«Είναι παράνομο, είναι αυθαίρετο και αντιβαίνει στην ίδια τη γεωγραφία», τόνισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατα την τοποθέτηση του στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, χαρακτηρίζοντάς το «κατάφωρη παραβίαση των θεμελιωδών αρχών του διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας».
Υπογράμμισε ότι η Τουρκία και η Λιβύη επιχείρησαν να δημιουργήσουν ένα τεχνητό θαλάσσιο σύνορο, «σαν να μην υπήρχαν τα ελληνικά νησιά που βρίσκονται ανάμεσα στις ακτές τους». Όπως ανέφερε, «η γεωγραφία, κυρίες και κύριοι, δεν μπορεί να ξαναγραφτεί. Και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν με τη χάραξη αυθαίρετων γραμμών πάνω σε έναν χάρτη».
Ο πρωθυπουργός επισήμανε ότι τα νησιά δικαιούνται θαλάσσιες ζώνες, συμπεριλαμβανομένης της υφαλοκρηπίδας και της αποκλειστικής οικονομικής ζώνης. «Καμία συμφωνία μεταξύ δύο κρατών δεν μπορεί να στερήσει από ένα τρίτο κράτος τα κυριαρχικά του δικαιώματα και καμία διμερής ρύθμιση δεν μπορεί να υπερισχύσει του διεθνούς δικαίου», υπογράμμισε. Πρόσθεσε ότι το μνημόνιο δεν παράγει έννομα αποτελέσματα επί των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και ότι η πρόσφατη κύρωσή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης «δεν μπορεί να μετατρέψει ένα παράνομο μνημόνιο σε νόμιμη συμφωνία».
Συνδέοντας το ζήτημα με τη θαλάσσια ασφάλεια και την περιφερειακή ανάπτυξη, τόνισε ότι το μνημόνιο δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως πρόσχημα για την αμφισβήτηση νόμιμων δραστηριοτήτων ή την παρεμπόδιση στρατηγικών έργων διασυνδεσιμότητας. «Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε οι αυθαίρετες θαλάσσιες διεκδικήσεις να μετατραπούν σε εργαλεία παρεμπόδισης της οικονομικής ανάπτυξης και ευημερίας μιας ολόκληρης περιοχής», ανέφερε.
Παράλληλα, καταδίκασε την επίθεση και τη βύθιση εμπορικού φορτηγού πλοίου ιδιοκτησίας ελληνικής εταιρείας στη Μαύρη Θάλασσα, δηλώνοντας ότι «η στοχοποίηση της εμπορικής ναυτιλίας είναι απολύτως απαράδεκτη». Επανέλαβε την ανάγκη για «μια παγκόσμια θαλάσσια εκεχειρία», επισημαίνοντας ότι η ανασφάλεια στη θάλασσα διαταράσσει τις εφοδιαστικές αλυσίδες, αυξάνει το κόστος μεταφοράς και ασφάλισης και επιβαρύνει τις τιμές ενέργειας και βασικών αγαθών.
Για τον ρόλο της Ευρώπης, υπογράμμισε ότι «δεν μπορεί να φιλοδοξεί να αποτελεί παγκόσμια οικονομική δύναμη, παραμένοντας ταυτόχρονα θεατής όταν διακυβεύεται η ασφάλεια των εμπορικών της οδών». Αναφέρθηκε στην επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ» και ζήτησε ισχυρότερη ευρωπαϊκή παρουσία στην ασφάλεια της ευρύτερης περιοχής. Στάθηκε επίσης στις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης, των δορυφόρων και των προηγμένων αισθητήρων, επισημαίνοντας ότι «η τεχνολογία από μόνη της δεν αποτελεί στρατηγική» και ότι απαιτούνται διεθνής συνεργασία, ανταλλαγή πληροφοριών και επενδύσεις.
Κλείνοντας, επαναβεβαίωσε ότι «η Ελλάδα θα παραμείνει σταθερός υπερασπιστής του διεθνούς δικαίου και της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας», τονίζοντας ότι «η ελευθερία της ναυσιπλοΐας εξαρτάται από τη θαλάσσια ασφάλεια και η θαλάσσια ασφάλεια εξαρτάται από τον σεβασμό στο διεθνές δίκαιο».
