H τεχνητή νοημοσύνη οδηγεί έναν από τους μεγαλύτερους κύκλους επενδύσεων σε υποδομές των τελευταίων δεκαετιών, ωστόσο, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της Allianz Commercial The data center construction boom: risks and claims trends, η ραγδαία παγκόσμια ανάπτυξη των κέντρων δεδομένων διαμορφώνει παράλληλα μια νέα εποχή κατασκευαστικών, λειτουργικών, κλιματικών και ασφαλιστικών κινδύνων.
Οι ετήσιες επενδύσεις σε κέντρα δεδομένων προβλέπεται να διπλασιαστούν, από περίπου 500 δισ. δολάρια ΗΠΑ το 2024 σε περισσότερα από 1 τρισ. δολάρια ΗΠΑ το 2027. Η επενδυτική ευκαιρία πέρα από τις αίθουσες διακομιστών περιλαμβάνει την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, τις υποδομές δικτύων, τα συστήματα ψύξης, τις δικτυακές υποδομές και τους ημιαγωγούς. Σύμφωνα με την Allianz Research, οι ΗΠΑ και η Κίνα αναμένεται να συγκεντρώσουν περίπου το 62% της νέας παγκόσμιας δυναμικότητας που θα προστεθεί έως το 2030, παρότι το επόμενο κύμα επενδύσεων αποκτά ολοένα και πιο παγκόσμιο χαρακτήρα. Στην Ευρώπη, η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία παραμένουν σημαντικές αγορές, αλλά ταχύτερη ανάπτυξη αναμένεται στην Ισπανία, τη Φινλανδία και τη Δανία, όπου η διαθεσιμότητα ηλεκτρικής ενέργειας και οι διαδικασίες αδειοδότησης μπορεί να είναι πιο ευνοϊκές. Σε ολόκληρη την περιοχή Ασίας- Ειρηνικού, εξαιρουμένης της Κίνας, η εγκατεστημένη ισχύς προβλέπεται να αυξηθεί από περίπου 9 GW σήμερα σε περισσότερα από 28 GW έως το 2030, με τη Μαλαισία να εκτιμάται ότι θα καταγράψει δεκαπλάσια αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος.
«Η τεχνητή νοημοσύνη μετατρέπει την τελευταία γενιά κέντρων δεδομένων από ένα εξειδικευμένο ακίνητο περιουσιακό στοιχείο σε μία κρίσιμη υποδομή», δηλώνει ο Thomas Lillelund, CEO της Allianz Commercial. «Η κλίμακα των επενδύσεων είναι πρωτοφανής, καθώς αυτά τα κέντρα εξελίσσονται πέρα από την παραδοσιακή αποθήκευση δεδομένων, καλύπτοντας απαιτήσεις υψηλής υπολογιστικής ισχύος. Ωστόσο, η επιτυχία τους θα εξαρτάται όλο και περισσότερο από την ανθεκτικότητα: πρόσβαση σε ηλεκτρική ενέργεια, αξιόπιστες αλυσίδες εφοδιασμού, αυστηρούς ελέγχους κατασκευής, καθώς και επιλογή τοποθεσίας με γνώμονα τις κλιματικές συνθήκες και ασφαλιστικά προγράμματα που αντανακλούν τον πραγματικό κίνδυνο συσσώρευσης. Πράγματι, η ολοκληρωμένη ασφαλιστική κάλυψη έχει πλέον καταστεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη χρηματοδότηση πολλών έργων μεγάλης κλίμακας που αφορούν υποδομές τεχνητής νοημοσύνης».
Οι μεγαλύτεροι περιορισμοί του κλάδου αφορούν όλο και περισσότερο τις υποδομές και λιγότερο τη χρηματοδότηση. Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα καθορίζεται όλο και περισσότερο από την πρόσβαση στην ηλεκτρική ενέργεια, τις συνδέσεις με το δίκτυο, τις άδειες, τον εξειδικευμένο εξοπλισμό και το εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό. Μόνο στις ΗΠΑ, ο κατασκευαστικός κλάδος αντιμετωπίζει έλλειψη περίπου 439.000 εξειδικευμένων εργαζομένων, ενώ εκτιμάται ότι το 2026 ενδέχεται να χρειαστούν επιπλέον 349.000 εργαζόμενοι. Η ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή αποτελεί όλο και περισσότερο στρατηγικό ζήτημα και όχι απλώς μια εκ των υστέρων επιχειρησιακή σκέψη. Περίπου το 79% της παγκόσμιας χωρητικότητας των κέντρων δεδομένων βρίσκεται ήδη σε περιοχές που αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο φυσικών καταστροφών, ενώ το 54% βρίσκεται σε περιοχές με παρατεταμένες συνθήκες καύσωνα και ξηρασίας. Ορισμένες από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες αγορές υποδομών τεχνητής νοημοσύνης συγκαταλέγονται επίσης μεταξύ των πιο εκτεθειμένων στους κλιματικούς κινδύνους, όπως η Βόρεια Βιρτζίνια στις ΗΠΑ, το Τζόχορ στη Μαλαισία και η Μασσαλία στη Γαλλία. Η έκθεση σε αιφνίδιες πλημμύρες, πυρκαγιές και ισχυρούς ανέμους είναι υψηλότερη στην Αμερική, επηρεάζοντας το 86% της δυναμικότητας, ενώ το χρόνιο θερμικό και υδατικό στρες είναι πιο έντονο στην περιοχή Ασίας- Ειρηνικού, όπου εκτίθεται το 89% της δυναμικότητας.
Ο ασφαλιστικός κλάδος εξελίσσεται παράλληλα με τον τομέα των κέντρων δεδομένων. Καθώς τα κέντρα δεδομένων αποκτούν ολοένα πιο κρίσιμο ρόλο στις υποδομές, η ολοκληρωμένη ασφαλιστική κάλυψη αποτελεί προϋπόθεση για τη χρηματοδότηση πολλών μεγάλων έργων υποδομών τεχνητής νοημοσύνης. Το κόστος κατασκευής ενός μεμονωμένου συγκροτήματος τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να υπερβεί τα 20 δισ. δολάρια ΗΠΑ, ενώ οι ασφαλισμένες αξίες αυξάνονται σημαντικά μετά την εγκατάσταση εξοπλισμού υπολογιστικής υψηλής απόδοσης. Η παγκόσμια αγορά ασφάλισης κέντρων δεδομένων προβλέπεται να αυξηθεί από περίπου 11 δισ. δολάρια ΗΠΑ που είναι σήμερα σε περισσότερα από 24 δισ. δολάρια ΗΠΑ έως το 2030, αντανακλώντας την ταχεία αύξηση της δυναμικότητας, τις υψηλότερες ασφαλισμένες αξίες και την αυξανόμενη λειτουργική πολυπλοκότητα. Η ζήτηση αναμένεται να επεκταθεί πέρα από την παραδοσιακή ασφάλιση περιουσιακών στοιχείων, προς ολοκληρωμένες λύσεις που καλύπτουν την κατασκευή, τις τεχνικές εργασίες, τα περιουσιακά στοιχεία, τη διακοπή λειτουργίας, τους κυβερνοκινδύνους και την αστική ευθύνη, δημιουργώντας παράλληλα νέες ευκαιρίες σε τομείς όπως η ενεργειακή ανθεκτικότητα, η επιχειρησιακή συνέχεια και ο τεχνολογικός κίνδυνος.
Η ανάλυση της Allianz Commercial για τις ασφαλιστικές απαιτήσεις που σχετίζονται με κέντρα δεδομένων αναδεικνύει ότι οι πυρκαγιές αποτελούν τον κύριο παράγοντα που επηρεάζει τη σοβαρότητα των ζημιών, αντιπροσωπεύοντας πάνω από το 50% των συνολικών ζημιών, συνολικής αξίας περίπου 700 εκατ. ευρώ (800 εκατ. δολάρια ΗΠΑ). Οι φυσικές καταστροφές κατατάσσονται στη δεύτερη θέση, ακολουθούμενες από τις κακόβουλες ενέργειες, συμπεριλαμβανομένων εγκληματικών ενεργειών και κυβερνοεπιθέσεων, και στη συνέχεια από τις διακοπές ηλεκτροδότησης. Οι ζημιές από νερό αποτελούν τη συχνότερη αιτία ασφαλιστικών απαιτήσεων για κέντρα δεδομένων, ακολουθούμενες από τις κακόβουλες ενέργειες, τις πυρκαγιές και τις βλάβες εξοπλισμού. Η διακοπή λειτουργίας αποτελεί τον βασικό παράγοντα που καθορίζει το ύψος των ασφαλιστικών απαιτήσεων, αναδεικνύοντας τις σημαντικές οικονομικές επιπτώσεις του χρόνου εκτός λειτουργίας.
Το προφίλ κινδύνου των κέντρων δεδομένων μεταβάλλεται, καθώς οι εγκαταστάσεις γίνονται μεγαλύτερες, πιο σύνθετες και ολοένα πιο αλληλεξαρτώμενες. Οι εγκαταστάσεις υπερκλίμακας (hyperscale) και οι εγκαταστάσεις συστέγασης (colocation) μπορούν να συγκεντρώνουν πολλαπλούς μισθωτές, κατασκευαστικές εργασίες, διακομιστές, υποστηρικτικές υποδομές κοινής ωφέλειας και τοπικές εγκαταστάσεις σε ένα ενιαίο φυσικό ή λειτουργικό περιβάλλον. Ένα μεμονωμένο συμβάν μπορεί, επομένως, να οδηγήσει σε ζημιές που εμπίπτουν σε πολλαπλούς ασφαλιστικούς κλάδους, όπως περιουσίας, κατασκευών, διακοπής εργασιών, αστικής ευθύνης, κυβερνοκινδύνων και χρηματοοικονομικών κινδύνων. Πραγματικές περιπτώσεις ζημιών δείχνουν ότι σε εγκαταστάσεις υπερκλίμακας, ζημιές σε εξωτερικά συστήματα ψύξης, πυρκαγιές που προκλήθηκαν από εργασίες με ανοιχτή φλόγα, καθώς και καθυστερήσεις στην έναρξη λειτουργίας λόγω διαταραχών στην ηλεκτροδότηση, έχουν οδηγήσει η καθεμία σε ζημιές ύψους 50 έως 100 εκατ. δολαρίων ΗΠΑ.
«Για τις ασφαλιστικές εταιρείες, το βασικό ζήτημα δεν είναι μόνο η αξία του κτιρίου, αλλά και η συγκέντρωση αξίας και αλληλοεξαρτήσεων εντός και γύρω από αυτό. Η ηλεκτροδότηση, η ψύξη, οι μπαταρίες, οι διαδρομές οπτικών ινών, οι δοκιμές και η θέση σε λειτουργία, καθώς και ο σχεδιασμός της επιχειρησιακής συνέχειας, αποτελούν όλα μέρος της ίδιας εικόνας κινδύνου. Ο αποτελεσματικός μετριασμός των κινδύνων πρέπει να ξεκινά νωρίς και να συνεχίζεται καθ' όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής του κέντρου δεδομένων. Η ανθεκτικότητα πρέπει να ενσωματώνεται ήδη από τα πρώτα στάδια» εξηγεί ο Christian Kolbe, Head of Construction Claims της Allianz Commercial.
