Από σήμερα (30/5) στις δηλώσεις τους όλοι οι υπουργοί του PSOE αλλά και τα υψηλόβαθμα στελέχη του κόμματος μιλούν για “το συντηρητικό ευρωπαϊκό κύμα” που προκύπτει από τα αποτελέσματα σε γενικές ή τοπικές εκλογές σε ευρωπαϊκές χώρες. Για την Ισπανία το κύμα αυτό μεταφράζεται ως συμμαχία PP και VOX. Δηλαδή συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα και ακροδεξιά VOX. Συμμαχία η οποία απαραίτητα πρέπει να υπάρξει σε πολλές περιοχές της χώρας αν θέλουν να προκύψουν τοπικές κυβερνήσεις αλλά και δημοτικά συμβούλια. Απόλυτη πλειοψηφία το Λαϊκό Κόμμα έχει εξασφαλίσει στην Αυτονομία της Μαδρίτης και στην δήμο της Μαδρίτης οπότε το VOX δεν του χρειάζεται. Οι αναλυτές όμως υποστηρίζουν ότι οι διεργασίες αυτές δεν θα ξεκινήσουν πριν από τις 23 Ιουλίου καθώς το PP δεν επιθυμεί να συνδέσει το όνομα του με τo ακροδεξιό VOX. Το PSOE όμως θα χρησιμοποιήσει την συμμαχία αυτή για να εναντιωθεί στους πολιτικούς του αντιπάλους στην προεκλογική εκστρατεία.
Κατά την προεκλογική περίοδο όλες οι δημοσκοπήσεις προειδοποιούσαν για ένα σχεδόν αδιάφορο εκλογικό σώμα που τώρα πρέπει να κινητοποιηθεί και να προσέλθει να ψηφίσει.
Το βράδυ της περασμένης Κυριακής, μετά τα μεσάνυχτα, οι πληροφορίες λένε ότι ο Πέδρο Σάντσεθ μίλησε σε πολύ λίγους έμπιστους συμβούλους του. Στο τραπέζι μπήκαν διάφορες λύσεις ακόμα και η ρήξη του κυβερνητικού συνασπισμού με τους Ουνίδας Ποδέμος, λύση που όμως σύντομα αποκλείστηκε. Ο Σάντσεθ γνώριζε ότι θα έπρεπε να διακόψει τον “μήνα του μέλιτος” που ξεκινούσε για το Λαϊκό Κόμμα από την Δευτέρα των εκλογών με βάση το εκλογικό αποτέλεσμα. Με μία κίνηση αιφνιδιασμού. Δεν θα ήταν η πρώτη φορά για τον Σάντσεθ. Στις δεύτερες εκλογές του 2019 κι ενώ το PSOE είχε χάσει τουλάχιστον 700.000 ψήφους αποφάσισε αιφνίδια να συμμαχήσει με τους Ουνίδας Ποδέμος ενώ επί 6 μήνες αρνούνταν να το κάνει γι αυτό άλλωστε είχαν γίνει δεύτερες εκλογές. Σε δύο ημέρες είχε σχηματίσει κυβέρνηση συνεργασίας , μέχρι σήμερα. Και πάλι η απόφαση του είχε ληφθεί βράδυ εκλογών. Όρισε αντιπρόεδρο της κυβέρνησης τον Πάμπλο Ιγκλέσιας , ο οποίος εδώ και καιρό έχει αποχωρήσει από την πολιτική, το υπουργείο Εργασίας στην Γιολάντα Ντίαθ και τρία ακόμα χαρτοφυλάκια για τους συνεταίρους του.
Την Δευτέρα των δημοτικών και περιφερειακών εκλογών, τα ισπανικά ΜΜΕ σχολίαζαν αρνητικά το γεγονός ότι οι δηλώσεις του Σάντσεθ για το εκλογικό αποτέλεσμα θα γινόταν από το Μέγαρο της Μονκλόα και όχι από τα γραφεία του κόμματος όπως αρμόζει σε τέτοιες περιπτώσεις. Κανείς δεν γνώριζε τι θα περιελάμβανε το διάγγελμα του. Νωρίτερα είχε συνάντηση με τον βασιλιά Φελίπε (επίσης τα ΜΜΕ δεν το γνώριζαν) προκειμένου να τον ενημερώσει για την προκήρυξη των πρόωρων εκλογών.
Ο Πέδρο Σάντσεθ με την αιφνιδιαστική του κίνηση επιχείρησε να περιορίσει οποιαδήποτε αμφισβήτηση στο πρόσωπο του από τους βαρώνους του κόμματος και επιπλέον απέφυγε μία εξάμηνη παράταση που θα αναλώνονταν σε επίρριψη ευθυνών και την σχετική γκρίνια των μελών του κόμματος του. Επιπλέον και σχετικά με την υποχρέωση της Ισπανίας να αναλάβει το δεύτερο εξάμηνο την προεδρία της ΕΕ, από την κυβέρνηση δηλώνουν ότι δεν θα υπάρξει κανένα πρόβλημα με τις διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας και επιπλέον η μη διενέργεια εκλογών σε περίοδο προεδρίας αποτελεί πλέον ταμπού για τους 27 και δεν ισχύει.
Όπως είχε προγραμματιστεί η ανάλυση του εκλογικού αποτελέσματος πραγματοποιείται σήμερα από τους βαρώνους του Λαϊκού Κόμματος υπό την προεδρία του Αλμπέρτο Νιούνεθ Φεϊχό στα γραφεία του κόμματος. Σημειώνεται ότι ο έμπειρος πολιτικός Φεϊχό ήταν ο πρώτος πολιτικός αρχηγός που δήλωσε ικανοποιημένος από την προκήρυξη πρόωρων εκλογών και τόνισε ότι για την Ισπανία “ανοίγει ένας νέος πολιτικός κύκλος”. Άλλωστε βλέπει πως πιθανότατα το αποτέλεσμα των δημοτικών και περιφερειακών εκλογών μπορεί να επαναληφθεί και πάλι στις βουλευτικές εκλογές και να τον οδηγήσει στο Μέγαρο της Μονκλόα.
Την ίδια αντίδραση είχε και ο επικεφαλής του ακροδεξιού κόμματος VOX , Σαντιάγο Αμπασκάλ, καθώς είδε το κόμμα του να διπλασιάζει τις δυνάμεις του και πλέον να έχει διεισδύσει σε κάθε δήμο και Αυτονομία της Ισπανίας, μετατρεπόμενος σε κλειδί για οποιαδήποτε μελλοντική συμμαχία με το PP. Ήδη στην κεντρική Βουλή των 350 εδρών , οι 52 ανήκουν στο VOX και ο Αμπασκάλ ελπίζει να τις αυξήσει.
Η ηγεσία του φιλελεύθερου κόμματος Θιουδαδάνος αποφάσισε τελικά μετά το καταστροφικό αποτέλεσμα των εκλογών της Κυριακής να μην πάρει μέρος στις γενικές εκλογές της 23ης Ιουλίου, γεγονός πολύ θετικό για το Λαϊκό Κόμμα το οποίο θα απορροφήσει τους ψηφοφόρους του, όπως άλλωστε έγινε και στις εκλογές της Κυριακής. Σε πολύωρη συνεδρίαση την Δευτέρα κατέληξαν στην απόφαση αυτή αφού είδαν το ποσοστό τους να πέφτει στο 1,35% των ψήφων στις δημοτικές για περιφερειακές εκλογές πολύ μακριά από το 5% που απαιτείται για τα τοπικά κοινοβούλια και τους δήμους.
Από σήμερα ξεκινά επίσης και η αντίστροφη μέτρηση για τους Ποδέμος οι οποίοι είχαν κακό αποτέλεσμα και δεν κατάφεραν τόσο στη Μαδρίτη όσο στην Βαλένθια (σε δήμο και Αυτονομία) να μην μπουν ούτε στα τοπικά κοινοβούλια , ούτε στον δήμο. Από 49 έδρες που είχαν στα περιφερειακά κοινοβούλια έπεσαν στις 18. Το ποσοστό τους στη Μαδρίτη ήταν 4,87% από το 5% που χρειάζονταν. Οπότε πλέον η μόνη ελπίδα τους είναι να μπουν κάτω από την ομπρέλα ενός νέου πολιτικού κόμματος με τον τίτλο Sumar ( στα ισπανικά σημαίνει “αθροίζω”) ένα κόμμα που ξεκίνησε με πρωτοβουλία της δραστήριας υπουργού Εργασίας και αντιπροέδρου της κυβέρνησης Γιολάντα Ντίαθ πριν από λίγους μήνες . Ολες οι δημοσκοπήσεις δίνουν σ αυτό το νέο κόμμα ποσοστό τουλάχιστον 10% ενώ η Ντίαθ συνεχώς ανακηρύσσεται η πιο δημοφιλής πολιτικός , πολύ πιο πάνω από όλους τους υπόλοιπους πολιτικούς ηγέτες.
Η Γιολάντα Ντίαθ ως υπουργός Εργασίας την περίοδο της πανδημίας κατάφερε να συγκρατήσει τον κατήφορο για τουλάχιστον 400.000 επιχειρήσεις και πάνω από 4 εκατομμύρια εργαζόμενους με ένα ειδικό πρόγραμμα προστασίας ( ERTE). Επίσης ήταν η μόνη πολιτικός που κατάφερε να πετύχει περίπου 100 συμφωνίες με τις εργοδοτικές οργανώσεις με αποτέλεσμα την εργασιακή μεταρρύθμιση αλλά και για πρώτη φορά στην Ισπανία , το εργατικό δυναμικό να έχει ξεπεράσει τα 20 εκατομμύρια. Αν οι Ποδέμος θέλουν να επιβιώσουν η μόνη τους ελπίδα είναι σε 10 ημέρες από σήμερα να υπογράψουν συμφωνία με το Σουμάρ. Υπολογίζεται ότι κόμματα όπως Izquierda Unida, Catalunya en Comú, Compromís ή οι Πράσινοι περιβαλλοντολόγοι Equo και Alianza Verde θα συμφωνήσουν με την Ντίαθ.
Το τοπίο θα ξεκαθαρίσει ακόμα περισσότερο τις επόμενες ημέρες που οι πολιτικοί σχηματισμοί θα δηλώσουν την συμμετοχή τους στις εκλογές της 23ης Ιουλίου. Μέχρι αυτή την ώρα πάντως το σκηνικό μοιάζει να ξεκαθαρίζει με δύο πόλους : ο δεξιός με το Λαϊκό Κόμμα και το ακροδεξιό VOX και ο αριστερός με το PSOE και το SUMAR. Ta εθνικιστικά κόμματα της Καταλονίας, της Χώρας των Βάσκων και της Γαλικίας είναι ιδιότυποι σχηματισμοί με τοπικιστικές διεκδικήσεις και διαφοροποιούνται από τα γνωστά κλασικά εθνικιστικά κόμματα. Στην ιστορία τους μέχρι σήμερα συμμάχησαν τόσο με το Λαϊκό Κόμμα όσο και με το PSOE, υπογράφοντας προγραμματικές συμφωνίες. Γι αυτό και ο ρόλος τους θα είναι σημαντικός μετά το εκλογικό αποτέλεσμα.
Προεκλογική ατζέντα και σημαντικές ημερομηνίες
Η προεκλογική ατζέντα μπαίνει σε λειτουργία από σήμερα μετά την δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης της προκήρυξης των βουλευτικών εκλογών στις 23 Ιουλίου. Επίσημα η προεκλογική εκστρατεία ξεκινά στις 7 Ιουλίου. Από τις 30 Μαΐου μέχρι και τις 13 Ιουλίου οι εκλογείς τόσο εντός όσο και εκτός συνόρων έχουν δικαίωμα στην επιστολική ψήφο γεγονός που διευκολύνει πολύ την άσκηση του εκλογικού δικαιώματος καθώς οι εκλογές διεξάγονται σε μία περίοδο όπου οι ψηφοφόροι θα απολαμβάνουν τις θερινές τους διακοπές. Επίσης στις 31 Μαΐου το υπουργείο Οικονομικών θα πρέπει να δημοσιοποιήσει το μάξιμουμ κόστος των εκλογών αυτών. Η ορκωμοσία της νέας Βουλής θα γίνει στις 17 Αυγούστου και πέντε ημέρες μετά θα γίνει η ορκωμοσία της νέας κυβέρνησης.
