Γράφει ο Γιώργος Κουρμούσης
O Jacques de La Palisse ή Palice (1470-1525) υπήρξε γενναίος Γάλλος στρατηγός, τιμηθείς με πολλά παράσημα για την προσωπικότητά του και τις ανδραγαθίες του σε αρκετούς πολέμους, και πέθανε μαχόμενος ηρωικά κάτω από τα τείχη της Παβίας.
Σε αυτόν αποδίδεται μια... μπούρδα περιωπής, (που όμως δεν ανήκει σε αυτόν), ύστερα από ένα χιουμοριστικό τραγουδάκι-τιράντα, που σχεδίασαν αμέσως μετά το θάνατό του οι στρατιώτες του, που τον λάτρευαν. Μεταφέρω μόνο ένα μέρος του:
(...) M. de La Palisse est mort
En perdent la vie.
Un quart d' heure avant sa mort
Il etait encore en vie (...)
(Ο κ. ντε Λα Παλίς είναι νεκρός
χάνοντας τη ζωή του.
Ένα τέταρτο πριν πεθάνει
ήταν ακόμα ζωντανός!)
(διπλός λαπαλισμός)
Αυτό ονομάστηκε «λαπαλισμός» ή «λαπαλισάδα» (Lapalissade), που δεν σημαίνει τίποτε άλλο παρά μια βεβαίωση, κατάφαση, μια ταυτολογία ή βλακώδη σκέψη με την οποία εκφράζεται κάτι προφανές, μια κοινοτοπία, που όμως συνήθως εντυπωσιάζει και χωρίς απαραίτητα να την καταλαβαίνεις! Άλλως «την ηλιθίας εναργείας αλήθειαν».
Ιδού, λοιπόν, μερικοί λαπαλισμοί, που ακούστηκαν κατά καιρούς:
• Πριν να κοιμηθώ, ήμουν ξύπνιος.
• Ο νικητής επωμίζεται τη νίκη.
• Μερικοί είναι μεγάλοι, άλλοι όχι.
• Όσο πιο αργό είναι ένα πλοίο, τόσο πιο αργά ταξιδεύει.
• Η Ακρόπολη είναι το ωραιότερο ποίημα του κόσμου.
• Όταν ο άνεμος είναι ασθενής, φυσάει πιο λίγο.
• Είμαι κόκκινος, γιατί κοκκίνισα.
• Ψυχρό είναι ό,τι μας δίνει την αίσθηση του κρύου.
• Ελευθερία είναι να είσαι ελεύθερος.
• Μου αρέσει η σκορδαλιά χωρίς σκόρδο.
• Είμαι σίγουρος, ότι μετά τη νύχτα θα έλθει η ημέρα.
• Εμένα μου αρέσουν οι ωραίες γυναίκες.
• Ετοιμάστηκε να κρεμαστεί, αλλά το σκοινί τού έκοβε το λαιμό.
• Οι δαπάνες που δαπανήθηκαν ήταν πολύ δαπανηρές.
• Κάποιος στη θνήσκουσα συμβία του: «Μη μου πεθάνεις, γιατί θα σε σκοτώσω».
κ.ά.
Προσέξτε τώρα έναν εξαιρετικά σπάνιο και περίεργο λαπαλισμό, που αλίευσα τυχαία πρόσφατα από την τηλεόραση, όπου άνθρωποι και καΐκια δίνουν πραγματικές ηρωικές μάχες με τα αγριεμένα κύματα έξω από τη Λέσβο, για να σώσουν ξένους πρόσφυγες, βρέφη και μικρά παιδιά.
Λέει έντρομος κάποιος ντόπιος διασώστης μπροστά στον τηλεοπτικό φακό:
«Πήγα να τον σώσω με αποτέλεσμα να βυθιστώ, κόντευα»!
Το «κλειδί» βρίσκεται στο κόμμα, στο περίφημο αυτό «δελφικό» κόμμα και σε αυτό το «κόντευα». Αν κόντευε να βυθιστεί ο άνθρωπος, δεν μας λέει και πολλά πράγματα. Αν όμως βυθίστηκε και αναδύθηκε και τελικά επέζησε, είναι ήρωας!
Και ένα άλλο: ο επαρχιώτης ανταποκριτής μεγάλου καναλιού δίπλα σε ένα πτώμα και μπροστά στην κάμερα: «Κι όμως αυτός ο άνθρωπος λίγο πριν τον σκοτώσουν, ήταν μια χαρά»! Αυτός είναι ένας αυθόρμητος, γνήσιος και κομψότατος λαπαλισμός.
Αυτά μας έκαναν στο καφενείο της γειτονιάς μου, στο οποίο à propos προεδρεύω αυτήν την περίοδο, να περνάμε ευχάριστα την ώρα μας, όταν δεν βλέπουμε τηλεόραση, δεν μιλάμε για ποδόσφαιρο, πολιτικά, τη σύνταξη και τα φάρμακά μας. Δοκιμάστε και εσείς αυτό το παιχνιδάκι και θα διασκεδάσετε.
Ωστόσο, ο ένδοξος αλλά δύσμοιρος ντε Λα Παλίς άδικα ταυτίστηκε με αυτή την τεράστια ανοησία, που έμεινε στην ιστορία.
Τώρα καταλαβαίνετε ασφαλώς γιατί πριν να γράψω αυτό το κομμάτι, δεν το είχα γράψει ή μάλλον ούτε καν σκεφθεί!
Αχ, μεσιέ Ζακ ντε Λα Παλίς, (δεν) μας έφυγες τόσο νωρίς...
Αναδημοσίευση από το τεύχος 891 του "adbusiness".
