Με αφορμή τις επερχόμενες εκλογές είναι χρήσιμο να κάνουμε όλοι μας αναδρομή στις συνθήκες που μας έφεραν μέχρι εδώ και εξ αυτού του λόγου να βγάλουμε χρήσιμα συμπεράσματα και να εκφράσουμε λειτουργικές σκέψεις όσον αφορά το μέλλον της πατρίδας μας.
Η μέχρι σήμερα ολοκληρωτική αποτυχία των μεταπολιτευτικών κυβερνήσεων του δημοκρατικού τόξου εστιάζεται σε τρείς (3) κύριους λόγους:
Πρώτον, στην αδυναμία τους να αποτρέψουν τη βαριά δημοσιονομική εκτροπή εξαιτίας κυρίως του φόβου να προχωρήσουν σε διαρθρωτικές αλλαγές και μεταρρυθμίσεις στη δημόσια διοίκηση και στην κοινωνία γενικότερα και παρά το ευνοϊκό περιβάλλον ανάπτυξης στο εσωτερικό της χώρας την τελευταία προ κρίσης (2008) δεκαετία.
Δεύτερον, στη δέσμευση κεφαλαίων και πόρων σε μη παραγωγικές, αντιαναπτυξιακές δραστηριότητες, με αποτέλεσμα την υστέρηση, την ανεπάρκεια επενδυτικών κεφαλαίων που προορίζονταν για εμπορεύσιμες, ανταγωνιστικές βιομηχανικές ή εμπορικές δράσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας.
Τρίτον, στη δημιουργία ανυπέρβλητων ελλειμμάτων, δημοσιονομικού και ελλείμματος ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών που αντανακλούσε την αδυναμία ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας. Είναι γνωστό βέβαια σήμερα πως τα ελλείμματα αυτά δημιουργήθηκαν από ανεξέλεγκτη κακοδιοίκηση και κακοδιαχείριση Οργανισμών του ευρύτερου δημόσιου τομέα, κατασπατάληση χρημάτων σε ρεμούλες, μίζες, προμήθειες στη βάση εξυπηρέτησης της πελατειακής λογικής που εξασφάλιζε όμως την αναπαραγωγή του κομματικού συστήματος,
Οι έξυπνες αναπτυξιακές επιλογές πολιτικής σήμερα με στόχο αφενός, την ανασυγκρότηση της χώρας και τη σύνδεσή της με τη βιώσιμη ανάπτυξη και αφ’ ετέρου, τη συνέχιση μεταρρυθμιστικών, διαρθρωτικών, σταθεροποιητικών παρεμβάσεων πολιτικής που οριοθετούνται στις εξής βασικές κατευθύνσεις Πολιτικής Στρατηγικής:
• Μεταρρυθμιστικές πολιτικές που ναι μεν θίγουν ή βλάπτουν συντεχνιακά προνόμια και συνεπάγονται κόστος για συγκεκριμένες κοινωνικές ομάδες, κρίνονται ωστόσο απαραίτητες καθώς απεγκλωβίζουν τους βαθμούς ελευθερίας πιθανόν τολμηρών πολιτικών επιλογών του μέλλοντος. Σε διαφορετική περίπτωση το ερώτημα παραμένει και πλανάται: αν θέλουμε να ξεπεράσουμε την κρίση ή να επιστρέψουμε σε λίγο χρόνο σε βαθύτερη κρίση!! Σταθεροποιητική πολιτική δε σημαίνει απαραίτητα δημοσιονομική προσαρμογή αλλά γενναίες διαρθρωτικές παρεμβάσεις αλλά και αλλαγή αντιλήψεων και κατεστημένων νοοτροπιών. Η εφαρμογή ενός εκτεταμένου προγράμματος αποκρατικοποιήσεων, η απελευθέρωση των κλειστών επαγγελμάτων (που στερεί από τα ταμεία του κράτους έσοδα 5 δις ευρώ ετησίως) και η κατάργηση όλων των φόρων υπέρ τρίτων θα επιτρέψουν την οικονομία να αναπνεύσει και να ανακατανείμει πόρους σε δραστηριότητες εμπορεύσιμες και παραγωγικές.
• Συσσώρευση κεφαλαίου για ενίσχυση ιδιωτικών επενδύσεων με στόχο την αναδιάρθρωση και αναθέρμανση της ζήτησης για απορρόφηση της εγχώριας παραγωγής σε προϊόντα εξειδίκευσης και υψηλής προστιθέμενης αξίας και επιπλέον την ενίσχυση της εξωστρέφειας των επιχειρήσεων και του εξαγωγικού προσανατολισμού της χώρας. Σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής το 2013 ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου (ΑΣΠΚ) ανήλθε στα 20 δις ευρώ και το 2014 στα 23 δις ευρώ, από 56 δις ευρώ που ήταν στο ξεκίνημα της κρίσης το 2008.
Είναι βέβαιο ότι οι επενδύσεις στη χώρα μας θα προκύψουν αυτόματα εάν επιλυθεί σε βάθος χρόνου εφαρμογής το εργασιακό, φορολογικό, δημοσιονομικό, ασφαλιστικό, γραφειοκρατία κλπ., γεγονός που έχει να κάνει με τη σταθερότητα των μέτρων και όχι με αυτό καθ’ αυτό το μέγεθος αυτών.
Η χώρα μας δύναται λόγω της συγκυρίας των διεθνών γεωπολιτικοστρατηγικών συσχετισμών να γίνει ο ενδιάμεσος κόμβος μεταστέγασης από την Άπω Ανατολή των δευτερογενούς παραγωγής επενδύσεων, οι οποίες θα απελευθερωθούν από τις χώρες που είναι εγκατεστημένες σήμερα.
Οι επενδύσεις κατά κύριο λόγο θα γίνουν με προτεραιότητα από εγχώριους επενδυτές ή εξωχώριους που έχουν ήδη επενδύσει στη χώρα και γνωρίζουν το καθεστώς και την πραγματικότητα που διέπει τις αντίστοιχες ενέργειες.
- Πολιτική διατήρησης της ζήτησης σε ικανοποιητικά επίπεδα ώστε να προκύψει κινητικότητα κεφαλαίου - ρευστών διαθεσίμων στην πραγματική οικονομία τουλάχιστον μέχρι να λειτουργήσει και αν λειτουργήσει το εξωστρεφές πρότυπο ανάπτυξης. Η υποτιμητική προσέγγιση της κατανάλωσης είναι μια λανθασμένη προσέγγιση καθώς τις καλές εποχές η συμμετοχή της στο ΑΕΠ υπερέβαινε το 40%, αρκεί βεβαίως να εξισορροπεί στο μέτρο ικανοποίησης των πραγματικών αναγκών του αγοραστικού κοινού και όχι των προσδοκιών του. Η εισροή τουριστικού συναλλάγματος για εμπορικές συναλλαγές μπορεί να λειτουργήσει θετικά στην κάλυψη του ελλείμματος του ισοζυγίου άδηλων πόρων και αυτό με τη σειρά του να έχει ευεργετικές επιπτώσεις στον ισολογισμό τρεχουσών συναλλαγών της χώρας.
- Ασφαλιστικό -Εργασιακά
Η ένταξη όλων των ασφαλισμένων σε ένα ενιαίο Ταμείο με αντίστοιχες προϋποθέσεις εισφορών και απονομή σύνταξης.
Επανυπολογισμός των ήδη δοθεισών συντάξεων για εξορθολογισμό του συστήματος και εξομάλυνση των απαράδεκτων διαφοροποιήσεων.
Στα εργασιακά, η εφαρμογή κατώτατου υψηλού μισθού θα ευνοήσει τους κακούς επιχειρηματίες οι οποίοι θα συνεχίσουν να υποπληρώνουν τους εργαζόμενους επωφελούμενοι της διαφοράς του αναγραφόμενου μισθού προς ίδιον όφελος και προς όφελος της επιχείρησής τους περνώντας στα έξοδά της το μικτό μισθό για μικρότερη φορολογία εισοδήματος.
Η επεκτασιμότητα των κλαδικών και ομοιοεπαγγελματικών συμβάσεων είναι αδύνατη λόγω της ανεπαρκούς εκπροσώπησης της πλειοψηφίας των εργαζομένων και εργοδοτών από τους υπογράφοντες. Η προσφυγή στον ΟΜΕΔ οφείλει να συμπεριλαμβάνει και τη συμμετοχή της δικαστικής εξουσίας με ουσιαστικό και παρεμβατικό ρόλο.
- Τι χρειάζεται να γίνει σήμερα στο κράτος;
Οι δομικές αλλαγές που χρειάζονται να γίνουν σήμερα στη δημόσια διοίκηση για να μπορούμε να μιλάμε για επόμενη μέρα στη χώρα έχουν να κάνουν:
- με τη διοίκηση της Δημόσιας διοίκησης από μόνιμο προσωπικό και όχι πολιτικούς
- total reengineering σε όλο το δημόσιο σε διαδικασίες και προσωπικό. Χρειάζεται αλλαγή φιλοσοφίας και τρόπου διοίκησης.
- Υιοθέτηση πενταετούς προγράμματος μεταρρυθμίσεων και σύσταση επιτροπών παρακολούθησης (τι γίνεται, και τι δεν γίνεται!!! )
- Outsourcing και ΣΔΙΤ, όπου δεν συνεργάζονται ή έχουν έλλειμμα γνώσεων οι αρμόδιοι κρατικοί υπάλληλοι
- Επανεξέταση της αποτελεσματικότητας - χρησιμότητας όσων μπήκαν εκτός ΑΣΕΠ
- Νομοθετικό πλαίσιο λειτουργίας αγοράς
Η εύρυθμη λειτουργία των αγορών προϋποθέτει ότι ο καταναλωτής διαδραματίζει κυρίαρχο ρόλο στη λειτουργία της, κατευθύνει και επιβραβεύει μέσω των αγορών του τις επιχειρήσεις που παρέχουν στην αγορά προϊόντα στη σωστή σχέση ποιότητας -τιμής. Για να μπορέσει όμως ο καταναλωτής να παίξει αυτό το ρόλο πρέπει να είναι ενημερωμένος και για να είναι χρειάζεται χρόνο που σήμερα δε διαθέτει.
Σύμφωνα με τα πρότυπα λειτουργίας των καταστημάτων στις περισσότερες αγορές της Δυτικής και Ανατολικής Ευρώπης καθώς και για την καλύτερη εξυπηρέτηση και ενημέρωση του καταναλωτή είναι απαραίτητη η λογική Κυριακάτικη λειτουργία των καταστημάτων.
Όσον αφορά τώρα το νομοθετικό πλαίσιο λειτουργίας της αγοράς για εκπτώσεις- προσφορές, η απελευθέρωση των προσφορών και των τεσσάρων κύκλων εκπτωτικών περιόδων, λειτουργεί ως συστατικό στοιχείο υποκίνησης, ενεργοποίησης της ζήτησης στο πλαίσιο χρήσης και υιοθέτησης έξυπνων μεθόδων μάρκετινγκ και επικοινωνίας που τονώνουν την ψυχολογία του καταναλωτή και λειτουργούν ευεργετικά στη διάθεσή του για πραγματοποίηση αγορών.
Όλα τα ανωτέρω βέβαια προϋποθέτουν την επιβίωση της χώρας η οποία επιβίωση έχει μία προϋπόθεση, οι πολίτες της χώρας εκτός από τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων που αφειδώς προσφέρει η δημοκρατία μας να διεκδικούν και το δικαίωμα στην υποχρέωση.
Τέτοια δικαιώματα είναι π.χ.
- Η πληρωμή των φόρων και η διεκπεραίωση των υποχρεώσεων έναντι του κράτους
- Η συμμετοχή στα κοινά κλπ.
Αν ο κάθε πολίτης μας διεκδικούσε όλα τα δικαιώματά του στο επίπεδο που του ανήκουν, όχι παρά πάνω, όχι παρά κάτω, τότε η χώρα μας θα είχε να παρουσιάσει μια διαφορετική εικόνα (προφανώς καλύτερη).
Εν αναμονή της εκδήλωσης της σοφίας του λαού μας.
*Ο Αντώνης Μακρής είναι Πρόεδρος του ΣΕΛΠΕ. Το άρθρο δημοσιεύθηκε πρώτη φορά στο ΑΠΕ
