Την ανάγκη καλύτερης προετοιμασίας των επιχειρήσεων για τη διαδοχή στελεχών, τη διατήρηση της τεχνογνωσίας και την ανάπτυξη νέων ηγετικών στελεχών αναδεικνύουν τα ευρήματα του Leadership Reality Check της People for Business. Σύμφωνα με την καταγραφή, το 57,1% των συμμετεχόντων εκτιμά ότι ενδεχόμενη αποχώρηση των τριών πιο κρίσιμων στελεχών του οργανισμού τους θα απαιτούσε εξωτερική αναζήτηση αντικαταστατών, ενώ κανένας δεν δήλωσε ότι υπάρχουν ήδη έτοιμοι διάδοχοι που θα μπορούσαν να αναλάβουν χωρίς επιχειρησιακό κενό.
Πόσο προετοιμασμένη είναι μια επιχείρηση για την ξαφνική αποχώρηση των σημαντικότερων στελεχών της; Το ερώτημα βρίσκεται στο επίκεντρο του Leadership Reality Check της People for Business, ελληνικής εταιρείας συμβουλευτικών υπηρεσιών ανθρώπινου δυναμικού, με εξειδίκευση στην επιλογή και αξιολόγηση στελεχών και στην ανάπτυξη ηγεσίας, η οποία ανήκει στον όμιλο We R Holding.
Η καταγραφή εξετάζει την ετοιμότητα των οργανισμών να διαχειριστούν αλλαγές στην ηγεσία, τη συγκέντρωση κρίσιμης γνώσης και την ταχύτητα λήψης αποφάσεων.
Στην ερώτηση τι θα συνέβαινε εάν αποχωρούσαν αύριο τα τρία πιο κρίσιμα στελέχη μιας επιχείρησης, το 57,1% των συμμετεχόντων απάντησε ότι θα απαιτούνταν αναζήτηση στελεχών εκτός οργανισμού. Το 35,7% ανέφερε ότι υπάρχουν πιθανοί διάδοχοι, οι οποίοι όμως χρειάζονται έξι έως δώδεκα μήνες προετοιμασίας, ενώ το 14,3% εκτίμησε ότι θα προέκυπτε σημαντικό επιχειρησιακό κενό. Στη συγκεκριμένη ερώτηση υπήρχε δυνατότητα πολλαπλών απαντήσεων.
Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν τη διαφορά ανάμεσα στην ύπαρξη εργαζομένων με δυνατότητες εξέλιξης και στην πραγματική ετοιμότητά τους να αναλάβουν άμεσα θέσεις αυξημένης ευθύνης. Η ανάπτυξη δεξιοτήτων, η απόκτηση εμπειρίας και η μεταφορά γνώσης αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την ομαλή διαδοχή.
Έλλειψη έτοιμων στελεχών και συγκέντρωση τεχνογνωσίας
Η ανεπαρκής προετοιμασία της επόμενης γενιάς στελεχών αναδεικνύεται και ως ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα των οργανισμών. Συγκεκριμένα, το 42,9% των συμμετεχόντων αναγνώρισε ως μεγαλύτερο «τυφλό σημείο» την έλλειψη αρκετών στελεχών που είναι έτοιμα να αναλάβουν τον επόμενο ρόλο τους. Ακολουθεί η δυσκολία προσέλκυσης και διατήρησης ταλέντου, με ποσοστό 21,4%.
Παράλληλα, η συγκέντρωση κρίσιμης τεχνογνωσίας σε περιορισμένο αριθμό εργαζομένων αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα επιχειρησιακού κινδύνου. Το 42,9% παραδέχεται ότι σημαντικό μέρος της γνώσης και της εμπειρίας βρίσκεται σε συγκεκριμένα πρόσωπα, χωρίς ο σχετικός κίνδυνος να έχει αντιμετωπιστεί. Το υπόλοιπο 57,1% αναγνωρίζει ότι υπάρχει συγκέντρωση γνώσης, αλλά δηλώνει ότι τη γνωρίζει και τη διαχειρίζεται.
Το ζήτημα δεν περιορίζεται στην αντικατάσταση ενός στελέχους. Συνδέεται με τη δυνατότητα μιας επιχείρησης να διατηρήσει τις σχέσεις με σημαντικούς πελάτες, να εξασφαλίσει τη συνέχεια κρίσιμων διαδικασιών και να μεταφέρει αρμοδιότητες χωρίς να επηρεάζεται η καθημερινή λειτουργία της.
Καθυστερήσεις στις αποφάσεις και ο ρόλος του HR
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα ευρήματα για την ταχύτητα λήψης αποφάσεων σε ζητήματα ανθρώπινου δυναμικού. Οι μισοί συμμετέχοντες δήλωσαν ότι μια στρατηγική απόφαση που αφορά ανθρώπους χρειάζεται μήνες για να ληφθεί και να υλοποιηθεί, καθώς μεσολαβούν πολλαπλά επίπεδα εγκρίσεων. Αντίθετα, το 42,9% ανέφερε ότι οι αντίστοιχες διαδικασίες ολοκληρώνονται σε εβδομάδες, χάρη στην ύπαρξη σαφών αρμοδιοτήτων και εξουσιοδοτήσεων.
Η καταγραφή εξετάζει επίσης τον ρόλο της Διεύθυνσης Ανθρώπινου Δυναμικού στη διαμόρφωση της επιχειρηματικής στρατηγικής. Μόλις το 14,3% των συμμετεχόντων θεωρεί ότι το HR λειτουργεί ήδη ως στρατηγικός εταίρος της διοίκησης, με ουσιαστική συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων. Το 50% εκτιμά ότι βρίσκεται σε διαδικασία μετάβασης προς αυτόν τον ρόλο.
Στις προτεραιότητες που καταγράφονται για τους επόμενους δώδεκα μήνες περιλαμβάνονται η διατήρηση ταλαντούχων εργαζομένων, η ενίσχυση των στελεχών μεσαίας διοίκησης, η εκπαίδευση, η αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης και η αναβάθμιση του ρόλου του HR.
Η εργασιακή κουλτούρα ως παράγοντας διατήρησης στελεχών
Ένα ακόμη εύρημα αφορά τους λόγους για τους οποίους οι εργαζόμενοι με υψηλές επιδόσεις παραμένουν σε μια επιχείρηση. Το 57,1% των συμμετεχόντων εκτιμά ότι καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν η εταιρική κουλτούρα, οι σχέσεις με τους συναδέλφους και το κλίμα συνεργασίας.
Πρόκειται για εκτίμηση των συμμετεχόντων σχετικά με τα κίνητρα των εργαζομένων και όχι για απαντήσεις των ίδιων των εργαζομένων.
Συνολικά, το Leadership Reality Check της People for Business αναδεικνύει τη σημασία της συστηματικής προετοιμασίας για τη διαδοχή, της ανάπτυξης στελεχών και της αποτελεσματικότερης διαχείρισης της οργανωσιακής γνώσης. Τα ευρήματα αποτελούν καταγραφή των εκτιμήσεων των συμμετεχόντων για τους οργανισμούς τους και όχι αντιπροσωπευτική έρευνα για το σύνολο των ελληνικών επιχειρήσεων.
