Η Ελλάδα, σε μια περίοδο ραγδαίων τεχνολογικών εξελίξεων, επιδιώκει να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στον ευρωπαϊκό και παγκόσμιο χάρτη της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) και των ψηφιακών υποδομών. Αυτό το όραμα παρουσίασε με σαφήνεια ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, κατά τη διαδικτυακή του παρέμβαση στους φετινούς «Διαλόγους της Νισύρου» το Σάβαβτο 5 Ιουλίου. Στη θεματική ενότητα με τίτλο «Ευρωπαϊκή Άμυνα, Γεω-κυβερνοασφάλεια και Συγκρούσεις», ο υπουργός υπογράμμισε πως η Ελλάδα όχι μόνο προοδεύει ραγδαία στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, αλλά ήδη κινείται πολύ πιο μπροστά από αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, μετατρεπόμενη σε σημείο γεωστρατηγικής σημασίας για την τεχνολογία.
Ο Δημήτρης Παπαστεργίου παρουσίασε μια σειρά από πρωτοβουλίες και στρατηγικές που έχουν τεθεί σε εφαρμογή, αποδεικνύοντας ότι η Ελλάδα πλέον συγκεντρώνει το ενδιαφέρον μεγάλων επενδύσεων στον τομέα των data centers και των τεχνολογικών υποδομών. Εκτός αυτού, τόνισε τον σημαντικό εκσυγχρονισμό των ψηφιακών υπηρεσιών του κράτους, ο οποίος διευκολύνει σημαντικά την καθημερινότητα του πολίτη. Σε αυτό το πλαίσιο, αναφέρθηκε στην προσπάθεια ομογενοποίησης των διοικητικών διαδικασιών, ώστε ανεξαρτήτως γεωγραφικής θέσης, οι πολίτες να έχουν πρόσβαση στις ίδιες ψηφιακές υπηρεσίες, με τον ίδιο τύπο δικαιολογητικών και διαδικασιών, προωθώντας παράλληλα την ισότιμη πρόσβαση στην ψηφιακή πληροφορία.
Ο ίδιος εξήγησε πως η μετονομασία του υπουργείου ώστε να περιλαμβάνει τον όρο "Τεχνητή Νοημοσύνη" δεν είναι συμβολική, αλλά ουσιαστική. Αντικατοπτρίζει την πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει συντονισμένα, αποφεύγοντας τη διασπορά δυνάμεων σε ανταγωνιστικά ή ασυντόνιστα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης. Τόνισε ότι η Ευρώπη έχει μείνει πίσω στον πρώτο κύκλο της τεχνητής νοημοσύνης, όμως προσπαθεί να ανακτήσει έδαφος στο δεύτερο κύμα με βασικό στόχο την ανάπτυξη των απαραίτητων υποδομών. Στο πλαίσιο αυτό, η Ελλάδα έχει καταθέσει πρόταση για τη δημιουργία ενός από τους δέκα κορυφαίους υπολογιστές υψηλής απόδοσης στην Ευρώπη.
Επίσης, ξεχωριστή θέση στη στρατηγική της χώρας κατέχει ο «Δαίδαλος», το πρώτο υπερυπολογιστικό μηχάνημα της Ελλάδας που φιλοδοξεί να επιτρέψει την ανάπτυξη γλωσσικών μοντέλων και εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης με ελληνικό αποτύπωμα. Παράλληλα, έχει ήδη κατατεθεί πρόταση για ένα δεύτερο μηχάνημα στην Κοζάνη, το οποίο θα λειτουργήσει συμπληρωματικά, ενισχύοντας την επιχειρησιακή δυνατότητα του πρώτου. Οι ενέργειες αυτές αποτυπώνουν τον στόχο της Ελλάδας να αποκτήσει αυτονομία και δυναμική παρουσία στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης με εθνικά χαρακτηριστικά.
Η τεχνολογική πρόοδος της χώρας, όμως δεν περιορίζεται στην τεχνητή νοημοσύνη. Ο κ. Παπαστεργίου αναφέρθηκε και στο διαστημικό πρόγραμμα, ανακοινώνοντας την πρόσφατη εκτόξευση του πρώτου ελληνικής κατασκευής μικροδορυφόρου, ο οποίος θα εκτελέσει πείραμα με χρήση οπτικών συστημάτων laser σε απόσταση 300 εκατομμυρίων χιλιομέτρων, δείγμα της τεχνολογικής εξωστρέφειας και φιλοδοξίας της χώρας.
Σχετικά με τις ενεργειακές απαιτήσεις αυτών των εξελίξεων, ο υπουργός στάθηκε στις αυξημένες ανάγκες των data centers και των κέντρων τεχνητής νοημοσύνης, υπογραμμίζοντας ότι μέσα στα επόμενα δύο χρόνια θα πρέπει να δεκαπλασιαστεί η ενεργειακή δυνατότητα της χώρας. Η αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας είναι κρίσιμη, όπως και η ανάπτυξη υποδομών αποθήκευσης ενέργειας και διασυνοριακών διασυνδέσεων. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ελκυστικού οικοσυστήματος που θα προσελκύει ταλέντα και νεοφυείς επιχειρήσεις, αξιοποιώντας πλήρως τους διαθέσιμους πόρους και την ενέργεια της χώρας.
Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας αποτελεί, όπως τόνισε ο Δημήτρης Παπαστεργίου, στρατηγικό πλεονέκτημα. Η χώρα έχει τη δυνατότητα να εξελιχθεί σε κόμβο υποδοχής τηλεπικοινωνιακών καλωδίων και αν συνδυάσει την ενεργειακή αυτάρκεια με την τεχνολογική αποθήκευση, τότε μπορεί να διαμορφώσει ένα νέο γεωστρατηγικό τοπίο, τόσο για την Ευρώπη όσο και για τον Αραβικό Κόσμο. Με όπλο τη βούληση, τις συνέργειες και τον προσανατολισμό προς το μέλλον, η Ελλάδα δείχνει αποφασισμένη να διεκδικήσει μια θέση στο διεθνές προσκήνιο της τεχνολογικής καινοτομίας.