Η φοροδιαφυγή «ζει και βασιλεύει» σε πολλούς κλάδους της οικονομίας, παρά την εντατικοποίηση των φορολογικών και τελωνειακών ελέγχων, τα νέα ψηφιακά ελεγκτικά εργαλεία - όπως το ψηφιακό πελατολόγιο - αλλά και τη συνδρομή της τεχνητής νοημοσύνης.
Τα απολογιστικά στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) για το 2025 μαρτυρούν ότι η παραβατικότητα όχι μόνο δεν υποχώρησε, αλλά αντίθετα αυξήθηκε πέρυσι με αποτέλεσμα το μέσο ποσοστό να διαμορφωθεί στο 29,7%, τουλάχιστον 2,5 μονάδες υψηλότερα από το 2024 που ήταν στο 27,1%.
Το χονδρικό και λιανικό εμπόριο στον τομέα επισκευής μηχανοκίνητων οχημάτων και μοτοσικλετών, αναδείχθηκε πρωταθλητής στη φοροδιαφυγή με παραβατικότητα 61%! Στη δεύτερη θέση βρέθηκαν οι χερσαίες μεταφορές και μεταφορές μέσω αγωγών με «επίδοση» 58,1%, και ακολούθησαν: δραστηριότητες ενοικίασης και εκμίσθωσης με 56,2%, δραστηριότητες ανθρώπινης υγείας 54%, άλλες δραστηριότητες παροχής προσωπικών υπηρεσιών 50,3%, φυτική και ζωική παραγωγή, θήρα και συναφείς δραστηριότητες 40,8%, χονδρικό εμπόριο 33,9%, δραστηριότητες υπηρεσιών εστίασης 32,4%, καταλύματα 31,6%, λιανικό εμπόριο 29,3%, βιομηχανία τροφίμων 28,8% και λοιποί γενικοί τομείς 19,1%.
Πέρυσι, διενεργήθηκαν από τις Φορολογικές Ελεγκτικές Υπηρεσίες (πλην των ΥΕΔΔΕ (Υπηρεσίες Ερευνών και Διασφάλισης Δημοσίων Εσόδων)), 47.602 μερικοί επιτόπιοι έλεγχοι πρόληψης σε όλη την επικράτεια, έναντι ετήσιου στόχου 25.400 ελέγχων. Το 2024 είχαν πραγματοποιηθεί 56.654 μερικοί επιτόπιοι έλεγχοι. Παρά το γεγονός ότι οι έλεγχοι ήταν λιγότεροι το 2025 από το 2024, η παραβατικότητα αυξήθηκε στο 29,7%.
Το πλήθος των ελέγχων με εντοπισμό παράβασης ανήλθε σε 11.146, ενώ το συνολικό πλήθος εντοπισθεισών παραβάσεων έφθασε τις 178.718.
Όσον αφορά στην κατανομή, προκύπτει ότι διενεργήθηκαν συνολικά 37.493 έλεγχοι, εκ των οποίων 11.695 εντός και 25.798 εκτός έδρας, με την παραβατικότητα να διαμορφώνεται σε 25,31% και 31,77% αντίστοιχα.
Σε επίπεδο Περιφερειών, η Φορολογική Περιφέρεια Θεσσαλονίκης διενήργησε τον μεγαλύτερο αριθμό ελέγχων, ενώ οι Φορολογικές Περιφέρειες Πατρών και Πειραιά καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά παραβατικότητας, ιδίως στους εκτός χωρικής αρμοδιότητας ελέγχους (36,27% και 34,93% αντίστοιχα).
Στην Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας εμφανίζεται το υψηλότερο ποσοστό εντοπισθείσας παραβατικότητας (39,9%) σε 3.246 ελέγχους και ακολουθούν η περιφέρεια Πελοποννήσου στην οποία πραγματοποιήθηκαν 3.680 έλεγχοι και εντοπίστηκαν παραβάσεις στο 39,6% αυτών και η περιφέρεια Θεσσαλίας με το ποσοστό εντοπισθείσας παραβατικότητας να ανέρχεται σε 38,2% σε σύνολο 2.976 ελέγχων. Το χαμηλότερο ποσοστό παραβατικότητας (24,9%) εντοπίστηκε στην περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, όπου πραγματοποιήθηκαν 1.339 έλεγχοι.
Σε επίπεδο αριθμών, από το σύνολο των διενεργηθέντων μερικών επιτόπιων ελέγχων, 22.020 έγιναν σε επιχειρήσεις εστίασης και 11.149 έλεγχοι σε επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου (εκτός από το εμπόριο μηχανοκίνητων οχημάτων και μοτοσικλετών), με τη μέση εντοπισθείσα παραβατικότητα να ανέρχεται σε 32,4% και 29,3%, αντίστοιχα.
Στο πλαίσιο επιβολής ποινών που προβλέπει ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας, εκτός από τα 3,1 δισ. ευρώ των φόρων και των προστίμων που καταλόγισε συνολικά η ΑΑΔΕ την περασμένη χρονιά, οι ελεγκτικές αρχές προχώρησαν στην αναστολή λειτουργίας 680 επαγγελματικών εγκαταστάσεων και την επιβολή ειδικής χρηματικής κύρωσης σε 293 επιχειρήσεις.
Το μεγαλύτερο ποσοστό κυρώσεων αναστολής λειτουργίας επιβλήθηκε σε επιχειρήσεις του κλάδου της εστίασης (40,44%), της φυτικής και ζωικής παραγωγής (33,68%), του λιανικού εμπορίου (9%), ενώ μόλις 16% σε λοιπούς κλάδους.
Οι στόχοι
Αξίζει να σημειωθεί ότι το 2025, οι κεντρικές στοχεύσεις των μερικών επιτόπιων ελέγχων και ερευνών που υλοποιήθηκαν, αφορούσαν σε:
- Κυκλώματα απάτης έκδοσης και λήψης εικονικών φορολογικών στοιχείων
- Τουριστικές επιχειρήσεις, καταλύματα και διαχειριστές ακινήτων βραχυχρόνιων μισθώσεων
- Τεχνικά επαγγέλματα και κατασκευαστικό κλάδο
- Ηλεκτρονικό εμπόριο, αδήλωτες πωλήσεις μέσω διαδικτύου
- Επιχειρήσεις εστίασης, και ηλεκτρονική παραγγελιοληψία
- Πρατήρια υγρών καυσίμων
- Πλατφόρμες κρατήσεων
- Πληρωμές μέσω πιστωτικών καρτών
- Χρήση παραποιημένου λογισμικού για την έκδοση φορολογικών στοιχείων
- Χονδρικό εμπόριο τροφίμων, φαρμάκων, ειδών τεχνολογίας, μετάλλων κ.ά.
- Στοχευμένοι έλεγχοι σε οικονομικούς κλάδους με υψηλή συμβολή στο κενό ΦΠΑ
- Μέσα κοινωνικής δικτύωσης για τον εντοπισμό αδήλωτων εισοδημάτων
- Έλεγχοι προσαύξησης περιουσίας
