Άρθρο του Δρ Κυριάκου Σαμπατακάκης, Προέδρου και Διευθύνοντος Συμβούλου, Accenture, από την ειδική έκδοση του Business News Magazine CEOs Insights
Tο 2025, χάρη στην αποκλιμάκωση του πληθωρισμού, τις μειώσεις επιτοκίων και τις επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη, η παγκόσμια οικονομία και ανάπτυξη, αν και έδειξε ανθεκτικότητα, παρέμεινε εύθραυστη, υπό το βάρος της γενικότερης αβεβαιότητας, των γεωπολιτικών εντάσεων και των εμπορικών τριβών. Το 2026 αναμένεται να φέρει ένα πιο καλά ορισμένο πλαίσιο, αλλά ταυτόχρονα μεγαλύτερες αποκλίσεις, γεωοικονομικό κατακερματισμό, εντονότερο ανταγωνισμό και αυξημένες πιέσεις στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
Συνολικά, το 2026 οι επιχειρήσεις θα κινηθούν σε ένα περιβάλλον μέτριας ανάπτυξης και πιο προβλέψιμο σε σχέση με το 2025, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα είναι λιγότερο απαιτητικό. Η μεγαλύτερη σαφήνεια σε πολιτικές και εμπορικά καθεστώτα μειώνει οριακά την αβεβαιότητα, ωστόσο η νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων που διαμορφώνεται εντείνει τις αποκλίσεις, τον ανταγωνισμό και την έκθεση σε χρηματοοικονομικούς και γεωπολιτικούς κινδύνους - ιδίως εάν βασικοί μοχλοί ανάπτυξης, όπως οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη, δεν ανταποκριθούν στις προσδοκίες.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Accenture θεωρεί ότι οι παρακάτω δέκα τάσεις θα έχουν καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος τη νέα χρονιά:
- Η ανάπτυξη «δύο ταχυτήτων» παγιώνεται: Οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη, οι κρατικές πολιτικές και ο κατακερματισμός του εμπορίου δημιουργούν έντονες διαφοροποιήσεις μεταξύ κλάδων, επιχειρήσεων και καταναλωτικών ομάδων, ακόμη και εντός της ίδιας οικονομίας.
- Η αβεβαιότητα γύρω από τους δασμούς μετατοπίζεται από το «πόσο υψηλοί» στο «πόσο διαρκείς και εκτεταμένοι»: Καθώς οι υψηλοί δασμοί -ιδίως από τις ΗΠΑ- παγιώνονται, οι επιπτώσεις τους στον πληθωρισμό, στις εφοδιαστικές αλυσίδες και στις στρατηγικές τιμολόγησης γίνονται πλέον διαρθρωτικές.
- Η χρηματοπιστωτική σταθερότητα δοκιμάζεται από τις τιμές των επιτοκίων και τα δημοσιονομικά βάρη: Τα επιτόκια και τα αυξημένα δημοσιονομικά βάρη ενισχύουν την ευπάθεια του συστήματος.
- Οι πιέσεις στο κόστος ζωής συμπιέζουν τη μεσαία τάξη: Η στέγαση, η ενέργεια και οι έμμεσες επιπτώσεις των δασμών διευρύνουν το χάσμα μεταξύ καταναλωτών διαφορετικών εισοδηματικών κατηγοριών.
- Η διάχυση της τεχνητής νοημοσύνης διευρύνει το χάσμα παραγωγικότητας μεταξύ γεωγραφικών περιοχών και επιχειρήσεων: Οι επιχειρήσεις και οι χώρες που ενσωματώνουν την τεχνητή νοημοσύνη στις καθημερινές τους λειτουργίες αποκτούν σαφές πλεονέκτημα, ενώ όσες καθυστερούν αντιμετωπίζουν αυξανόμενα κόστη και απώλεια ανταγωνιστικότητας.
- Η Κίνα ενισχύει το εξαγωγικό της μοντέλο και τη βιομηχανία υψηλής τεχνολογίας: Το γεγονός αυτό αυξάνει την πίεση στον μεταποιητικό κλάδο των δυτικών οικονομιών και συμπιέζει παράλληλα τα περιθώρια κέρδους διεθνώς.
- Η ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης υποχωρεί: Η αργή και ανομοιόμορφη εφαρμογή της ευρωπαϊκής ατζέντας για την επίτευξη οικονομικής ασφάλειας προσθέτει νέα επίπεδα πολυπλοκότητας για τις επιχειρήσεις, χωρίς να μεταφράζεται σε ουσιαστική ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς τους. Υπό συνθήκες, η Ευρώπη θα μπορούσε να επιδείξει σημαντική πρόοδο αν προχωρούσε, για παράδειγμα, στην ενοποίηση των αγορών κεφαλαίου και αξιοποιούσε γρηγορότερα συγκεκριμένους τομείς οικονομικής υπεροχής της.
- Η τεχνολογική κυριαρχία έρχεται στο προσκήνιο: Ο ανταγωνισμός ΗΠΑ-Κίνας για την υπεροχή στην τεχνητή νοημοσύνη ασκεί πιέσεις σε κυβερνήσεις και επιχειρήσεις να επιλέξουν μεταξύ ανταγωνιστικών τεχνολογικών οικοσυστημάτων -ή να αναπτύξουν υβριδικές λύσεις- προκειμένου να ισορροπήσουν τη μακροπρόθεσμη τεχνολογική ασφάλεια με το κόστος και την προσβασιμότητα.
- Τα ενεργειακά συστήματα δοκιμάζονται: Η ενεργειακή ζήτηση των data centers, απόρροια της τεχνητής νοημοσύνης θα συνεχίσει να αυξάνεται, προκαλώντας ενεργειακές πιέσεις στις δυτικές αγορές, όπου η δυναμικότητα των ηλεκτρικών δικτύων δεν επαρκεί, με αποτέλεσμα την άνοδο των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.
- Το reshoring και η ενεργειακή ασφάλεια δημιουργούν νέους γεωστρατηγικούς επενδυτικούς στόχους: Περιοχές που προσφέρουν ελκυστικές επιλογές διαφοροποίησης των εφοδιαστικών αλυσίδων, ετοιμότητα για την ανάπτυξη data centers και πρόσβαση σε κρίσιμους πόρους προσελκύουν αυξανόμενες επενδύσεις.
Η αντανάκλαση των τάσεων στην Ελλάδα
Για την ελληνική αγορά, οι τάσεις αυτές οδηγούν σε ένα κρίσιμο στρατηγικό σταυροδρόμι. Σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες της Accenture, η συστηματική και υπεύθυνη υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για ουσιαστικό άλμα παραγωγικότητας, καλύπτοντας χρόνιες υστερήσεις σε σχέση με τον ευρωπαϊκό και παγκόσμιο μέσο όρο. Το όφελος είναι ιδιαίτερα εμφανές σε κλάδους-κλειδιά για την ελληνική οικονομία. Είναι σαφές ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν αποτελεί πλέον επιλογή τεχνολογικού εκσυγχρονισμού, αλλά στρατηγική αναγκαιότητα και προτεραιότητα για όσες επιχειρήσεις θέλουν να παραμείνουν βιώσιμες σε ένα περιβάλλον εντεινόμενου ανταγωνισμού.
Την ίδια εικόνα επιβεβαιώνουν και αναλύσεις του ΣΕΒ, οι οποίες αναδεικνύουν ότι η παραγωγικότητα, οι ψηφιακές δεξιότητες και η κλιμάκωση επενδύσεων παραμένουν τα βασικά διαρθρωτικά ζητούμενα για την ελληνική οικονομία. Σε αυτό το πλαίσιο, η γεωστρατηγική θέση της χώρας, η επιτάχυνση των επενδύσεων και οι πρωτοβουλίες για την ανάπτυξη ψηφιακών και ενεργειακών υποδομών δημιουργούν πραγματικές προϋποθέσεις αναβάθμισης του ρόλου της Ελλάδας στην ευρύτερη περιοχή. Το κρίσιμο στοίχημα είναι η ταχύτητα και η συνέπεια. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα έχει τη δυναμική και την δυνατότητα να κινηθεί προς το μέλλον, όχι αποσπασματικά, αλλά με σαφή στρατηγική, τόλμη και μακροπρόθεσμο όραμα.
