Από έξι σε δέκα χρόνια θα απλώνεται πλέον η αποπληρωμή παλαιών χρεών προς εφορία και ασφαλιστικά ταμεία. Μέσα στον Οκτώβριο αναμένεται ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, να καταθέσει στη Βουλή τη διάταξη που θα αυξάνει από 72 σε έως 120 τις δόσεις της έκτακτης ρύθμισης οφειλών προς ΑΑΔΕ και ΕΦΚΑ/ΚΕΑΟ. Παράλληλα επεκτείνεται έως τα μέσα του 2027 και η διορία για αιτήσεις ένταξης, η οποία κανονικά θα έκλεινε τον Δεκέμβριο.
Στόχος είναι η ψήφιση της διάταξης να ολοκληρωθεί στο πρώτο δεκαήμερο του Νοεμβρίου ώστε η νέα ρύθμιση να ανοίξει στα μέσα του μήνα. Σε αυτήν θα μπορούν να υπαχθούν τότε και όσοι έχουν ήδη ενταχθεί -ή θα ενταχθούν μέσα στον Οκτώβριο- στις 72 δόσεις. Για αυτούς η δόση θα υπολογίζεται εκ νέου με βάση το σχέδιο ρύθμισης που επιλέγουν για το υπόλοιπο οφειλής που τους απομένει, μειώνοντας αντίστοιχα τη μηνιαία επιβάρυνση.
Όσοι επιλέξουν πάντως να υπαχθούν από τώρα στη ρύθμιση των 72 δόσεων (με προοπτική μετάβασης εν συνεχεία στις 120 από Νοέμβριο) προλαμβάνουν κατασχέσεις που τυχόν δρομολογούνται σε βάρος τους, ενώ σταματούν άμεσα και όσες τυχόν έχουν ήδη ξεκινήσει, «ξεπαγώνοντας» τραπεζικούς λογαριασμούς, αναστέλλοντας πλειστηριασμούς ή άλλα αναγκαστικά μέτρα είσπραξης και ανακτώντας τον έλεγχο στη μισθοδοσία και στην περιουσία τους.
«Ανάσα» αποπληρωμής
Με 120 δόσεις και με έως και 40% χαμηλότερη καταβολή κάθε μήνα σε σχέση με την υφιστάμενη έκτακτη ρύθμιση των 72 δόσεων, περισσότεροι οφειλέτες θα μπορούν με μεγαλύτερη ασφάλεια να εξυπηρετούν τις παλαιές και νέες οφειλές τους, με αισθητά μικρότερο ποσό δόσης, το οποίο θα ξεκινά από 30 ευρώ το μήνα.
Η αλλαγή δίνει στους οφειλέτες επιπλέον τέσσερα χρόνια αποπληρωμής: από έξι έτη, η διάρκεια της ρύθμισης ανεβαίνει έως τη δεκαετία. Για εκατοντάδες χιλιάδες οφειλέτες η μηνιαία καταβολή μπορεί να μειωθεί έτσι σχεδόν κατά 40% σε σχέση με το υφιστάμενο σχέδιο ρύθμισης των 72 δόσεων, διευκολύνοντας τους οφειλέτες να τηρήσουν με συνέπεια μέχρι το τέλος το πρόγραμμα πληρωμών που θα επιλέξουν.
Ενδεικτικά, για χρέος 3.600 ευρώ, η επιμήκυνση από 72 σε 120 δόσεις μπορεί να μειώσει τη μηνιαία επιβάρυνση από 50 σε 30 ευρώ. Το ποσόν αυτό βαρύνεται με επιτόκιο 5,84%, ίδιο με αυτό που ισχύει και στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων.
Ποιοι και πώς μπορούν να ρυθμίσουν
Την επέκταση των 72 σε 120 δόσεις επέβαλε η παράταση και η ένταση της ενεργειακής κρίσης η οποία, σύμφωνα με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, «επιβάρυνε σημαντικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό και τη λειτουργία των επιχειρήσεων, περιορίζοντας τη δυνατότητα εξυπηρέτησης οφειλών που έχουν συσσωρευτεί τα προηγούμενα χρόνια».
Το νέο πλαίσιο στοχεύει να καλύψει παλαιές ληξιπρόθεσμες οφειλές που βεβαιώθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024, διευρύνοντας κατά ένα έτος το όριο της υφιστάμενης ρύθμισης των 72 δόσεων, η οποία κάλυπτε χρέη έως το τέλος του 2023.
Πρακτικά δεν θα εντάσσονται οι νέες οφειλές που δημιουργήθηκαν πέρυσι ή και φέτος. Αυτές θα πρέπει να ενταχθούν στην πάγια ρύθμιση της ΑΑΔΕ, για τις τρέχουσες φορολογικές οφειλές.
Ωστόσο η μετάβαση από τις 72 στις 120 δόσεις δεν θα γίνει αυτόματα. Όσοι εντάχθηκαν ήδη και έχουν ενεργή ρύθμιση 72 δόσεων, θα πρέπει να υποβάλουν νέα ηλεκτρονική αίτηση στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ, όταν ανοίξει η νέα εφαρμογή, ώστε το ανεξόφλητο υπόλοιπό τους να επανυπολογιστεί σε έως 120 μηνιαίες καταβολές. Δεν προβλέπεται δηλαδή να «σπάσει» αυτόματα το ανεξόφλητο υπόλοιπο σε 120 δόσεις ούτε να αλλάξει η δόση χωρίς ενέργεια του φορολογουμένου.
Η διαδικασία αναμένεται να ακολουθήσει το εξής σχήμα:
1. Ο οφειλέτης θα συνδέεται στο myAADE με τους προσωπικούς κωδικούς TAXISnet.
2. Θα επιλέγει την εφαρμογή της νέας έκτακτης ρύθμισης των 120 δόσεων, η οποία θα εμφανιστεί στην ενότητα ρυθμίσεων οφειλών τον Νοέμβριο, μετά την ψήφιση του νόμου.
3. Η εφαρμογή θα εμφανίζει τις επιλέξιμες οφειλές ή, για όσους είναι ήδη στις 72 δόσεις, το υπόλοιπο της ενεργής ρύθμισης που μπορεί να μεταφερθεί στο νέο σχήμα.
4. Ο φορολογούμενος θα επιλέγει τον αριθμό των δόσεων, έως το ανώτατο όριο των 120. Στην οθόνη του υπολογιστή του θα βλέπει πριν από την οριστική υποβολή, τη νέα μηνιαία δόση, το δοσολόγιο και το συνολικό ποσό αποπληρωμής που θα προκύψουν με βάση την επιλογή
5. Με την οριστική υποβολή θα δημιουργείται η νέα ρύθμιση. Η παλιά ρύθμιση των 72 δόσεων, ως προς το ποσό που μεταφέρεται, θα αντικαθίσταται από τη νέα ρύθμιση των 120 δόσεων.
Ωστόσο η υπαγωγή στη ρύθμιση και τα ευεργετήματα για τον οφειλέτη δεν θα ενεργοποιούνται αυτομάτως με την ολοκλήρωση υποβολής της αίτησης. Θα απαιτείται πληρωμή της πρώτης δόσης μέσα σε τρεις εργάσιμες ημέρες από την αίτηση.
Δυνατότητα μετάβασης θα ισχύσει μόνο για τις οφειλές που έχουν ρυθμιστεί με τις 72 δόσεις. Αντιθέτως, αποκλείονται από τη ρύθμιση ποσά οφειλών που όσοι βρίσκονταν σε άλλες ενεργές ρυθμίσεις κατά την ημερομηνία ανακοίνωσης του μέτρου (30 Σεπτεμβρίου 2026).
Βήμα-βήμα η διαδικασία
Στην νέα εφαρμογή των 120 δόσεων που θα ανοίξει, στο myAADE και στο ΚΕΑΟ, ο φορολογούμενος δεν βλέπει απλώς το ποσό της οφειλής ή της της δόσης του. Θα ενημερώνεται και θα επιλέγει για τα εξής:
* Επιλέξιμες οφειλές: ποιες από τις βεβαιωμένες και ληξιπρόθεσμες οφειλές που έχει, μπορεί να εντάξει
* Αριθμός δόσεων: πόσες δόσεις επιλέγει, έως το ανώτατο όριο που επιτρέπει η ρύθμιση (120 δόσεις με ελάχιστη 30 ευρώ το μήνα)
* Ποσό πρώτης και επόμενων δόσεων: θα βλέπει σε τι δόση οδηγεί κάθε επιλογή διάρκειας αποπληρωμής, με την αντίστοιχη επιβάρυνση τόκων, για να κρίνει αν η τελικά μηνιαία επιβάρυνση θα είναι πραγματικά βιώσιμη
Το δοσολόγιο που θα εμφανίζει η εφαρμογή πριν από την τελική επιβεβαίωση, είναι το κρίσιμο σημείο: ο φορολογούμενος πρέπει να συγκρίνει την ελάφρυνση στη μηνιαία δόση με τη μεγαλύτερη διάρκεια και το πρόσθετο επιτοκιακό κόστος.
Πότε συμφέρουν και ποιους οι περισσότερες δόσεις
Η επιλογή των 120 δόσεων εξυπηρετεί κυρίως εκείνους για τους οποίους η ρύθμιση των 72 δόσεων είναι ασφυκτική και δημιουργεί κίνδυνο απώλειας της ρύθμισης. Αν κάποιος μπορεί πραγματικά να αντέξει μεγαλύτερη μηνιαία καταβολή, οι λιγότερες δόσεις μειώνουν το συνολικό κόστος τόκων.
Όσοι έχουν ήδη ρυθμίσει με 72 δόσεις δεν χρειάζεται να βιαστούν πριν δουν το νέο δοσολόγιο. Μέσω της εφαρμογής θα μπορέσουν να συγκρίνουν:
* πόση είναι η σημερινή μηνιαία δόση,
* πόση θα διαμορφωθεί αν ενταχθεί στη νέα ρύθμιση των 120 δόσεων,
* πόσο επιπλέον τόκο θα καταβάλουν έως την τελική εξόφληση.
Σε κάθε περίπτωση, η νέα ρύθμιση ενεργοποιείται μόνο με την εμπρόθεσμη πληρωμή της πρώτης δόσης. Αν η πρώτη δόση δεν πληρωθεί έγκαιρα, η αίτηση δεν θα οδηγεί σε ενεργή ρύθμιση. Επομένως, ο ενδιαφερόμενος πρέπει όχι μόνο να υποβάλει την αίτηση, αλλά να έχει και διαθέσιμα χρήματα για να εξοφλήσει αμέσως την πρώτη δόση.
Για παράδειγμα, σε οφειλή 40.000 ευρώ:
- με ρύθμιση σε 6 χρόνια (72 δόσεις) η πρώτη και κάθε επόμενη μηνιαία δόση θα είναι 653 ευρώ, ενώ οι τόκοι ανέρχονται 7.026 ευρώ ως το 2032.
- με ρύθμιση σε 5 χρόνια (60 δόσεις) η δόση βγαίνει 764 ευρώ και οι τόκοι 5.820 ευρώ ως το 2031.
- με ρύθμιση σε 10 χρόνια (120 δόσεις) η μηνιαία καταβολή μειώνεται στα 434 ευρώ, αλλά ο συνολικός τόκος θα φτάνει στα 12.045 ευρώ έως το 2036. Η χαμηλότερη δόση δίνει έτσι σημαντική ανάσα κάθε μήνα στον οφειλέτη (και πολλαπλάσια κάθε χρόνο) αλλά μέχρι να τελειώσει η ρύθμιση ο οφειλέτης θα έχει πληρώσει συνολικά 52.045 ευρώ, για αρχικό χρέος 40.000 ευρώ.
Παράλληλα, η όποια επιλογή κάνει, δεν απαλλάσσει τον οφειλέτη από τις τρέχουσες ή μελλοντικές οφειλές. Χρέη που δημιουργήθηκαν ή θα δημιουργούνται από το 2025 και στα επόμενα 10 χρόνια θα πρέπει να εξοφληθούν ή να υπαχθούν χωριστά στην πάγια ρύθμιση με 24 δόσεις, ενώ ο οφειλέτης πρέπει μην βρεθεί με νέες ληξιπρόθεσμες αρρύθμιστες οφειλές γιατί τότε θα χάνει τη ρύθμιση.
