Για πολλές δεκαετίες το μακρινό ταξίδι, το πριν, το μετά και η φροντίδα για αυτό είναι συνώνυμο του ταξιδιωτικού ομίλου Manessis Τravel.
Και αν η πανδημία υποχρέωσε την επιχείρηση σε μερική αναδίπλωση, λόγω και των απαγορεύσεων στις αερομεταφορές, σύμφωνα με τον επικεφαλής της εταιρείας Άγγελο Λάμπρου, το 2020 κινήθηκε περίπου στο 22% μιας κανονικότητας και το 2021 στο 35% αυτής.
«Το χτύπημα ήταν βαρύ, αλλά χάρη στη νοικοκυρεμένη διαχείριση και τη στήριξη της πολιτείας είμαστε εδώ. Δηλώνουμε «παρών»! Μείναμε σπίτι όταν έπρεπε, δώσαμε τον αγώνα της επιστροφής στην κανονικότητα όταν μας το επέστρεψε η πολιτεία και τώρα είμαστε εδώ στο ραντεβού της επανεκκίνησης» δηλώνει ο κ. Λάμπρου μιλώντας, επίσης, στη συνέντευξή του στο BusinessNews.gr για το πόσο επηρεάζει την τουριστική κίνηση η κατάσταση στην Ανατολική Ευρώπη, ενώ δίνει και τις δικές του εκτιμήσεις για το 2022, εν μέσω ανοιχτών μετώπων όπως η ενεργειακή κρίση, αλλά και η μείωση του οικογενειακού προϋπολογισμού που ‘’στενεύει’’ τα όρια για το όνειρο ενός κοντινού ή μακρινού ταξιδιού.
Ας αρχίσουμε με την επικαιρότητα. Πόσο θεωρείτε ότι θα επηρεάσει τον τουρισμό φέτος η Ουκρανική κρίση; Ήδη υπάρχουν κάποια αρνητικά μηνύματα από διαφορετικούς φορείς του κλάδου.
Οι εικόνες από τα μέτωπα της Ουκρανίας προκαλούν παγκόσμιο σοκ. Τα όσα παρακολουθούμε να συμβαίνουν μας επηρεάζουν πρώτα απ’ όλα ως ανθρώπους. Κανείς δε μπορεί να μη νιώθει τον πόνο και την αγωνία εκείνων που βιώνουν τη σύγκρουση. Από εκεί και πέρα, είναι προφανές ότι ο τουρισμός είναι ένας ευαίσθητος δέκτης και δείκτης των όσων συμβαίνουν πάνω στον πλανήτη μας: από πολιτικές συγκρούσεις, κοινωνικές αναταραχές, προβλήματα στις αγορές, πανδημίες και φυσικά πολέμους. Όλα αυτά αφήνουν το αποτύπωμά τους στη διάθεση και τη δυνατότητα των ανθρώπων να ταξιδεύουν. Επιπλέον, επισημαίνω ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία βρίσκει τον κόσμο μας στη φάση της εξόδου από την πανδημία του κορονοϊού. Ακριβώς πάνω στη στιγμή που η ζήτηση είχε αρχίσει να αποκαθίσταται «μίλησαν» τα όπλα. Η συγκυρία είναι αναμφισβήτητα δύσκολη για μία ακόμη φορά. Πέρα από τους επισκέπτες που αναμέναμε από τη Ρωσία και την Ουκρανία η κύρια επίπτωση είναι η ανασφάλεια και φυσικά η ακρίβεια που προκαλούν οι συγκρούσεις και οι κυρώσεις. Ακριβαίνουν όλα: και τα κοστολόγια των ανθρώπων του τουρισμού και το κόστος ζωής του δυνητικού ταξιδιώτη. Είναι για μία ιδιαίτερη συνθήκη, μια εξαιρετικά δύσκολη εξίσωση.
Πιστεύετε ότι ο κόσμος πχ που θα θελήσει να ταξιδέψει το Πάσχα στο εξωτερικό, θα επηρεαστεί;
Όσοι σχεδίαζαν ταξίδια προς Ρωσία και Βαλτική, εκ των πραγμάτων λόγω της γεωγραφικής εγγύτητας, το πιθανότερο είναι να μην τα υλοποιήσουν. Από εκεί και πέρα, όμως, οι υπόλοιποι προορισμοί είναι ασφαλείς. Οι βασικοί κίνδυνοι για τον τουρισμό θα προκύψουν αν επικρατήσει γενικευμένο κλίμα ανασφάλειας και επιμείνει η ακρίβεια, για την οποία σας έχω ήδη μιλήσει. Η διάρκεια του πολέμου είναι αυτή που θα κρίνει την πορεία της παγκόσμιας οικονομίας και της τουριστικής αγοράς. Όμως, αυτό που προέχει είναι να τελειώσουν οι συγκρούσεις, να σταματήσουν οι σκοτωμοί. Οι εικόνες των προσφύγων δε μπορούν να αφήσουν κανέναν ασυγκίνητο. Πρώτα η ειρήνη, πρώτα η υγεία και η ζωή των ανθρώπων και όλα τα υπόλοιπα θα τα βρούμε. Οι άνθρωποι έχουν απίστευτες δυνάμεις, ο τουρισμός έχει γερά θεμέλια. Μόλις σταματήσουν να ηχούν οι σειρήνες του πολέμου θα ξεκινήσει ο αγώνας επιστροφής στην κανονικότητα. Και είμαι σίγουρος ότι για ακόμη μία φορά θα τα καταφέρουμε. Άλλωστε, έχουμε μάθει στα δύσκολα.
Επιστρέφοντας στις κρίσεις, θα ήθελα από εσάς και έναν απολογισμό από δύο έτη πανδημίας. Πόσο σας ‘’χτύπησε’’ ως εταιρεία που ασχολείστε με τον τουρισμό και τι εναλλακτικές βρήκατε για να προχωρήσετε; Πχ στραφήκατε νομίζω αρκετά στα ταξίδια εντός Ελλάδος. Βγήκε επιχειρηματικά αυτή η κίνηση;
Θα σας δώσω δύο ποσοστά: το 2020 κινήθηκε περίπου στο 22% μιας κανονικότητας για έναν όμιλο σαν το δικό μας και το 2021 στο 35% αυτής. Το χτύπημα ήταν βαρύ, αλλά χάρη στη νοικοκυρεμένη διαχείριση και τη στήριξη της πολιτείας είμαστε εδώ. Δηλώνουμε «παρών»! Μείναμε σπίτι όταν έπρεπε, δώσαμε τον αγώνα της επιστροφής στην κανονικότητα όταν μας το επέστρεψε η πολιτεία και τώρα είμαστε εδώ στο ραντεβού της επανεκκίνησης. Πράγματι τα τελευταία δύο χρόνια οι περισσότεροι ταξιδιώτες προτίμησαν την ασφάλεια κοντινών προορισμών. Όμως, ως επιχείρηση στηρίξαμε και εκείνους που ήθελαν ένα πιο μακρινό ταξίδι. Ήταν μία πρόκληση στην οποία ανταποκριθήκαμε σε ένα εξαιρετικά σύνθετο και αβέβαιο περιβάλλον. Αλλά, αυτή είναι η δουλειά μας. Είπαμε «όχι» στην εύκολη επιλογή να κατεβάσουμε τα μολύβια.
Πολύς λόγος γίνεται επίσης και για την ενεργειακή κρίση των τελευταίων μηνών. Είχε επίδραση σε εσάς;
Τα κόστη έχουν ανέβει, ειδικά το κόστος της ενέργειας. Οι επιπτώσεις είναι σημαντικές στον τομέα των μεταφορών, από τις αυξήσεις στα καύσιμα, αλλά και στη λειτουργία των επιχειρήσεων εξαιτίας της εκρηκτικής ανόδου των τιμών ρεύματος, που έχει αλυσιδωτές επιπτώσεις στο κόστος υπηρεσιών και προϊόντων. Επαναλαμβάνω, όλα αυτά έχουν δημιουργήσει μία δύσκολη εξίσωση, στη λύση της οποίας ο χρόνος αποκλιμάκωσης της έντασης στην Ουκρανία είναι μία κρίσιμη μεταβλητή.
Όλα αυτά μαζί, και καθώς το ταξίδι είναι πρώτα απ’ όλα καλή ψυχολογία, πόσο πιστεύετε πως έχουν αλλάξει τη νοοτροπία του Έλληνα ταξιδιώτη; Και φυσικά και την τσέπη του…
Η νοοτροπία δεν έχει αλλάξει, αλλά διάθεση και πορτοφόλι σίγουρα έχουν περιοριστεί. Ο τουρισμός δεν είναι είδος πρώτος ανάγκης, αλλά δημιουργεί συναισθήματα πρώτης προτεραιότητας, αισθήματα εξαιρετικά σημαντικά για όλους μας. Οπότε, πιστεύω, μόλις ανοίξει ένα παράθυρο ευκαιρίας ο κόσμος θα το εκμεταλλευτεί. Άλλωστε, ένα ταξίδι είναι ό,τι καλύτερο για να φτιάξει η διάθεση. Αρκεί να τελειώσει ο πόλεμος.
Το 2021 ήταν σίγουρα μια καλύτερη χρονιά από το 2020 για τον τουρισμό εντός και εκτός. Με τι πρόσημο έκλεισε;
Το καλύτερα δεν σημαίνει καλά. Πριν την πανδημία ο ελληνικός τουρισμός ήταν σε πορεία να σπάει το ένα ρεκόρ μετά το άλλο. Σε κάθε περίπτωση, είμαστε εδώ να συνεχίσουμε την προσπάθεια. Η αγορά έδειξε το βάθος και την ποιότητά της, αλλά πρέπει να βοηθήσουν και οι συνθήκες. Χρειαζόμαστε μία περίοδο ηρεμίας και κανονικότητας για έρθουν καλές ειδήσεις. Έχουμε τη γνώση και την εμπειρία να τα καταφέρουμε.
Τι προσδοκίες έχετε για το τρέχον, 2022; Με δεδομένη και αυτή τη νέα κρίση που ‘’έσκασε’’ στην πόρτα μας.
Όπως καταλαβαίνετε οι προσδοκίες που είχαμε και οι προσδοκίες που έχουμε είναι πλέον διαφορετικές. Βγαίνοντας από την διετία της πανδημίας τα πρώτα στοιχεία έδειχναν να κινούμαστε στα όρια μιας εξαιρετικά μεγάλης εκτόνωσης, που θα έφερνε επιδόσεις κοντά στην προ κρίσης πραγματικότητα. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι πηγαίναμε για σταθεροποίηση σε νέα αυξημένα επίπεδα. Αλλά, η διάθεσή της προς τα πάνω εκτόνωσης ήταν εμφανής. Οι προσδοκίες έχουν τραυματιστεί γιατί ό,τι και να γίνει από εδώ και στο εξής στο πεδίο της μάχης, οι κυρώσεις και οι αρνητικές συνέπειες της σύγκρουσης έχουν ήδη «γράψει» και το πιθανότερο είναι πως θα επηρεάσουν την οικονομία μέχρι και το φθινόπωρο. Υπάρχει έντονος προβληματισμός και ανησυχία πλέον.
Κάποιοι υποστηρίζουν ότι το διαδίκτυο και οι μεμονωμένοι τουρίστες έχουν πλήξει τα τελευταία χρόνια τα τουριστικά πρακτορεία και τα ταξιδιωτικά γραφεία. Πόσο ποσοστό θεωρείτε ότι σας έχουν πάρει από κόσμο και πως έχετε περάσει στην αντεπίθεση;
Ούτε κόσμο μας έχουν πάρει, ούτε για αντεπιθέσεις συζητάμε. Το διαδίκτυο είναι ένα εξαιρετικά πολύτιμο εργαλείο του τουρισμού και της εργασίας μας. Το αξιοποιούμε στο μέγιστο βαθμό και εμείς και οι πελάτες μας. Μας βελτίωσε και έφερε πρόοδο σε ολόκληρη την τουριστική βιομηχανία. Μέχρι εκεί όμως. Κανένα διαδίκτυο δεν αντικαθιστά τον ταξιδιωτικό σύμβουλο: κανένα site και καμία booking engine δεν προσφέρει εμπειρίες ζωής, υποστήριξη 24/7, εξειδίκευση και ασφάλεια. Είδαμε ακόμη και τις μεγάλες επενδύσεις του πρόσφατου παρελθόντος, σε ένα μόνο κρίκο της αλυσίδας του τουρισμού, το αεροπορικό εισιτήριο, να καταρρέουν σαν χάρτινοι πύργοι. Άλλο η τεχνολογία, άλλο η γνώση και η εμπειρία. Η τεχνολογία είναι το μέσον, όχι το προϊόν. Δε θα πρέπει να τα συγχέουμε αυτά.
Ανταγωνισμός: Πως τον αντιμετωπίζετε, δεδομένου ότι είναι μεγάλος και είναι σε έξαρση μετά από δύο χρόνια ‘’κλεισίματος’’;
Αντιμετωπίζουμε τους πάντες με σεβασμό, ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον και στοχεύουμε σε δημιουργικές συμμαχίες. Ένας κούκος δεν φέρνει την άνοιξη. Ο τουρισμός είναι μία αλυσίδα στην οποία ο κάθε κρίκος έχει τη σημασία του.
Φορείς του τουρισμού τόνιζαν ότι η πλήρης κανονικότητα στο τουριστικό προϊόν μετά την πανδημία θα έρθει από το 2023 και μετά. Θεωρείτε ότι αυτό θα πάρει παράταση λόγω των νέων γεγονότων;
Ας μην βιαζόμαστε. Θα συμφωνήσω, όμως, με την εκτίμηση που μεταφέρετε. Με βάση τα ισχύοντα στοιχεία και την εικόνα που έχουμε, θα χρειαστεί τουλάχιστον ακόμη ένας χρόνος. Τονίζω ότι η διάρκεια του πολέμου στην Ουκρανία και η έντασή του είναι αποφασιστικοί παράγοντες στη διαμόρφωση του κλίματος και των εξελίξεων.
Υπάρχουν κάποια νέα σχέδια, κάποιοι προορισμοί με τους οποίους ‘’δελεάζετε’’ το κοινό για το 2022;
Συνεχώς σχεδιάζουμε καινοτόμα και ανανεώνουμε τα προϊόντα μας σε όλα τα μήκη της γης. Αυτός είναι ο ρόλος μας, αυτό περιμένει ο κόσμος από εμάς. Και το κάνουμε με επιτυχία για δεκαετίες χάρη στους ανθρώπους μας, επαγγελματίες του τουρισμού, τους οποίους θα ήθελα με την ευκαιρία αυτής της συνέντευξης να ευχαριστήσω. Έδειξαν χαρακτήρα στην κρίση, έδειξαν επαγγελματισμό και είναι τώρα στις επάλξεις για μία ακόμη φορά. Οι συνεργάτες μας είναι το πρόσωπό μας και η καλύτερη δυνατή εγγύηση για τους πελάτες μας.
Για να κλείσουμε. Είστε ικανοποιημένος από τα μέτρα στήριξης της πολιτείας τα δύο προηγούμενα χρόνια; Θεωρείτε ότι θα πρέπει να συνεχιστούν, με αφορμή και το χτύπημα στην Ουκρανία που θα φέρει αλυσιδωτές αντιδράσεις;
Κάθε πρωτοβουλία στήριξης είναι καλοδεχούμενη. Σίγουρα η πολιτεία στήριξε την οικονομία και την κοινωνία, όχι πάντα βέβαια με τους ίδιους όρους ή ισότιμα, καθώς δεν είχαν όλοι την ίδια ανάγκη. Αλλά, σε κάθε περίπτωση, η συμβολή της ήταν αποφασιστική. Από εκεί και πέρα, όμως, το σημαντικό είναι οικονομία και κοινωνία να επανέλθουν σε φυσιολογικούς ρυθμούς. Η κανονικότητα είναι η απάντηση στη λειτουργία της αγοράς. Το ζητούμενο είναι να ταξιδεύει ο κόσμος, όχι να έχουμε μέτρα στήριξης. Το ζητούμενο είναι ως κλάδος να προσφέρουμε στην εθνική οικονομία και στην ανταγωνιστικότητα της χώρας μας. Δεν έχουμε την πολυτέλεια άλλων επιλογών, οι οποίες μόνο ως εξαίρεση μπορούν να υπάρχουν.
