Άρθρο του Ιωάννη Καπετανάκη, CEO,Transcombi Express, από την ειδική έκδοση του Business News Magazine CEOs Insights
Ξεκίνησα να δραστηριοποιούμαι στον κλάδο των μεταφορών τη δεκαετία του 1980, σε μια περίοδο κατά την οποία η έννοια των logistics στην Ελλάδα ήταν ακόμη ασαφής. Στα χρόνια που ακολούθησαν, ο κλάδος γνώρισε ραγδαίες εξελίξεις σε επίπεδο υποδομών, τεχνολογιών και τεχνογνωσίας και φτάσαμε σήμερα να μιλάμε για έναν κλάδο που αποτελεί ναυαρχίδα για την ελληνική οικονομία. Όπως συμβαίνει στους περισσότερους τομείς της οικονομίας, καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε σημαντικές προκλήσεις, οι οποίες ταυτόχρονα συνιστούν και μεγάλες ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις που θα κινηθούν έγκαιρα και αποφασιστικά. Η τεχνητή νοημοσύνη, οι αυτοματισμοί και τα ρομποτικά συστήματα, η ψηφιοποίηση και το e-commerce διαμορφώνουν ένα νέο περιβάλλον, στο οποίο η προσαρμογή δεν αποτελεί επιλογή, αλλά αναγκαιότητα. Για τις ελληνικές εταιρείες 3PL, η εναρμόνιση με αυτές τις εξελίξεις είναι επιτακτική. Δεν πρέπει να λησμονούμε ότι ο κλάδος των logistics συνεισφέρει το 11,5% στο ΑΕΠ της χώρας, αποτελώντας τον δεύτερο σημαντικότερο κλάδο μετά τον τουρισμό. Ωστόσο, προκειμένου η συνεισφορά αυτή να μετατραπεί σε ουσιαστικό και διατηρήσιμο πλεονέκτημα για την ελληνική οικονομία, απαιτείται η χάραξη μιας ολοκληρωμένης εθνικής στρατηγικής. Μέσα από αυτήν, μπορούν να ενισχυθούν οι ελληνικές επιχειρήσεις logistics και να δημιουργηθούν συνέργειες και συνεργασίες που θα λειτουργήσουν πολλαπλασιαστικά για το σύνολο του κλάδου.
Οι προτεραιότητες
Όπως προανέφερα, ο ψηφιακός μετασχηματισμός και η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών αποτελούν βασική προτεραιότητα για την εταιρεία μας την επόμενη διετία. Παράλληλα, ο ανθρώπινος παράγοντας παραμένει εξίσου καθοριστικός για τη βιώσιμη ανάπτυξη και τη μακροπρόθεσμη εξέλιξή μας. Για να διατηρήσουμε την ανταγωνιστικότητά μας και να ενισχύσουμε την ανθεκτικότητά μας σε ένα δυναμικό περιβάλλον, είναι αναγκαίο να επενδύσουμε συστηματικά στην εκπαίδευση και αναβάθμιση των δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού μας, ιδίως σε ό,τι αφορά τις νέες τεχνολογίες. Ταυτόχρονα, απαιτείται ενίσχυση των επενδύσεων στα Green Logistics, στις υποδομές και τις εγκαταστάσεις μας, καθώς και η διατήρηση υψηλού επιπέδου διαπροσωπικών σχέσεων και συνεργασίας με τους πελάτες μας.
Καινοτομία και ψηφιακός μετασχηματισμός
Για εμένα, πραγματική καινοτομία δεν είναι απλώς η υιοθέτηση νέων τεχνολογιών. Είναι η αξιοποίησή τους, ώστε να δημιουργείται αξία για τον πελάτη και την εταιρεία μας. Καινοτομία σημαίνει να επανεξετάζουμε τις διαδικασίες μας, να τις απλοποιούμε, να τις κάνουμε πιο αποδοτικές και πιο βιώσιμες, και να προσαρμοζόμαστε έγκαιρα στις μεταβαλλόμενες ανάγκες της αγοράς. Ως προς το κομμάτι του ψηφιακού μετασχηματισμού, δίνουμε έμφαση σε συστήματα διαχείρισης μεταφορών και αποθηκών, στην ψηφιοποίηση των ροών πληροφορίας, καθώς και στην αξιοποίηση εργαλείων ανάλυσης δεδομένων που ενισχύουν τη διαφάνεια, την ταχύτητα και την ακρίβεια. Παράλληλα, επενδύουμε στην εκπαίδευση του ανθρώπινου δυναμικού μας, ώστε η τεχνολογία να λειτουργεί υποστηρικτικά και όχι αποκομμένα από τον άνθρωπο. Η εναρμόνιση με το ψηφιακό επιχειρηματικό περιβάλλον θα προσδιορίσει άλλωστε, ποιοι θα είναι βιώσιμοι και ανταγωνιστικοί στο μέλλον, με εκείνους που θα παραμείνουν σε παρωχημένα μοντέλα λειτουργίας να κινδυνεύουν να μείνουν πίσω σε μια αγορά που εξελίσσεται με ολοένα και ταχύτερους ρυθμούς.
Ανθρώπινο δυναμικό και ηγεσία
Το μοντέλο ηγεσίας σήμερα δεν έχει καμία σχέση με εκείνο που ίσχυε πριν από σαράντα χρόνια. Οι ηγέτες της δικής μου γενιάς βασίζονταν σε μεγάλο βαθμό στην εμπειρική γνώση και λειτουργούσαν κυρίως μεμονωμένα. Στη σύγχρονη εποχή, οι τεχνοκρατικές γνώσεις είναι εξίσου απαραίτητες, γεγονός που καθιστά τη συνεργατικότητα βασικό χαρακτηριστικό του σύγχρονου ηγέτη. Ο σημερινός ηγέτης οφείλει να πλαισιώνεται από μια ομάδα καταρτισμένων στελεχών, ώστε να μπορεί να ηγείται με αποτελεσματικότητα. Αυτό είναι ιδιαίτερα κρίσιμο σε ένα περιβάλλον όπου οι τεχνολογικές εξελίξεις προσφέρουν άμεση πρόσβαση σε πληθώρα πληροφοριών και δεδομένων, επιταχύνοντας σημαντικά τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Στην Transcombi Express έχουμε υιοθετήσει ένα συμμετοχικό μοντέλο ηγεσίας, στο οποίο τα στελέχη συμμετέχουν ενεργά σε σημαντικές αποφάσεις της εταιρείας. Η επιλογή αυτή επιβεβαιώνει στην πράξη ότι οι άνθρωποί μας αποτελούν τη μεγαλύτερη δύναμή μας.
Βιωσιμότητα και ESG
Ο κλάδος των logistics, στον οποίο δραστηριοποιείται η εταιρεία μας χαρακτηρίζεται από έντονο ανταγωνισμό και διαρκώς αυξανόμενες απαιτήσεις από την πλευρά των πελατών, οι οποίες ενσωματώνουν πλέον κριτήρια βιωσιμότητας στη διαδικασία υποβολής προσφορών. Οι πελάτες και οι προμηθευτές μας αναμένουν τη σαφή δέσμευσή μας στην υλοποίηση δράσεων για τη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Για τον λόγο αυτό, βασικός άξονας της στρατηγικής μας αποτελεί η συνεχής μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των δραστηριοτήτων μας και η συστηματική βελτίωση του συνολικού περιβαλλοντικού μας αποτυπώματος. Προς την κατεύθυνση αυτή, υιοθετούμε καινοτόμες τεχνολογίες, μεθόδους και πρακτικές, πλήρως εναρμονισμένες με τις σύγχρονες εξελίξεις και τις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης και των πρακτικών ESG. Η Transcombi Express μεριμνά, ώστε όλες οι εφαρμοζόμενες πρακτικές να συμμορφώνονται με την εθνική, ευρωπαϊκή και διεθνή περιβαλλοντική νομοθεσία, ενισχύοντας τη διαφάνεια, την υπευθυνότητα και τη μακροπρόθεσμη αξία της εταιρείας.
Η εξωστρέφεια της ελληνικής επιχειρηματικότητας
Για τις αμιγώς ελληνικές επιχειρήσεις τα περιθώρια ανάπτυξης στο εξωτερικό είναι περιορισμένα, δεδομένου ότι οι περισσότερες από αυτές είναι μικρομεσαίες και ο διεθνής ανταγωνισμός ιδιαίτερα σκληρός. Υπάρχει κινητικότητα και προσπάθεια εξαγωγής προϊόντων και υπηρεσιών, ωστόσο τα εσωτερικά γραφειοκρατικά προβλήματα του κράτους, η έλλειψη σταθερότητας στη νομοθεσία και η ανεπαρκής γνώση των ξένων αγορών περιορίζουν τις εξαγωγικές δραστηριότητες. Κατά την προσωπική μου άποψη, το κράτος θα πρέπει να δώσει ουσιαστικά κίνητρα εξωστρέφειας και να περιορίσει τη γραφειοκρατία, χωρίς όμως να παραγκωνίζεται η σαφής οριοθέτηση και καθοδήγηση των πολιτικών εξωστρέφειας. Οι κρατικές χρηματοδοτήσεις θα μπορούσαν να συμβάλουν στην ανάπτυξη του εξαγωγικού χαρακτήρα των επιχειρήσεων. Παράλληλα, η ενημέρωση και η συμμετοχή σε διεθνείς εκθέσεις και συνέδρια θα βοηθούσε τους επιχειρηματίες να γνωρίσουν καλύτερα το διεθνές επιχειρηματικό περιβάλλον.
Μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
Το εργαλείο του Ταμείου Ανάπτυξης (RRF) θα μπορούσε να αποδειχθεί ιδιαίτερα πολύτιμο για τις ελληνικές επιχειρήσεις που πληρούν τις προϋποθέσεις, εάν δεν περνούσε από τόσο αυστηρό και άμεσο τραπεζικό έλεγχο. Η εμπειρία μας από σχετικό αίτημα που είχαμε υποβάλει στο παρελθόν έδειξε ότι η δαιδαλώδης διαδικασία είχε ως αποτέλεσμα, ακόμη και όταν ολοκληρωνόταν ένας φάκελος, η τράπεζα να εντοπίζει συνεχώς νέους λόγους απόρριψης. Αυτό μας ανάγκαζε να τροποποιούμε επανειλημμένα το επιχειρηματικό σχέδιο του προγράμματος, ώστε να προσαρμόζεται στα διαθέσιμα κεφάλαια και τα κριτήρια της τράπεζας, αυξάνοντας τα κόστη μας σημαντικά. Σε γενικές γραμμές, το εργαλείο συμβάλλει θετικά, καθώς αφορά επιδότηση επιτοκίου, ωστόσο οι επιχειρήσεις μπορούν να αναπτυχθούν με σαφώς χαμηλότερο χρηματοοικονομικό κόστος, ανεξαρτήτως RRF, προσθέτοντας μόλις περίπου 1% στο συνολικό τους κόστος χρηματοδότησης.
