Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε χθες Τετάρτη πως η Κούβα πρέπει να «αλλάξει δραματικά», τη στιγμή που οι ΗΠΑ χαλάρωσαν κάπως, επικαλούμενες ανθρωπιστικούς λόγους τους περιορισμούς τους στην εξαγωγή πετρελαίου στη νήσο υπό κομμουνιστική κυβέρνηση, αντιμέτωπη με σοβαρή οικονομική κρίση. «Η Κούβα πρέπει να αλλάξει δραματικά, διότι αυτή είναι η μοναδική πιθανότητα που έχει για να βελτιωθεί η ποιότητα ζωής του λαού της», υποστήριξε ο αμερικανός ΥΠΕΞ Ρούμπιο κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου μετά τη σύνοδο των αρχηγών κρατών της Κοινότητας της Καραϊβικής (CARICOM) στο αρχιπέλαγος Άγιος Χριστόφορος και Νέβις. «Ο κουβανικός λαός υποφέρει εδώ και πάρα πολύ καιρό» και «είναι οι αρχές και οι κυβέρνηση» αυτοί που «ευθύνονται», συνέχισε.
Νωρίτερα, το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ έκανε γνωστό ότι πλέον θα μπορεί να αγοράζεται πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα και να παραδίδεται στον ιδιωτικό τομέα στην Κούβα, υπό τον όρο ότι οι συναλλαγές αυτές δεν θα ωφελούν «το καθεστώς» της Αβάνας αλλά «τον λαό» της νήσου. «Αν πιάσουμε στα πράσα τον ιδιωτικό τομέα να παίζει τη γάτα και το ποντίκι και να εκτρέπει αυτά τα αγαθά στο καθεστώς ή σε εταιρείες» ελεγχόμενες από τον κουβανικό στρατό, «αν διαπιστώσουμε ότι μεταφέρονται κατά τρόπο που παραβιάζει το πνεύμα και τη σκοπούμενη χρήση αυτών των αδειών, αυτές οι άδειες θα ακυρωθούν», διεμήνυσε πάντως ο κ. Ρούμπιο.
Από τον Ιανουάριο, οι ΗΠΑ επιβάλλουν ενεργειακό αποκλεισμό στην Κούβα, με την επίκληση της «εξαιρετικής απειλής» που εγείρει κατά την Ουάσιγκτον η νήσος, που δεν απέχει παρά 150 χιλιόμετρα από τις ακτές της Φλόριντας. Το ταξίδι του Μάρκο Ρούμπιο για τη σύνοδο της CARICOM συνέπεσε με την ανακοίνωση των κουβανικών αρχών ότι τέσσερις επιβαίνοντες σε ταχύπλοο νηολογημένο στη Φλόριντα σκοτώθηκαν και άλλοι έξι τραυματίστηκαν στα χωρικά ύδατα της Κούβας, κατά τη διάρκεια ανταλλαγής πυρών με τη συνοριοφυλακή. «Όταν θα συγκεντρώσουμε περισσότερες πληροφορίες, θα είμαστε σε θέση να αντιδράσουμε» στην εξέλιξη αυτή, ανέφερε ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Ρούμπιο, αρνούμενος να «εικοτολογήσει» για το τι συνέβη. Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν εξαπολύσει δεκάδες πλήγματα στην Καραϊβική και στον Ειρηνικό βάζοντας στο στόχαστρο ταχύπλοα τα οποία, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, μετέφεραν ναρκωτικά, σκοτώνοντας τουλάχιστον 150 ανθρώπους από τον Σεπτέμβριο του 2025, επιχειρήσεις που εκφράζονται αμφιβολίες πως είναι νόμιμες δυνάμει του διεθνούς δικαίου.
Η κατάσταση στη Βενεζουέλα απασχόλησε επίσης τη σύνοδο. Ο Μάρκο Ρούμπιο είπε πως αναμένει να διεξαχθούν «δίκαιες και δημοκρατικές εκλογές» στη χώρα αυτή, χωρίς να διευκρινίσει το χρονοδιάγραμμα, και υπεραμύνθηκε της αμερικανικής στρατιωτικής επέμβασης του Ιανουαρίου. «Θα σας πω τούτο, και θα σας το πω χωρίς συγγνώμες και χωρίς φόβο: η Βενεζουέλα είναι σήμερα καλύτερα από ότι ήταν πριν από οκτώ εβδομάδες», υποστήριξε κάνοντας λόγο για «αξιοσημείωτες» προόδους αν και «μένει ακόμη μακρύς δρόμος να διανυθεί». Μετά την αιχμαλώτιση του Νικολάς Μαδούρο στην πολύνεκρη αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση της 3ης Ιανουαρίου, η κυβέρνηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την προοδευτική εξομάλυνση των σχέσεων με το Καράκας και την υπηρεσιακή πρόεδρο Ντέλσι Ροδρίγες, ενώ η Ουάσιγκτον κατέστησε σαφές ότι αυτή θα χειρίζεται στο εξής ό,τι αφορά το πετρέλαιο της Βενεζουέλας -- από τις εισαγωγές του οποίου εξαρτώνται πολλά νησιωτικά κράτη της περιοχής, ιδίως η Κούβα. Αρκετοί ηγέτες χωρών της CARICOM εξέφρασαν έντονη ανησυχία για την κατάσταση στην Κούβα, με τον πρωθυπουργό της Τζαμάικας Άντριου Χόλνες ιδίως να προειδοποιεί ότι νέα επιδείνωση της κατάστασης θα έχει αντίκτυπο στη σταθερότητα της Καραϊβικής. Τα ανθρώπινα δεινά «δεν ωφελούν κανέναν», είπε προχθές Τρίτη ο κ. Χόλνες. Αν ενσκήψει «παρατεταμένη κρίση στην Κούβα» δεν πρόκειται να «περιοριστεί στην Κούβα», πρόσθεσε καλώντας να σταλεί «ανθρωπιστική βοήθεια» στους Κουβανούς. Ο Καναδάς ανακοίνωσε χθες ότι αποδέσμευσε 5,8 εκατ. δολάρια για να προσφερθεί ανθρωπιστική βοήθεια στη νήσο. Ο οικοδεσπότης της συνόδου, ο πρωθυπουργός του Αγίου Χριστοφόρου και Νέβις Τέρενς Ντρου, ζήτησε επίσης να προσφερθεί ανθρωπιστική βοήθεια στην Κούβα προειδοποιώντας ότι «αν αποσταθεροποιηθεί η Κούβα θα αποσταθεροποιηθούμε όλοι».
Παράλληλα, ο κ. Ρούμπιο συναντήθηκε χθες στο περιθώριο της συνόδου με τον υπηρεσιακό πρωθυπουργό της Αϊτής Αλίξ Ντιντιέ Φιλς-Εμέ, τον οποίο υποστηρίζει η Ουάσιγκτον, που θέλει να ενταθούν οι επιχειρήσεις εναντίον των συμμοριών που λυμαίνονται τη χώρα και να οργανωθούν εκλογές. Οι ΗΠΑ προσπαθούν να οριστικοποιήσουν την ανάπτυξη οπλισμένης ξένης δύναμης για την αντιμετώπιση των συμμοριών και ο αμερικανός ΗΠΑ δήλωσε ικανοποιημένος για την πορεία του εγχειρήματος. «Είμαστε πολύ ικανοποιημένοι για τις δεσμεύσεις που έχουμε λάβει όσον αφορά το προσωπικό. Πρέπει να τα πάμε λίγο καλύτερα όσον αφορά τη χρηματοδότηση», είπε, τονίζοντας πως η Ουάσιγκτον αναζητεί δωρήτριες χώρες.
Αντίδραση Ρωσίας
Η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε σήμερα ότι το περιστατικό χθες, Τετάρτη, στα ανοικτά των ακτών της Κούβας με ένα ταχύπλοο νηολογημένο στη Φλόριντα συνιστά "επιθετική πρόκληση των ΗΠΑ" με στόχο την κλιμάκωση της κατάστασης και την πυροδότηση σύγκρουσης, μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων TASS. Το ταχύπλοο εισήλθε στα χωρικά ύδατα της Κούβας και άνοιξε πυρ, με το κουβανικό λιμενικό να ανταπαντά, σκοτώνοντας τέσσερα άτομα, ανακοίνωσε η Αβάνα σε μια περίοδο έντασης στις σχέσεις της Κούβας με τις ΗΠΑ.
Όταν το σκάφος του λιμενικού «πλησίασε για να προχωρήσει σε ταυτοποίηση» οι επιβαίνοντες σε αυτό άνοιξαν πυρ εναντίον των Κουβανών, οι οποίοι ανταπέδωσαν τα πυρά, συνεχίζει η ανακοίνωση. Τέσσερις από τους επιβαίνοντες στο ταχύπλοο σκοτώθηκαν και άλλοι έξι τραυματίστηκαν, όπως και ο κυβερνήτης του κουβανικού σκάφους. "Πρόκειται για μια επιθετική πρόκληση από τις ΗΠΑ που στοχεύει στην κλιμάκωση της κατάστασης και στην πυροδότηση σύγκρουσης", δήλωσε η εκπρόσωπος του ρωσικού ΥΠΕΞ Μαρία Ζαχάροβα, όπως μετέδωσε το TASS. Οι σχέσεις της Κούβας με τις ΗΠΑ διανύουν περίοδο έντασης μετά τη σύλληψη του Βενεζουελάνου προέδρου Νικολάς Μαδούρο στο Καράκας και τη διακοπή του ανεφοδιασμού του νησιού με βενεζουελάνικο πετρέλαιο. Οι ΗΠΑ, που δεν κρύβουν την επιθυμία τους για αλλαγή καθεστώτος στην Κούβα των 9,6 εκατομμυρίων κατοίκων, εφαρμόζουν μια πολιτική «μέγιστης πίεσης» στην Αβάνα, την οποία χαρακτηρίζουν «απειλή» για την εθνική ασφάλειά τους.
