Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε ελληνικό καθεστώς ενισχύσεων ύψους 41 εκατ. ευρώ για τη στήριξη των γεωργικών επιχειρήσεων που αντιμετωπίζουν αυξημένες τιμές λιπασμάτων λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Το καθεστώς εγκρίθηκε βάσει του προσωρινού πλαισίου κρατικών ενισχύσεων για την κρίση στη Μέση Ανατολή (METSAF), το οποίο ενέκρινε η Επιτροπή στις 29 Απριλίου 2026.
Το ελληνικό καθεστώς
Η Ελλάδα κοινοποίησε στην Επιτροπή καθεστώς ύψους 41 εκατ. ευρώ για τη στήριξη των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην πρωτογενή γεωργική παραγωγή. Το καθεστώς αποσκοπεί στον μετριασμό των επιπτώσεων της αύξησης των τιμών των λιπασμάτων.
Η ενίσχυση θα δοθεί υπό μορφή άμεσων επιχορηγήσεων. Η ενίσχυση καλύπτει το 15 % του συνολικού κόστους για την αγορά λιπασμάτων από τις 15 Μαρτίου 2026 έως τις 31 Αυγούστου 2026. Το ανώτατο ύψος της ενίσχυσης είναι 50.000 ευρώ ανά δικαιούχο.
Η Επιτροπή αξιολόγησε το καθεστώς βάσει των κανόνων της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις, ιδίως του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο επιτρέπει στα κράτη μέλη να στηρίζουν την ανάπτυξη ορισμένων οικονομικών δραστηριοτήτων υπό ορισμένες προϋποθέσεις, καθώς και των ενοτήτων 1 και 2.1 του METSAF. Η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το καθεστώς συνάδει με τους όρους που καθορίζονται στο METSAF. Ειδικότερα, οι ενισχύσεις θα χορηγούνται βάσει καθεστώτος με σαφή εκτιμώμενο προϋπολογισμό και θα αποσκοπούν στην προσωρινή στήριξη της ανάπτυξης επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην πρωτογενή γεωργική παραγωγή. Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το καθεστώς είναι αναγκαίο, κατάλληλο και αναλογικό για τη διευκόλυνση της ανάπτυξης οικονομικής δραστηριότητας και δεν αλλοιώνει τους όρους των συναλλαγών κατά τρόπο που θα αντέκειτο προς το κοινό συμφέρον.
Βάσει των ανωτέρω, η Επιτροπή ενέκρινε το ελληνικό καθεστώς σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις.
Ιστορικό
Στις 29 Απριλίου 2026 η Επιτροπή ενέκρινε το METSAF ώστε τα κράτη μέλη να μπορούν να στηρίξουν την οικονομία της ΕΕ στο πλαίσιο της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Το METSAF είναι ένα στοχευμένο και προσωρινό πλαίσιο για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης σε ορισμένους από τους πλέον εκτεθειμένους τομείς της οικονομίας: γεωργία, αλιεία, μεταφορές και ενεργοβόρες βιομηχανίες. Το METSAF θα ισχύει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Κατά την περίοδο εφαρμογής του, η Επιτροπή θα
εξετάζει τακτικά το περιεχόμενο, την εμβέλεια και τη διάρκεια του πλαισίου, υπό το πρίσμα των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και της γενικότερης οικονομικής συγκυρίας.
Ενώ η μετάβαση προς μια καθαρή οικονομία παραμένει η μακροπρόθεσμη λύση για την προστασία των επιχειρήσεων της ΕΕ από τις επιπτώσεις των παγκόσμιων ενεργειακών κλυδωνισμών, το METSAF επιτρέπει στα κράτη μέλη να ενεργούν αμέσως για να διασφαλίσουν ότι η ανάπτυξη των πλέον εκτεθειμένων επιχειρήσεων δεν παρεμποδίζεται ανεπανόρθωτα από την τρέχουσα κρίση.
Για τον σκοπό αυτό, η στήριξη μπορεί να λάβει διάφορες μορφές για τις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στους τομείς της γεωργίας, της αλιείας και των μεταφορών. Περιλαμβάνει ενισχύσεις που βασίζονται στην πραγματική κατανάλωση για την κάλυψη μέρους των αυξήσεων των τιμών των καυσίμων ή των λιπασμάτων, καθώς και μια απλουστευμένη προσέγγιση για τα μικρά ποσά ενισχύσεων.
