Προτάσεις για χαμηλότερους φορολογικούς συντελεστές στην ηλεκτρική ενέργεια αναμένεται μεταξύ άλλων να περιλαμβάνει η «εργαλειοθήκη» που θα παρουσιάσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έπειτα από εντολή του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 19ης Μαΐου. Αυτό δήλωσε σήμερα ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής αρμόδιος για θέματα οικονομίας Βάλντις Ντομπρόβσκις, λίγο μετά την ολοκλήρωση της τηλεδιάσκεψης του Eurogroup.
O Βάλντις Ντομπρόβσκις έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στα μέτρα που επεξεργάζεται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την αντιμετώπιση των αυξημένων τιμών ενέργειας ώστε «η ηλεκτρική ενέργεια να φορολογείται λιγότερο από τα ορυκτά καύσιμα». Παράλληλα, προανήγγειλε παρεμβάσεις για τη βελτίωση της αποδοτικότητας των ηλεκτρικών δικτύων (ιδίως για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες) και για τη δυνατότητα μείωσης σχετικών επιβαρύνσεων, καθώς και αλλαγές στο Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών (ETS).
Επιπλέον, όπως είπε ο Β. Ντομπρόβσκις, από κάποιους υπουργούς τέθηκαν και άλλες επιλογές στη σημερινή συζήτηση όπως π.χ. φορολογικές παρεμβάσεις στα καύσιμα, κατά το πρότυπο μέτρων που είχαν αξιοποιηθεί και κατά την προηγούμενη ενεργειακή κρίση το 2022.
Ο B. Ντομπρόβσκις σημείωσε επίσης ότι η Επιτροπή είναι έτοιμη να συνεργαστεί στενά με τα κράτη-μέλη για τον σχεδιασμό εθνικών μέτρων, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι κάθε παρέμβαση θα πρέπει να είναι «στοχευμένη και προσωρινή», να μην αυξάνει τη συνολική ζήτηση για πετρέλαιο και φυσικό αέριο και να παραμένει συμβατή με τον στόχο της απανθρακοποίησης. Όπως ανέφερε, τα κράτη-μέλη διατηρούν τη δυνατότητα λήψης διαφορετικών εθνικών μέτρων, υπογραμμίζοντας ότι «ο δημοσιονομικός χώρος ελιγμών είναι πιο περιορισμένος από ό,τι στο παρελθόν». Ωστόσο σημείωσε πως το νέο ευρωπαϊκό δημοσιονομικό πλαίσιο διαθέτει ενσωματωμένες ευελιξίες που μπορούν να βοηθήσουν τα κράτη-μέλη να απορροφήσουν μέρος των επιπτώσεων.
Ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής υπογράμμισε ότι πρώτη προτεραιότητα της ΕΕ πρέπει να είναι η υιοθέτηση ενός συνεκτικού πακέτου πολιτικών που θα αντιμετωπίζει τις ανατιμήσεις στα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα, παραμένοντας ταυτόχρονα συνεπές με τον στόχο της μείωσης της εξάρτησης από αυτά.
Σε ερώτηση για το ενδεχόμενο ενεργοποίησης της γενικής ρήτρας διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας, ο Β. Ντομπρόβσκις ξεκαθάρισε ότι προς το παρόν δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις, καθώς όπως είπε, η ενεργοποίησή της προϋποθέτει «σοβαρή οικονομική ύφεση» στην ΕΕ ή στην ευρωζώνη. Ο ίδιος τόνισε ότι με βάση την τρέχουσα ανάλυση της Επιτροπής, «δεν βρισκόμαστε εκεί» και πως το πιθανότερο σενάριο παραπέμπει περισσότερο σε «επιβράδυνση της ευρωπαϊκής οικονομίας» παρά σε «σοβαρή οικονομική ύφεση».
Σε ό,τι αφορά τη σημερινή κρίση λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή, ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής προειδοποίησε για τον κίνδυνο ενός «στασιμοπληθωριστικού σοκ» για την ευρωπαϊκή οικονομία, δηλαδή μια κατάσταση όπου η χαμηλή ανάπτυξη συμπίπτει με υψηλό πληθωρισμό.
Ξεκαθαρίζοντας ότι οι εκτιμήσεις της Επιτροπής συνιστούν «ανάλυση σεναρίων» και όχι επίσημη πρόβλεψη, ο Β. Ντομπρόβσκις είπε ότι αν οι διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό είναι σχετικά βραχύβιες, το σενάριο της Κομισιόν, «βλέπει» ότι η ανάπτυξη της ΕΕ το 2026 θα μπορούσε να μειωθεί κατά 0,4% από ό,τι προβλέπεται στις φθινοπωρινές οικονομικές προβλέψεις και ο πληθωρισμός να αυξηθεί κατά 1%. Εάν οι διαταραχές αποδειχθούν πιο σημαντικές και μακροχρόνιες, οι αρνητικές συνέπειες για την ανάπτυξη θα είναι ακόμη μεγαλύτερες: έως και 0,6% χαμηλότερη τόσο το 2026 όσο και το 2027.
