Η είδηση, τους προηγούμενους μήνες, ότι η Λουκία Σαράντη αναλαμβάνει Πρόεδρος του Συνδέσμου Βιομηχανιών, με έδρα τη Θεσσαλονίκη, έφερε φρέσκο αέρα στον κλάδο. Επικεφαλής η ίδια μίας από τις μεγαλύτερες βιομηχανίες ξυλείας στη χώρα, εισηγμένης και στο Χρηματιστήριο Αθηνών, της Akritas, είναι σε θέση να γνωρίζει εκ των έσω τα προβλήματα της ελληνικής βιομηχανίας και να προτείνει, αλλά και να δρομολογεί λύσεις.
Σε μια ενδιαφέρουσα συνέντευξη στο BusinessNews.gr αναφέρει ότι και το 2023 θα είναι φορτισμένο με το ζήτημα της ενεργειακής κρίσης, για το οποίο χρειάζεται καταρχήν η καθοριστική συμβολή της Ευρωπαικής Ένωσης, ενώ προσθέτει ότι υπάρχει ανάγκη επιτάχυνσης των μεταρρυθμίσεων στη βιομηχανία. Η ίδια, εξάλλου, θέτει επί τάπητος καιρία ζητήματα όπως τη διεύρυνση της ψηφιοποίησης στο ελληνικό επιχειρείν, αλλά και την πλήρη ενεργοποίηση του Εθνικού Συμβουλίου Βιομηχανίας.
Έχοντας αναλάβει τους προηγούμενους μήνες το τιμόνι αυτού του νευραλγικού συνδέσμου, ποιοι είναι οι πρώτοι στόχοι που επιθυμείτε ως Πρόεδρος του ΣΒΕ, σε συνεργασία με το υπόλοιπο ΔΣ, να υλοποιήσετε;
Έχουμε ευθύνη να συνεχίσουμε το έργο των προηγούμενων διοικήσεων και την τόσο γόνιμη περίοδο του κ. Σαββάκη. Όπως ξέρετε, ο Σύνδεσμός μας τα τελευταία χρόνια έχει μεγαλώσει. Έχουμε αναβαθμιστεί σε κοινωνικό εταίρο και τα μέλη μας δεν προέρχονται πλέον μόνο από τη Βόρειο Ελλάδα. Τώρα, σε μία τόσο δύσκολη περίοδο λόγω των διεθνών κρίσεων που έχει να αντιμετωπίσει η οικονομία, εμείς καλούμαστε να κάνουμε τα επόμενα βήματα.
Φιλοδοξούμε να κάνουμε τον ΣΒΕ ακόμα πιο μεγάλο, πιο παρεμβατικό, πιο σύγχρονο, πιο αποτελεσματικό για τα μέλη του και κυρίως πιο χρήσιμο για την ελληνική οικονομία και κοινωνία. Έναν Σύνδεσμο ισχυρό, έναν Σύνδεσμο για όλους αλλά πρώτα απ’ όλα για όσους δεν ακούγονται αλλιώς.
Τι σημαίνει αυτό; Πρώτα απ’ όλα, να βοηθήσουμε στην πράξη τις ελληνικές επιχειρήσεις να ανταπεξέλθουν στις δυσκολίες και τις προκλήσεις των αλλεπάλληλων κρίσεων. Παράλληλα, να προωθήσουμε θέματα κοινωνικής και εταιρικής διακυβέρνησης, ψηφιακού εκσυγχρονισμού, περιβαλλοντικής ευθύνης, συμπερίληψης και ισότητας ευκαιριών. Να δουλέψουμε για την ανάπτυξη των δυνατοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού μας -οι επιχειρήσεις μας, βλέπετε, είναι πρώτα απ’ όλα οι άνθρωποί μας.
Και βέβαια, να συμμετέχουμε ουσιαστικά στο δημόσιο διάλογο, με προτάσεις, αποτελεσματική συνεργασία, αλλά και αντιπαράθεση, αν και όπου χρειαστεί. Ως κοινωνικός εταίρος, έχουμε ευθύνη απέναντι όχι μόνο στα μέλη μας αλλά και συνολικά στην κοινωνία.
Πόσο έχουν επηρεάσει η ενεργειακή κρίση και οι γεωπολιτικές εξελίξεις τις ελληνικές βιομηχανίες; Πιστεύετε ότι αυτό θα είναι κάτι που θα συνεχίσει και τη νέα χρονιά;
Οι γεωπολιτικές εξελίξεις έχουν επηρεάσει την παγκόσμια οικονομία και όλες τις επιχειρήσεις διεθνώς, άρα δεν θα μπορούσαν να μην επηρεάσουν και τις ελληνικές βιομηχανίες. Ιδίως μάλιστα στην Ελλάδα, θα έλεγα ότι υπάρχει κι ένας λόγος παραπάνω. Οι αλλεπάλληλες εγχώριες και διεθνείς κρίσεις -πρώτα η δεκαετής ελληνική οικονομική κρίση, ύστερα η πανδημία και στη συνέχεια ο πόλεμος- έχουν δημιουργήσει τεράστια κόπωση και πολλές επιχειρήσεις έχουν ήδη εξαντλήσει τα περιθώρια αντοχής τους. Από όποια πλευρά κι αν το δούμε, τα πράγματα είναι δύσκολα.
Σήμερα, το υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα είναι φυσικά η εκτόξευση των τιμών στην ενέργεια και συνολικά του κόστους παραγωγής και μεταφοράς. Κι αυτό είναι κάτι που δυστυχώς δεν έχει ημερομηνία λήξης στο άμεσο μέλλον. Η ενεργειακή κρίση, ακόμα και στα πιο αισιόδοξα σενάρια για το 2023, περιμένουμε να συνεχιστεί. Κι αυτό συνεπάγεται σημαντικά προβλήματα στη λειτουργία όλων των επιχειρήσεων και ειδικά των μεταποιητικών.
Θεωρείτε επιβεβλημένη τη συνέχιση στήριξης της βιομηχανίας από την πολιτεία μέσω επιδοτήσεων κλπ ή θεωρείτε πως πρέπει να υλοποιηθούν πιο δραστικά μέτρα, σε βάθος χρόνου;
Πραγματική στήριξη μπορεί να έρθει μόνο μέσα από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τη συνεργασία των κρατών μελών της. Όσο όμως περιμένουμε την ΕΕ να δράσει, δεν μπορούμε κι εμείς να μένουμε με τα χέρια σταυρωμένα. Όλες οι προτάσεις που έχουμε κάνει ως ΣΒΕ, έχουν έναν στόχο: Να μην αφήσουμε γειτονικές χώρες να γίνουν πιο ανταγωνιστικές από εμάς, επειδή στήριξαν περισσότερο τις επιχειρήσεις τους μέσα στην κρίση.
Οι αποφάσεις που έχει λάβει έως σήμερα η κυβέρνηση, είναι προς τη σωστή κατεύθυνση. Έτσι έχουμε καταφέρει να διατηρήσουμε έναν εξαιρετικό ρυθμό ανάπτυξης, που σε συνδυασμό με την προσαρμοστικότητα των επιχειρήσεων έχει αποτρέψει τα χειρότερα για τις επιχειρήσεις και την οικονομία. Και σίγουρα πρέπει να συνεχίσουμε προς την ίδια κατεύθυνση, πάντα με αναγκαία προϋπόθεση να βρισκόμαστε ανάμεσα στα δημοσιονομικά πλαίσια , καθώς μια νέα εκτροπή στον τομέα αυτό , θα ισοδυναμούσε με καταστροφή. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να αποφευχθεί πάση θυσία και ως ΣΒΕ θα κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας γι’ αυτό.
Μακροπρόθεσμα, βέβαια, δεν είναι αρκετές οι επιδοτήσεις και τα συναφή μέτρα για να στηρίξουν το σύνολο της βιομηχανίας στην Ελλάδα. Χρειάζεται να επιταχυνθούν οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις, αλλά και να δοθούν βιώσιμες λύσεις στο ενεργειακό ζήτημα. Κι αυτό σημαίνει ότι όχι μόνο για τις επιχειρήσεις αλλά και για το κράτος, ο δρόμος είναι η σταδιακή ενίσχυση της ενεργειακής αυτάρκειας με ΑΠΕ και με τις σημαντικές επενδύσεις που πρόκειται να γίνουν σε LNG και νέες μορφές παραγωγής ενέργειας .
Πιστεύετε ότι αυτή η κατάσταση έχει αναστείλει σε μεγάλο βαθμό και τυχόν επενδύσεις που θα μπορούσαν να πάνε ακόμα πιο μπροστά τις ελληνικές βιομηχανίες; Ο Αναπτυξιακός νόμος και το Ταμείο Ανάκαμψης βοήθησαν καθόλου προς αυτή την κατεύθυνση;
Βλέποντας τη μεγάλη εικόνα, διαπιστώνουμε ότι οι επενδύσεις μέχρι στιγμής έχουν ικανοποιητικό ρυθμό. Είναι λογικό να υποθέτουμε ότι αν δεν υπήρχε αυτή η διεθνής κρίση τα πράγματα για τη χώρα μας θα ήταν ακόμα καλύτερα, έστω κι έτσι όμως βλέπετε ότι έχουμε ρυθμό ανάπτυξης υψηλότερο από τον μέσο όρο της Ευρώπης. Μάλιστα, ως Πρόεδρος ενός Συνδέσμου που έχει έδρα στη Θεσσαλονίκη, μπορώ να σας πω και ότι τα τελευταία χρόνια έχουμε μια έξαρση επενδύσεων από διεθνείς επιχειρήσεις στην πόλη μας, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι σταδιακά η Θεσσαλονίκη ενισχύει τον διεθνή της ρόλο.
Αυτό σημαίνει ότι πάνε όλα καλά για τις επενδύσεις στη χώρα μας; Σίγουρα όχι. Υπάρχουν τα προβλήματα που συζητήσαμε προηγουμένως, υπάρχει η αβεβαιότητα για το μέλλον και όλα αυτά προκαλούν μία κάμψη. Στην αγορά διαπιστώνουμε ότι υπάρχει ένας -απολύτως λογικός- σκεπτικισμός για τα επόμενα βήματα, που οφείλεται καθαρά όχι μόνο στην ενεργειακή κρίση, αλλά συνολικά στο σύνθετο και σε κάποια θέματα δυσοίωνο γεωπολιτικό περιβάλλον που έχει διαμορφωθεί. Σε αυτό το περιβάλλον, λοιπόν, χρειαζόμαστε όπλα για να επιβιώσουμε. Και όπως σωστά επισημαίνετε, ο Αναπτυξιακός νόμος, το Ταμείο Ανάκαμψης, όπως φυσικά και το ΕΣΠΑ, είναι πολύ σημαντικά τέτοια όπλα. Βοήθησαν και βοηθούν σε μεγάλο βαθμό.
Μιλήσατε πρόσφατα για ανάγκη εξωστρέφειας των ελληνικών βιομηχανιών. Ποια θα είναι τα όπλα του ΣΒΕ σε αυτό τον αγώνα, δηλαδή στην ενίσχυση της εξαγωγικής δραστηριότητας, που πολλοί υποστηρίζουν ότι θα πρέπει να είναι μονόδρομος για τις επιχειρήσεις, αν θέλουν να επιβιώσουν σε βάθος χρόνου;
Αυτή ακριβώς είναι και η δική μου άποψη -αλλά κι η θέση του ΣΒΕ συνολικά. Ότι η εξωστρέφεια αποτελεί μονόδρομο για τις ελληνικές επιχειρήσεις, εφόσον θέλουν να επιβιώσουν. Σήμερα, οι εξαγωγές μας έχουν και αυτές κάνει ρεκόρ, σε σύγκριση τόσο με το δικό μας παρελθόν, όσο και με άλλα ευρωπαϊκά κράτη. Όμως η κατάσταση παρουσιάζει όλες τις δυσκολίες που έχουμε ήδη αναλύσει, η ενεργειακή κρίση αναγκάζει τις βιομηχανίες μας να αυξάνουν τις τιμές των προιόντων τους και -δυστυχώς- αγορά που χάνεται πολύ δύσκολα ξανακερδίζεται στο μέλλον.
Ποια είναι τα όπλα μας λοιπόν; Η εξαιρετική πρώτη ύλη, το γνωστό «δαιμόνιο του Έλληνα», η δύναμη και η εμπειρία στα δύσκολα πλέον των επιχειρηματιών και των εργαζομένων μας. Αλλά σίγουρα αυτά δεν φτάνουν. Πρέπει, όπως σας είπα, να προασπίσουμε οπωσδήποτε την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεών μας και την ενεργειακή μας αυτάρκεια. Παράλληλα, πρέπει να στηρίξουμε την καινοτομία και να επενδύσουμε σε αυτήν. Εμείς, ως ΣΒΕ, σε αυτή την προσπάθεια μπορούμε να προσφέρουμε πρωτίστως: Από τη μια μεριά προς το κράτος καλά μελετημένες, ρεαλιστικές προτάσεις προς άμεση εφαρμογή. Κι από την άλλη, προς τις επιχειρήσεις, τεχνογνωσία, δυνατότητες να εξελίξουν το ανθρώπινο δυναμικό τους, ενίσχυσή τους στην πράξη με εφόδια όχι απλώς χρήσιμα, αλλά και κρίσιμα.
Πολλές από τις ελληνικές βιομηχανίες ακροβατούν ακόμα ανάμεσα στην παράδοση και την ψηφιοποίηση. Πόσο απαραίτητο θεωρείτε ότι είναι το άμεσο πέρασμα στην ψηφιακή εποχή; Είναι αυτό ένα από τα μεγάλα στοιχήματα για την ελληνική βιομηχανία το επόμενο χρονικό διάστημα;
Ασφαλώς. Και όπως σας ανέφερα, είναι και μέσα στις δικές μας βασικές προτεραιότητες. Είναι ανάγκη να διευρύνουμε την ψηφιακή λειτουργία στο ελληνικό επιχειρείν και να μπορέσουν όλες οι επιχειρήσεις να αναβαθμίσουν και να εκσυγχρονίσουν τα τμήματα τους .Επίσης πρέπει να αναπτύξουμε περισσότερο την καινοτομία και το R&D. Όπως ξέρετε, είναι ένας τομέας στον οποίον έχουν γίνει άλματα τα τελευταία χρόνια συνολικά στη χώρα μας. Πρέπει όμως αυτό να το δούμε ακόμα πιο έντονα και στον δικό μας τομέα.
Αναφερθήκατε, επίσης, πρόσφατα και στην ανάγκη ενεργοποίησης του Εθνικού Συμβουλίου Βιομηχανίας. Ποια θέματα θεωρείτε ότι θα προωθήσει προς διευθέτηση;
Ως ΣΒΕ θεωρούμε πραγματικά σημαντική τη θεσμοθέτηση του Εθνικού Συμβουλίου Βιομηχανίας. Αποτελούσε, άλλωστε, μια κεντρική δική μας πρόταση, που με μεγάλη ικανοποίηση είδαμε να πραγματοποιείται. Βέβαια, δεν πρέπει να μείνει μόνο στα χαρτιά, γιατί τότε δεν κάναμε τίποτα… Η αλήθεια είναι ότι έως τώρα, από όταν συστάθηκε έχει συνεδριάσει μόνο μία φορά. Μεσολάβησε και η πανδημία φυσικά. Τώρα όμως, πρέπει πια να ενεργοποιηθεί ξανά.
Όπως είχαμε προτείνει την ίδρυσή του, έτσι έχουμε καταθέσει και προτάσεις για τη λειτουργία του -ξεκινώντας από το ότι πρέπει να συνεδριάζει τακτικά και με σαφή ατζέντα. Με δυο λόγια, από το Εθνικό Συμβούλιο Βιομηχανίας περιμένουμε να χαράξει την Εθνική Στρατηγική για τη Βιομηχανία μας. Αναμένουμε, λοιπόν, με ζωηρό ενδιαφέρον τη λειτουργία του και πραγματικά ανυπομονούμε για μια ουσιαστική συνεργασία με τους υπόλοιπους φορείς που μετέχουν σε αυτό.
Πληθαίνουν οι φωνές από πλείστους επιχειρηματικούς φορείς τον τελευταίο καιρό για αυξήσεις μισθών στους εργαζόμενους στις επιχειρήσεις και τη βιομηχανία και μάλιστα κάποιες ήδη έχουν προχωρήσει σε αυτές. Πιστεύετε ότι είναι κάτι εφικτό συνολικά και πως μπορεί να επιτευχθεί εν μέσω απανωτών κρίσεων;
Πιστεύω ότι είναι εφικτό, μόνο όμως μέσα από έναν πραγματικά προσεκτικό χειρισμό, που θα δίνει προτεραιότητα στην πραγματική στήριξη της κοινωνίας χωρίς να παραδίνεται σε λαϊκίστικες φωνές. Και τι εννοώ ισορροπία; Ότι από την μία έχουμε να αντιμετωπίσουμε μια πραγματικότητα που λέει ότι οι τιμές των αγαθών αυξάνονται και οφείλουμε να στηρίξουμε τους εργαζόμενους μας για να μπορέσουν να ανταπεξέλθουν. Από την άλλη, όμως, οφείλουμε και να προστατέψουμε το κράτος από τις πληθωριστικές πιέσεις που δέχεται. Γιατί το τέρας του πληθωρισμού καραδοκεί, μην το ξεχνάμε αυτό, και με τίποτα δεν επιτρέπεται να του παραδοθούμε.
Ποιες είναι οι εκτιμήσεις σας για την πορεία της ελληνικής βιομηχανίας το 2023; Θεωρείτε ότι θα καταφέρει να αντέξει το συνεχές «σφυροκόπημα» που έχει προκληθεί τα τελευταία χρόνια μέσω στοιχείων όπως η οικονομική, η υγειονομική, ενεργειακή κρίση;
Αν γίνουν όλα όσα αναφέραμε στην πολύ ενδιαφέρουσα συζήτησή μας, πιστεύω ότι θα τα καταφέρουμε. Δηλαδή αν επενδύσουμε στην εξωστρέφεια, στηρίξουμε τις επιχειρήσεις μας αλλά και τους εργαζόμενους μας στα δύσκολα, προασπίσουμε την ανταγωνιστικότητά μας, προωθήσουμε τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις, διασφαλίσουμε την ενεργειακή μας επάρκεια, επιταχύνουμε τη μετάβασή μας στην ψηφιακή εποχή, συνεχίσουμε να προσελκύουμε τις επενδύσεις, διευκολύνουμε την καινοτομία, εξελίξουμε τις δυνατότητες του ανθρώπινου δυναμικού μας, αντιμετωπίσουμε τις συνέπειες των αλλεπάλληλων κρίσεων και αντισταθούμε στην απειλή του πληθωρισμού. Καταλαβαίνω πως ίσως όταν τα αναφέρουμε όλα αυτά μαζί να φαίνεται δύσκολος και μακρινός στόχος η επίτευξή τους, στο χέρι μας είναι όμως να τα καταφέρουμε. Και για αυτό είμαστε εδώ κι εμείς στον ΣΒΕ, για να συμβάλουμε με όλες τις δυνάμεις μας σε αυτή τη μεγάλη κοινή προσπάθεια.
