Σε μια ακόμη παρέμβαση στις δραστηριότητες ξένων επιχειρήσεων στη ρωσική αγορά προχώρησε ο πρόεδρος της Ρωσίας, Βλαντίμιρ Πούτιν, θέτοντας υπό προσωρινή κρατική διαχείριση τα περιουσιακά στοιχεία της Japan Tobacco International (JTI).
Σύμφωνα με προεδρικό διάταγμα που δημοσιοποιήθηκε την Πέμπτη, οι συμμετοχές του ιαπωνικού καπνοβιομηχανικού ομίλου σε τέσσερις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στη Ρωσία περνούν υπό τη διαχείριση της ρωσικής εταιρείας Industrial Assets.
Η εξέλιξη αυτή στερεί από τη JTI τον έλεγχο των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων της στη χώρα, προσθέτοντας ακόμη μία μεγάλη ξένη επιχείρηση στον κατάλογο των εταιρειών που επηρεάζονται από την ολοένα αυστηρότερη πολιτική του Κρεμλίνου απέναντι σε επιχειρηματικά συμφέροντα του εξωτερικού.
Το διάταγμα δεν προσδιορίζει τους λόγους που οδήγησαν στη συγκεκριμένη απόφαση. Ωστόσο, η Μόσχα έχει συνδέσει στο παρελθόν αντίστοιχες παρεμβάσεις με τη στάση κρατών τα οποία χαρακτηρίζει «εχθρικά» προς τη Ρωσία.
Η Japan Tobacco International, θυγατρική της Japan Tobacco Inc., αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες της ρωσικής αγοράς καπνού, καθώς, σύμφωνα με την ίδια, κατέχει την πρώτη θέση στον κλάδο βάσει του όγκου πωλήσεων.
Η εταιρεία δεν ανταποκρίθηκε άμεσα σε αίτημα του Reuters για σχολιασμό της απόφασης.
Σειρά παρεμβάσεων σε μεγάλους ξένους ομίλους
Η υπαγωγή των περιουσιακών στοιχείων της JTI σε προσωρινή κρατική διαχείριση δεν αποτελεί μεμονωμένη ενέργεια, αλλά συνέχεια μιας ευρύτερης πολιτικής της Μόσχας απέναντι σε ξένες εταιρείες που εξακολουθούν να δραστηριοποιούνται στη ρωσική επικράτεια.
Τον Σεπτέμβριο, οι ρωσικές αρχές είχαν προχωρήσει σε αντίστοιχες αποφάσεις για τα περιουσιακά στοιχεία τριών μεγάλων ευρωπαϊκών επιχειρηματικών ομίλων: της ελβετικής Nestlé, της γερμανικής Metro AG και της γαλλικής αλυσίδας λιανικής Auchan.
Η πρακτική αυτή συνεχίστηκε και τον Οκτώβριο, όταν η Ρωσία ανέλαβε τον έλεγχο των περιουσιακών στοιχείων τεσσάρων ακόμη ευρωπαϊκών εταιρειών που διατηρούσαν δραστηριότητες στη χώρα.
Για τις συγκεκριμένες παρεμβάσεις, η ρωσική πλευρά είχε επικαλεστεί τη στήριξη που παρέχουν ευρωπαϊκές χώρες στην Ουκρανία, καθώς και τις απαλλοτριώσεις ρωσικών περιουσιακών στοιχείων, τις οποίες η Μόσχα χαρακτηρίζει παράνομες.
Η νέα απόφαση για την Japan Tobacco επιβεβαιώνει τη συνέχιση αυτής της πολιτικής, με τις ξένες επιχειρήσεις να βρίσκονται αντιμέτωπες με το ενδεχόμενο απώλειας του ελέγχου των δραστηριοτήτων τους στη ρωσική αγορά.
Επιδεινώνονται οι σχέσεις Μόσχας και Τόκιο
Η απόφαση του Κρεμλίνου έρχεται σε μια περίοδο αυξανόμενης έντασης στις διπλωματικές σχέσεις μεταξύ Ρωσίας και Ιαπωνίας, οι οποίες έχουν επιβαρυνθεί από μια σειρά πρόσφατων περιστατικών.
Τον Οκτώβριο, το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών είχε χαρακτηρίσει «εχθρική ενέργεια» την πώληση μη επανδρωμένων αεροσκαφών στην Ουκρανία από ιαπωνική εταιρεία, προειδοποιώντας ότι η Μόσχα θα απαντούσε με αυστηρό τρόπο.
Η ένταση ενισχύθηκε περαιτέρω τον περασμένο μήνα, όταν οι ρωσικές αρχές ανακοίνωσαν τη σύλληψη Ιάπωνα δημοσιογράφου στην περιοχή της Σαχαλίνης, στη ρωσική Άπω Ανατολή, με την υποψία της κατασκοπείας.
Το περιστατικό προστέθηκε στις ήδη τεταμένες σχέσεις των δύο χωρών, δημιουργώντας ένα ακόμη σημείο τριβής μεταξύ Μόσχας και Τόκιο.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, η απόφαση για τη Japan Tobacco αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς επηρεάζει άμεσα τα επιχειρηματικά συμφέροντα ενός μεγάλου ιαπωνικού ομίλου στη Ρωσία.
Η υπαγωγή των περιουσιακών στοιχείων της εταιρείας σε προσωρινή κρατική διαχείριση αποτελεί την τελευταία εξέλιξη σε μια σειρά κινήσεων του Κρεμλίνου, που έχουν περιορίσει τον έλεγχο ξένων επιχειρήσεων επί των δραστηριοτήτων τους στη ρωσική αγορά.
