Οι μεταρρυθμίσεις στο σύστημα με τις οποίες τα οικονομικά αδύναμα ελληνικά νοικοκυριά μπορούν να προσπαθήσουν να αναδιαρθρώσουν τα χρέη τους (προστασία πρώτης κατοικίας) είναι θετικές για τις τράπεζες και τις συναλλαγές με καλυμμένα ομόλογα (CVB), επισημαίνει σε έκθεσή της η Fitch Ratings.
Όπως αναφέρει ο οίκος, το νέο πλαίσιο προστασίας της πρώτης κατοικίας θα πρέπει να παράσχει έναν πιο αποτελεσματικό μηχανισμό για την διευθέτηση των πιο προβληματικών μη εξυπηρετούμενων δανείων, να περιορίσει τις στρατηγικές χρεοκοπίες και ενδεχομένως να οδηγήσει σε μια πιο πειθαρχημένη νοοτροπία πληρωμών. Ο πλήρης αντίκτυπος θα εξαρτηθεί από τις λεπτομέρειες εφαρμογής και τον τρόπο με τον οποίο θα χρησιμοποιηθεί το νέο πλαίσιο.
Ο νεός νόμος που ψηφίστηκε στα τέλη Μαρτίου αντικατέστησε τον νόμο Κατσέλη, ο οποίος είχε προστατεύσει τις κύριες κατοικίες. Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, οι οφειλέτες που είχαν ήδη άνω των τριών μηνών καθυστερήσει να πληρώσουν τις οφειλές στις 31 Δεκεμβρίου 2018, μπορούν να υποβάλουν αίτηση ηλεκτρονικά για την αναδιάρθρωση στεγαστικών και επιχειρηματικών δανείων που καλύπτονται από την κύρια κατοικία τους. Οι αιτήσεις μπορούν να υποβληθούν μέχρι το τέλος του 2019.
Ο προσωρινός χαρακτήρας του σχήματος και τα στενότερα κριτήρια επιλεξιμότητας για την προστασία από την κατάσχεση, από ό,τι στο νόμο Κατσέλη, μειώνουν τα περιθώρια για να ζητήσουν προστασία οι στρατηγικοί κακοπληρωτές. Σε συνδυασμό με την απειλή κατάσχεσης, αυτό θα μπορούσε με την πάροδο του χρόνου να υποστηρίξει τη βελτίωση της πειθαρχίας στις πληρωμές.
Όταν υπάρχει συμφωνία για αναδιάρθρωση για τους δανειολήπτες που προστατεύονται από το νέο νόμο, οι διαγραφές χρεών και τα κυβερνητικά σχέδια για επιχορήγηση αυτών των δανειοληπτών, θα ενισχύσουν την ικανότητα αποπληρωμής. Εάν η αναδιάρθρωση δεν συμφωνηθεί ή ο οφειλέτης παύσει να πραγματοποιεί έγκαιρες πληρωμές για το δάνειο που έχει αναδιαρθρωθεί, οι δανειστές θα έχουν τη δυνατότητα να προχωρήσουν σε κατάσχεση. Αυτό θα ενθαρρύνει τους δανειολήπτες να συμφωνήσουν σε μια αναδιάρθρωση, να μειώσουν τα ποσοστά αθέτησης πληρωμών και να υποστηρίξουν τις κατασχέσεις. Εάν αντιμετωπιστούν περισσότερα NPLs μέσω του νέου πλαισίου, θα απελευθερωθούν πόροι στο ελληνικό νομικό σύστημα για την επεξεργασία των κατασχέσεων.
Η διάταξη για την επιχορήγησης θα θεσπιστεί μέσω μελλοντικής δευτερογενούς νομοθεσίας, ενώ λεπτομέρειες για το μέγεθος και τυχόν προϋποθέσεις δεν είναι ακόμη διαθέσιμες. Η δεύτερη έκθεση ενισχυμένη επιτήρησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την Ελλάδα αναφέρει ότι θα εφαρμοστεί "με προοδευτικό τρόπο εξαρτώμενο από το εισόδημα" και υπολογίζεται περίπου στο 30% των αναδιαρθρωμένων μηνιαίων δόσεων, κατά μέσο όρο.
Η Επιτροπή αναφέρει ότι το «κούρεμα» θα είναι υποχρεωτικό για το κεφάλαιο που υπερβαίνει το λόγο δανείου/αξίας ύψους 120%, ενώ η κανονική διάρκεια των αναδιαρθρωμένων δανείων θα είναι 20 έτη, αλλά δεν θα μπορεί να υπερβεί τα 80 έτη του δανειολήπτη. Η επέκταση της νομοθεσίας για την προστασία της πρώτης κατοικίας και στα επιχειρηματικά δάνεια, τα οποία δεν καλύπτονταν από τον νόμο Κατσέλη, υποδηλώνει ότι θα μπορούσε να αυξηθεί το μέσο ποσό των διαγραφέντων.
Ωστόσο, σύμφωνα με δημοσιεύματα του ελληνικού τύπου που επικαλείται η Fitch, το μεγαλύτερο μέρος του χρέους που καλύπτεται από το νέο πλαίσιο θα εξακολουθήσει να αφορά σε στεγαστικά δάνεια (9 δισ. ευρώ, συνολικά 11 δισ. ευρώ). Αυτό υποδηλώνει ότι η συνολική διαγραφή χρέους δεν θα επηρέαζε σημαντικά τα επίπεδα κεφαλαίου των ελληνικών τραπεζών.
Η έκθεση της Επιτροπής δείχνει ένα περιορισμένο δημοσιονομικό κόστος για την επιδότηση ύψους 150 εκατ. ευρώ το 2019 και 200 εκατ. ευρώ ετησίως στη συνέχεια, αν και αυτές οι εκτιμήσεις είναι αβέβαιες "εξαιτίας της ελλιπούς διαθεσιμότητας δεδομένων". Οι ενδεχόμενες δαπάνες για τις τράπεζες και το κράτος θα εξαρτηθούν από τις λεπτομέρειες και την αποδοχή του σχήματος.
Τέλος, η Fitch επισημαίνει ότι η μεταρρύθμιση ενισχύει την άποψή της ότι ο όγκος των ελληνικών μη εξυπηρετούμενων δανείων θα μειωθεί περαιτέρω μεσοπρόθεσμα, υποστηριζόμενος από τα μέτρα πολιτικής και τις προσπάθειες των τραπεζών να επιτύχουν τους στόχους του SSM. Ωστόσο, προσθέτει ότι δεν είναι σαφές εάν οι τράπεζες θα επιδιώξουν επιθετικά κατασχέσεις για τη βελτίωση των ανακτήσεων, ιδίως με τους δανειολήπτες που δεν προστατεύονται από το νέο νόμο, καθώς μπορεί να είναι επιφυλακτικοί για τους κινδύνους φήμης που θα έφερνε αυτή η πράξη. Εάν οι τράπεζες δεν είναι πρόθυμες να προχωρήσουν σε κατασχέσεις, αυτό θα μπορούσε να μειώσει την αποτελεσματικότητα του νέου πλαισίου στην αποκατάσταση της πειθαρχίας στις πληρωμές.
Πηγή: economy365.gr
