Στο τραπέζι βρίσκεται, σύμφωνα με πληροφορίες, ακόμη και η διακοπή των ενταξιακών διαπραγματεύσεων ή η διακοπή της προενταξιακής χρηματοδότησης και το «μπλόκο» στη συμφωνία της τελωνειακής ένωσης ΕΕ-Τουρκίας, η οποία συνεπάγεται δασμούς, αλλά και η διακοπή της χρηματοδότησης έργων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.
Εξαιρετικά σημαντικό, όμως, ήταν το μήνυμα που μετέφερε στους ομολόγους του ο Νίκος Δένδιας, επιχειρώντας να φέρει τους εταίρους προ των ευθυνών τους. Κατά τη διάρκεια του Συμβουλίου των Υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ στις Βρυξέλλες, επικαλέστηκε το άρθρο 42 της Συνθήκης της ΕΕ, το οποίο αναφέρεται στην Κοινή Πολιτική Ασφάλειας και προβλέπει συγκεκριμένα ότι σε περίπτωση κατά την οποία κράτος-μέλος δεχθεί ένοπλη επίθεση στο έδαφός του, τα άλλα κράτη-μέλη οφείλουν να του παράσχουν βοήθεια και συνδρομή με όλα τα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους, σύμφωνα με το άρθρο 51 του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ.
Δηλαδή, πρακτικά, ακόμη και εάν η Τουρκία στείλει ερευνητικό σκάφος στην περιοχή μεταξύ Κρήτης και Καστελόριζου, το οποίο θα επιχειρήσει γεώτρηση και θα παραβιάσει τα κυριαρχικά δικαιώματα εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, τότε η Ελλάδα δεν θ’ αντιδράσει απλώς για να υπερασπιστεί αυτά τα δικαιώματα, αλλ’ επιπλέον θα ζητήσει τη συνδρομή των Ευρωπαίων εταίρων.
Το Συμβούλιο των ΥΠΕΞ καταδίκασε πάντως την απόφαση Έρντογαν για μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τέμενος και ζήτησε την ανάκλησή της. Ούτως ή άλλως, κεντρικό θέμα της ατζέντας του Συμβουλίου ήταν η κλιμάκωση της τουρκικής προκλητικότητας στη ΝΑ Μεσόγειο. Η ελληνική πλευρά πρότεινε ακόμη πιο ισχυρή καταδίκη της Άγκυρας, τουλάχιστον σε φραστικό επίπεδο, αλλά η πρότασή της δεν έγινε αποδεκτή από την πλειοψηφία. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, Γαλλία, Λουξεμβούργο, Εσθονία, Σλοβακία και Σουηδία υποστήριξαν το ελληνικό αίτημα, ενώ η Αυστρία ζήτησε ανοιχτά ακόμη και τη διακοπή των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.
Ύστερα από ελληνικό και κυπριακό αίτημα, εξάλλου, το ζήτημα της τουρκικής παραβατικότητας θα τεθεί εκ νέου στο άτυπο Συμβούλιο των ΥΠΕΞ στο Βερολίνο τον Αύγουστο και όχι στο τακτικό Συμβούλιο του Σεπτεμβρίου, όπως προέβλεπε ο αρχικός σχεδιασμός. Επίσης, η ελληνική πλευρά θα ζητήσει έκτακτη σύγκληση του Συμβουλίου εάν στο ενδιάμεσο διάστημα η Τουρκία κλιμακώσει την προκλητική συμπεριφορά της, φωτογραφίζοντας ασφαλώς την προοπτική της επίκλησης του άρθρου 42 της Συνθήκης της ΕΕ.
