Η έρευνα πραγματοποιήθηκε την περίοδο 01/10/2020 – 15/10/2020 και διεξάγεται σε δείγμα 2.540 Διευθυνόντων Συμβούλων/Γενικών Διευθυντών των μεγαλυτέρων ελληνικών επιχειρήσεων από την Εταιρεία Ανωτάτων Στελεχών Επιχειρήσεων (ΕΑΣΕ) σε συνεργασία με την ICAP.
Το τρίτο τρίμηνο του 2020 ο γενικός δείκτης οικονομικού κλίματος (ΕΑΣΕ/ICAP-CEO General Index) παρουσίασε ανάκαμψη και αυξήθηκε στις 129 μονάδες. Η μικρή άνοδος ερμηνεύεται ως περιορισμός της απαισιοδοξίας που είχε επικρατήσει έντονα τα προηγούμενα δύο τρίμηνα, με παράλληλη βελτίωση των προσδοκιών για ανάκαμψη της οικονομικής δραστηριότητας ιδιαίτερα μετά την άρση των περιοριστικών μέτρων που είχαν επιβληθεί για τον περιορισμό της εξάπλωσης της νόσου.
Ο δείκτης αποτυπώνει επίσης μια νέα κανονικότητα στην οργάνωση της εργασίας η οποία έχει διαμορφωθεί, βάσει της οποίας οι CEOs θα διοικήσουν τις επιχειρήσεις στο επόμενο χρονικό διάστημα. Η ανάλυση των αποτελεσμάτων ανά κατηγορία μεγέθους δείχνει αύξηση του δείκτη στις μικρές, μεσαίες και πολύ μεγάλες επιχειρήσεις, ενώ παράλληλα καταγράφεται στασιμότητα του δείκτη στις μεγάλες επιχειρήσεις. Ο δείκτης τρέχουσας οικονομικής κατάστασης (ΕΑΣΕ-CEO Current status Index) σημείωσε μικρή άνοδο αυτό το τρίμηνο, ενώ ο δείκτης προσδοκιών (ΕΑΣΕ-CEO Expectation Index) ανέκαμψε γρηγορότερα αυξανόμενος στις 160 μονάδες.
Αναλυτικά, οι επιμέρους δείκτες καταγράφουν τις παρακάτω εξελίξεις για το 3ο τρίμηνο του 2020:
Ο δείκτης τρέχουσας οικονομικής κατάστασης της χώρας παρουσίασε μικρή πτώση στις 109 μονάδες έναντι 116 το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που δηλώνουν ότι επιδεινώθηκε η τρέχουσα οικονομική κατάσταση της χώρας συγκρινόμενη με 1 έτος πριν αυξήθηκε από 81% το προηγούμενο τρίμηνο σε 85%.
Το ποσοστό των CEOs που δηλώνει ότι βελτιώθηκε η τρέχουσα οικονομική κατάσταση της χώρας μειώθηκε σε 3% έναντι 7% το προηγούμενο τρίμηνο. Ο δείκτης πρόβλεψης της οικονομικής κατάστασης της χώρας ένα έτος μετά παρουσίασε άνοδο στις 190 μονάδες έναντι 169 μονάδων το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που εκτιμά ότι η οικονομική κατάσταση της χώρας θα είναι καλύτερη στο επόμενο έτος αυξήθηκε σε 41% έναντι 36% το προηγούμενο τρίμηνο, ενώ το 21% των CEOs δηλώνουν ότι θα επιδεινωθεί, έναντι 36% το προηγούμενο τρίμηνο.
Ο δείκτης της τρέχουσας οικονομικής κατάστασης του κλάδου στον οποίο δραστηριοποιούνται οι επιχειρήσεις αυξήθηκε οριακά στις 115 μονάδες έναντι 113 το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που δηλώνουν ότι η τρέχουσα κατάσταση του κλάδου τους είναι καλύτερη σε σχέση με 1 έτος πριν ανήλθε σε 12%, ενώ σύμφωνα με το 64% των CEOs η τρέχουσα κατάσταση στον κλάδο είναι χειρότερη. Ο δείκτης προσδοκιών για την οικονομική κατάσταση του κλάδου δραστηριοποίησης σημείωσε αξιόλογη αύξηση στις 187 μονάδες έναντι 164 το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που θεωρούν ότι σε ένα χρόνο οι κλάδοι που δραστηριοποιούνται θα είναι σε καλύτερη οικονομική κατάσταση σε σχέση με την τωρινή διαμορφώθηκε σε 43% έναντι 37% το προηγούμενο τρίμηνο.
Ο δείκτης τρέχουσας οικονομικής κατάστασης των εταιρειών σταμάτησε την πτωτική πορεία και αυξήθηκε στις 72 μονάδες έναντι 54 μονάδων το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που δηλώνουν ότι η τρέχουσα οικονομική κατάσταση των εταιρειών τους έχει βελτιωθεί σε σχέση με ένα έτος πριν διαμορφώθηκε σε 28% έναντι 20% το προηγούμενο τρίμηνο. Παράλληλα το 39% των CEOs δηλώνουν ότι οι εταιρείες που διοικούν βρίσκονται σε χειρότερη οικονομική θέση έναντι του προηγούμενου έτους, ποσοστό ωστόσο που είναι μειωμένο σε σχέση με το 48% στο προηγούμενο τρίμηνο. Ο δείκτης προσδοκιών των CEOs για την οικονομική κατάσταση της εταιρείας τους το επόμενο έτος σημείωσε άνοδο στις 140 μονάδες έναντι 131 το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που αναμένει βελτίωση στο επόμενο έτος σημείωσε μικρή αύξηση σε 52% έναντι 50% το προηγούμενο τρίμηνο. Παράλληλα το 9% (έναντι 14% το προηγούμενο τρίμηνο) των CEOs προβλέπουν στο επόμενο έτος επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης των εταιρειών που διοικούν.
Ο δείκτης τρεχουσών δαπανών για επενδύσεις παγίου κεφαλαίου παρουσίασε άνοδο στις 98 μονάδες έναντι 85 το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που δηλώνουν ότι η τρέχουσα επενδυτική δαπάνη των επιχειρήσεων που διοικούν είναι υψηλότερη σε σχέση με το προηγούμενο έτος διαμορφώθηκε σε 22% έναντι 19% το προηγούμενο τρίμηνο. Παράλληλα ελαττώθηκε σε 32%, έναντι 42% το προηγούμενο τρίμηνο, το ποσοστό των CEOs που δηλώνουν ότι οι εταιρείες τους πραγματοποίησαν μειωμένες επενδύσεις στην τρέχουσα περίοδο.
Ο δείκτης επενδυτικών προσδοκιών συνέχισε την ανοδική του πορεία και ανήλθε στις 146 μονάδες έναντι 126 το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που δηλώνουν ότι οι επενδυτική δαπάνη στις επιχειρήσεις τους θα είναι υψηλότερη κατά τον επόμενο χρόνο, διαμορφώθηκε σε 40%, μερίδιο που αυξάνεται σε 61% για τις πολύ μεγάλες επιχειρήσεις. Αντίθετα το 13% των CEOs πιστεύει ότι στο επόμενο έτος οι επενδύσεις στις επιχειρήσεις τους θα είναι μειωμένες.
Ο δείκτης τρέχουσας απασχόλησης παρουσίασε μικρή άνοδο στις 91 μονάδες έναντι 88 το προηγούμενο τρίμηνο. Το ποσοστό των CEOs που δηλώνουν ότι ο αριθμός των εργαζομένων στις επιχειρήσεις που διοικούν είναι μεγαλύτερος σε σύγκριση με ένα έτος πριν διαμορφώθηκε σε 27%, ποσοστό το οποίο ανήλθε σε 35% για τις πολύ μεγάλες επιχειρήσεις και 34% για τις εμπορικές επιχειρήσεις. Ο δείκτης προσδοκιών απασχόλησης αυξήθηκε σημαντικά στις 140 μονάδες έναντι 119 μονάδων το προηγούμενο τρίμηνο. Το μερίδιο των CEOs που δηλώνουν ότι η απασχόληση στις εταιρείες που διοικούν θα είναι αυξημένη 1 έτος μετά διαμορφώθηκε σε 37%, ποσοστό που αυξάνεται σε 61% για τις πολύ μεγάλες επιχειρήσεις. Παράλληλα το 14% των CEOs αναμένει στο επόμενο έτος μικρότερο αριθμό εργαζομένων.
Εκτός των βασικών ερωτήσεων που υποβάλλονται κάθε τρίμηνο στους CEOs, ζητήθηκε επιπλέον η γνώμη τους για την επάνοδο σε τροχιά ανάπτυξης της Ελληνικής οικονομίας το επόμενο έτος 2021.
Ένας στους πέντε CEOs, πιστεύει η Ελληνική οικονομία το 2021 θα αναπτυχθεί με υψηλούς ρυθμούς. Ωστόσο η πλειοψηφία σε ποσοστό 62% θεωρεί ότι η ανάπτυξη θα κινηθεί σε χαμηλούς ρυθμούς, ποσοστό που αυξάνεται σε 83% για τους CEOs βιομηχανικών επιχειρήσεων και 70% για τους CEOs εμπορικών επιχειρήσεων. Αντίθετα το 17% των CEOs δηλώνουν ότι το 2021 η ύφεση θα συνεχιστεί.
Οι CEOs ερωτήθηκαν επιπλέον για την υποστήριξη τους στην ένταξη στο συνταξιοδοτικό σύστημα της χώρας του κεφαλαιοποιητικού πυλώνα. Ένας στους δύο CEOs δηλώνει ισχυρή υποστήριξη θεωρώντας το σημαντικό μεταρρυθμιστικό μέτρο, αναλογία που αυξάνεται σε έξι στους δέκα για τους CEOs των πολύ μεγάλων επιχειρήσεων. Παράλληλα ένας στους τρείς CEOs δηλώνει μέτρια υποστήριξη στο μέτρο πολιτικής, ενώ μόλις το 6% των CEOs δίνει μικρή υποστήριξη.
Δήλωση Προέδρου Δ.Σ. ΕΑΣΕ κ. Βασίλη Ραμπάτ:
«Ο δείκτης οικονομικού κλίματος στο 3ο τρίμηνο του 2020 σημείωσε άνοδο μετά από δύο συνεχόμενα τρίμηνα καθοδικής πορείας. Η αύξηση του δείκτη αποτυπώνει την βελτίωση των οικονομικών μεγεθών της εγχώριας αγοράς μετά την άρση των περιοριστικών μέτρων που είχαν επιβληθεί και επιπλέον την συγκρατημένη αισιοδοξία μεταξύ των CEOs για μελλοντική ανάκαμψη της Ελληνικής οικονομίας στο επόμενο έτος έστω και με χαμηλούς ρυθμούς ανάπτυξης όπως προβλέπουν οι έξι στους δέκα CEOs. Παράλληλα η πλειοψηφία των CEOs υποστηρίζει σε μεγάλο βαθμό την ένταξη της κεφαλαιοποίησης, ως πυλώνα του συνταξιοδοτικού συστήματος της χώρας χαρακτηρίζοντας την ως σημαντικό μέτρο μεταρρύθμισης και διασφάλισης της μακροχρόνιας βιωσιμότητας του.»
