Η δίκη πολλών προσωπικοτήτων της τουρκικής κοινωνίας των πολιτών, μεταξύ των οποίων ο φιλάνθρωπος Οσμάν Καβαλά, άρχισε σήμερα με την κατηγορία, η οποία θεωρείται κατασκευασμένη από τους υπερασπιστές τους, ότι αποπειράθηκαν να «ανατρέψουν την κυβέρνηση» του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν το 2013, στη διάρκεια ενός εκτεταμένου κινήματος αμφισβήτησης.
Η πρώτη ακροαματική συνεδρίαση της δίκης διεξήχθη κάτω από αυστηρά μέτρα ασφαλείας στη φυλακή της Σηλυβρίας στις παρυφές της Κωνσταντινούπολης, σύμφωνα με ανταποκρίτρια του Γαλλικού Πρακτορείο.
Οι 16 κατηγορούμενοι κινδυνεύουν με ποινές ισόβιας κάθειρξης στη υπόθεση αυτή, η οποία προκαλεί την ανησυχία των υποστηρικτών των ανθρώπινων δικαιωμάτων που καταγγέλλουν ένα «κυνήγι μαγισσών» και υπογραμμίζουν πως δεν υπάρχει «ούτε σκιά απόδειξης» για να στηριχθεί η κατηγορία.
Μεταξύ των προσώπων που δικάζονται περιλαμβάνεται ο επιχειρηματίας και φιλάνθρωπος Οσμάν Καβαλά, ο εγκλεισμός του οποίου εδώ και περισσότερες από 600 ημέρες έχει γίνει το σύμβολο της καταπίεσης της κοινωνίας των πολιτών στην Τουρκία, ιδιαίτερα μετά την απόπειρα πραξικοπήματος του 2016.
Ο Καβαλά, μια προσωπικότητα που είναι γνωστή και σεβαστή στους κύκλους των διανοουμένων στην Ευρώπη, κατηγορείται ότι το 2013 χρηματοδότησε τις γιγάντιες διαδηλώσεις εναντίον του Ερντογάν, γνωστές με την ονομασία «κίνημα του Γκεζί».
Στη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας ο Καβαλά απέρριψε «παράλογους ισχυρισμούς που στερούνται αποδείξεων». «Ποτέ στη ζωή μου δεν ήμουν οπαδός της αλλαγής των κυβερνήσεων, παρά μόνο με ελεύθερες εκλογές», πρόσθεσε.
Το κίνημα του Γκεζί είχε αρχίσει με μια καθιστική διαμαρτυρία οικολόγων που ήθελαν να υπερασπιστούν το πάρκο του Γκεζί, έναν από τους ελάχιστους χώρους πρασίνου στην καρδιά της Κωνσταντινούπολης. Έπειτα από μια βάναυση καταστολή, μετατράπηκε σε πιο συνολικό κίνημα εναντίον του Ερντογάν, ο οποίος ήταν τότε πρωθυπουργός.
Η δίκη άρχισε την επομένη της ηχηρής ήττας του κόμματος του Ερντογάν στις δημοτικές εκλογές της Κωνσταντινούπολης, τις οποίες κέρδισε η αντιπολίτευση.
Η καταστολή των συμπαθούντων του κινήματος του Γκεζί γνώρισε νέα ένταση πέρυσι το φθινόπωρο, δηλαδή περισσότερο από πέντε χρόνια μετά τις διαδηλώσεις, με τη σύλληψη πολλών πανεπιστημιακών και προσωπικοτήτων της κοινωνίας των πολιτών που πρόσκεινται στον Καβαλά.
Στο κατηγορητήριο που αναπτύσσει σε 657 σελίδες, ο εισαγγελέας παρουσιάζει το κίνημα του Γκεζί ως μια καθοδηγούμενη από το εξωτερικό επιχείρηση που είχε στόχο να βλάψει την Τουρκία.
«Τίποτε απ' όλο αυτό δεν συνέβη συμπτωματικά (...) Υπήρχε υποστήριξη από το εξωτερικό μέσα στο πλαίσιο μιας επιχείρησης που είχε στόχο να γονατίσει την Τουρκική Δημοκρατία», αναφέρεται έτσι στο έγγραφο αυτό.
«Παράλογο»
Για τον Άντριου Γκάρντνερ, ερευνητή της Διεθνούς Αμνηστίας στην Τουρκία, το κατηγορητήριο «δεν περιλαμβάνει ούτε σκιά απόδειξης ότι (οι κατηγορούμενοι) ήταν αναμιγμένοι σε οποιαδήποτε εγκληματική δραστηριότητα, ακόμη λιγότερο ότι συνωμότησαν για να ανατρέψουν την κυβέρνηση».
«Αντί γι' αυτό, προσπαθεί με παράλογο τρόπο να παρουσιάσει ως εγκλήματα συνήθεις δραστηριότητες», προσθέτει ο Γκάρντνερ και καταγγέλλει ένα «κυνήγι μαγισσών».
Ανάμεσα στα στοιχεία του κατηγορητηρίου, περιλαμβάνεται ένας χάρτης της κατανομής των μελισσών στην τουρκική επικράτεια, ο οποίος βρέθηκε στο τηλέφωνο του Καβαλά. Το ντοκουμέντο αυτό εμφανίζεται ως απόδειξη πως ο μαικήνας σκόπευε να χαράξει εκ νέου τα σύνορα της χώρας.
Έξι από τους 16 κατηγορουμένους θα δικασθούν ερήμην, καθώς έχουν διαφύγει από τη χώρα. Είναι, για παράδειγμα, η περίπτωση του κωμικού ηθοποιού Μεχμέτ Αλί Αλαμπορά και του αντιπολιτευόμενου δημοσιογράφου Τζαν Ντουντάρ.
Όσον αφορά τον Αλαμπορά, στο κατηγορητήριο αναφέρεται πως έπαιξε σ' ένα θεατρικό έργο με θέμα μια εξέγερση εναντίον του ηγέτη μιας φανταστικής χώρας.
Όμως το κεντρικό πρόσωπο στην υπόθεση αυτή, αυτός εναντίον του οποίου ο Ερντογάν συγκεντρώνει τις επιθέσεις του, είναι ο Καβαλά. Κατηγορώντας τον Καβαλά ότι «χρηματοδοτεί τους τρομοκράτες», ο τούρκος πρόεδρος έχει πολλές φορές συγκρίνει τον επιχειρηματία με τον ουγγρικής καταγωγής αμερικανό δισεκατομμυριούχο και φιλάνθρωπο Τζορτζ Σόρος, «μαύρο πρόβατο» αυταρχικών ηγετών πολλών χωρών.
Το ίδρυμα Open Society του Σόρος, το οποίο σταμάτησε πέρυσι κάθε δραστηριότητα στην Τουρκία, χαρακτήρισε τη δίκη «πολιτική παρωδία» στόχος της οποίας είναι να «φιμωθεί κάθε κριτική φωνή στην Τουρκία».
«Το γεγονός ότι τώρα δικάζονται και κινδυνεύουν ενδεχομένως με ισόβια κάθειρξη, είναι μια τραγωδία», αναφέρει σε ανακοίνωσή του ο πρόεδρος του ιδρύματος Πατρίκ Γκασπάρ.
