στο Στενό του Ορμούζ, αν και η ιρανική διπλωματία έκανε λόγο για «τέλη» επί των ναυτικών υπηρεσιών. Ερωτηθείς εάν το Στενό του Ορμούζ θα ανοίξει ξανά χωρίς διόδια τις 60 ημέρες που θα διαρκούν οι διαπραγματεύσεις, ο Βανς απάντησε: «Η προσδοκία μας είναι ότι το Στενό θα ανοίξει χωρίς διόδια μακροπρόθεσμα. Αυτού του είδους τα ζητήματα θα συζητήσουμε σε αυτές τις τεχνικές διαπραγματεύσεις».
«Μιάμιση σελίδα»
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος αναμένεται την Παρασκευή στην Ελβετία για την τελετή επίσημης υπογραφής του μνημονίου κατανόησης ΗΠΑ- Ιράν. Ωστόσο το μνημόνιο έχουν ήδη υπογράψει ηλεκτρονικά ο Τραμπ και ο Βανς από την αμερικανική πλευρά και ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου και βασικός διαπραγματευτής του Ιράν Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ, σύμφωνα με υψηλόβαθμο Αμερικανό αξιωματούχο. «Ο πρόεδρος ήθελε να υπογράψει προσωπικά, διότι ήθελε να δείξει (…) την αφοσίωσή του στην εξεύρεση ευνοϊκής λύσης», δήλωσε στον Τύπο αυτός ο αξιωματούχος, υπό τον όρο της διατήρησης της ανωνυμίας του.
Ο Βανς παραδέχθηκε ότι η συμφωνία-πλαίσιο αφήνει για αργότερα τη συζήτηση για τα πιο αμφιλεγόμενα ζητήματα, ιδίως για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Το έγγραφο έχει έκταση περίπου «μιάμιση σελίδα» και είναι «πολύ γενικό», όπως αποκάλυψε στο CNN.
Από την πλευρά του ο Τραμπ εξήγησε ότι το κείμενο θα δημοσιευθεί «μάλλον σύντομα». «Θα έλεγα κάποια στιγμή μετά την Παρασκευή», πρόσθεσε.
Ιρανικοί πόροι
Σε συνέντευξη στο τηλεοπτικό δίκτυο ABC ο Αμερικανός αντιπρόεδρος δήλωσε ότι με την υπογραφή του μνημονίου κατανόησης δεν θα αποδεσμευθούν παγωμένοι ιρανικοί πόροι. Ο Βανς πρόσθεσε ότι η προκαταρκτική συμφωνία υπογράφηκε ηλεκτρονικά την Κυριακή και δεν αποδεσμεύθηκαν πόροι. «Δεν έχουν αποδεσμευθεί χρήματα και αυτό δεν θα αλλάξει», τόνισε, εξηγώντας ότι το Ιράν θα λάβει χρήματα μόνο αφού κάνει βήματα για να εξαλείψει τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου που διαθέτει. «Αν δούμε τους Ιρανούς να αναλαμβάνουν, για παράδειγμα, δράση για την εξάλειψη των αποθεμάτων εμπλουτισμένου υλικού τους, τότε ναι, θα ακολουθήσει χαλάρωση των κυρώσεων. Αν δούμε τους Ιρανούς να αναλαμβάνουν δράση για να επιτρέψουν το είδος του καθεστώτος επαλήθευσης που χρειαζόμαστε για να γνωρίζουμε ότι δεν πρόκειται να κατασκευάσουν πυρηνικά όπλα, ναι, θα ακολουθήσει χαλάρωση των κυρώσεων», είπε. «Αν δεν κάνουν τα σωστά πράγματα, αν δεν επιτρέψουν το καθεστώς επαλήθευσης, δεν θα έχουν ποτέ τα χρήματα για να ξαναχτίσουν το πυρηνικό τους πρόγραμμα εξαρχής», υπογράμμισε ο Βανς. «Δεν θα λάβουν ποτέ ούτε ένα δολάριο από τον Αμερικανό φορολογούμενο. Ποτέ», επέμεινε ο ίδιος μιλώντας στο Fox News. «Αυτό που λέει αυτή η συμφωνία», συνέχισε, «είναι ότι εάν οι Ιρανοί τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους, εάν οι κυρώσεις χαλαρώσουν και εάν το Ιράν επανενταχθεί στην παγκόσμια οικονομία, θα προσκαλέσουμε άλλες χώρες - όχι εμάς, αλλά άλλες χώρες - να επενδύσουν στη χώρα τους».
Παράλληλα ο Αμερικανός αντιπρόεδρος ανακοίνωσε στο NBC News ότι επιθεωρητές του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ- ΙΑΕΑ) θα λάβουν εντολή να μεταβούν στο Ιράν για να βοηθήσουν την Τεχεράνη «να καταστρέψει το απόθεμα της σε ουράνιο υψηλού εμπλουτισμού». «Αυτό αναφέρεται πολύ ξεκάθαρα στο πρωτόκολλο συμφωνίας», τόνισε. Εξάλλου σύμφωνα με ανώτερο Αμερικανό αξιωματούχο, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις δεν θα αποσυρθούν αμέσως από το θέατρο των επιχειρήσεων, περιμένοντας να δουν ότι «οι Ιρανοί θα κάνουν ό,τι υποσχέθηκαν».
