Οι Έλληνες πέφτουν όλο και περισσότερο στην παγίδα του «sub-ghosting». Ο όρος, συντομογραφίατου subscription ghosting, επινοήθηκε από τη Revolut, την ψηφιακή τράπεζα με 1,8 εκατομμύρια πελάτες στην Ελλάδα, για να περιγράψει την τάση των χρηστών να σταματούν να χρησιμοποιούν μια υπηρεσία χωρίς όμως να ακυρώνουν τη συνδρομή, πληρώνοντας ουσιαστικά έναν «φόρο λήθης» για μήνες ή και χρόνια.
Σύμφωνα με έρευνα* της Dynata για λογαριασμό της Revolut σε αντιπροσωπευτικό δείγμα του ενήλικου πληθυσμού στην Ελλάδα, το φαινόμενο είναι ιδιαίτερα διαδεδομένο, με τις συνδρομές να αποτελούν πλέον σημαντικό μέρος του μηνιαίου οικογενειακού προϋπολογισμού.
Το προφίλ του Έλληνα «sub-ghoster»
Η έρευνα δείχνει ότι το 86% των Ελλήνων διαθέτει τουλάχιστον μία ενεργή συνδρομή, ωστόσο η διαχείρισή τους κάθε άλλο παρά αποτελεσματική είναι:
- Συχνότητα: Περισσότεροι από τους μισούς Έλληνες (56%) έχουν 1–2 ενεργές συνδρομές, το 27% διαχειρίζεται 3–5, ενώ το 3% δηλώνει ότι έχει έξι ή και περισσότερες.
- Το «αόρατο κόστος»: Το 50% των Ελλήνων παραδέχεται ότι πληρώνει κάθε μήνα συνδρομές που δεν χρησιμοποιεί. Από αυτούς, το 17% εκτιμά ότι χάνει 5–10€ τον μήνα, ενώ το 9% 10–15€.
- Οι «πρωταθλητές» του ελληνικού «sub-ghosting»: Οι τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες (τηλέφωνο και internet) είναι οι συνδρομές για τις οποίες οι Έλληνες πληρώνουν παρά την ελάχιστη ή μηδενική χρήση (31%). Ακολουθούν οι υπηρεσίες streaming (28%) και οι συνδρομές άθλησης/ευεξίας (15%).
Το κόστος της συνδρομητικής αδράνειας
Με βάση τα ευρήματα, η Revolut εκτιμά ότι οι αχρησιμοποίητες συνδρομές επιβαρύνουν σημαντικά τα ελληνικά νοικοκυριά:
- Το 50% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι ξοδεύει χρήματα κάθε μήνα για υπηρεσίες που μένουν αναξιοποίητες.
- Περίπου το 26% των ερωτηθέντων «χάνει» από 5€ έως 15€ μηνιαίως, ενώ ένα επιπλέον 10% δηλώνει ότι το ποσό που πληρώνει ξεπερνά τα 15€ τον μήνα.
Αυτές οι μικρές, επαναλαμβανόμενες χρεώσεις συχνά περνούν απαρατήρητες, όμως σε ετήσια βάση συσσωρεύονται σε ένα διόλου ευκαταφρόνητο ποσό, ειδικά καθώς οι συνδρομητικές υπηρεσίες γίνονται αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας.
«Ονομάσαμε το φαινόμενο αυτό «sub-ghosting» για να περιγράψουμε αυτόν τον ψηφιακό δεσμό, όπου ο χρήστης σταματά να χρησιμοποιεί ενεργά μια υπηρεσία, αλλά η υπηρεσία συνεχίζει να χρεώνει τον λογαριασμό του», εξηγεί ο Ignacio Zunzunegui, Επικεφαλής Ανάπτυξης της Revolut για τη Νότια Ευρώπη. «Καθώς οι καταναλωτές διαχειρίζονται όλο και περισσότερες συνδρομές, οι επαναλαμβανόμενες χρεώσεις διαφεύγουν της προσοχής και εκατομμύρια ευρώ χάνονται κάθε μέρα. Η έρευνά μας στην Ελλάδα δείχνει ότι πολλοί καταναλωτές συνεχίζουν να πληρώνουν χρεώσεις συνδρομής για υπηρεσίες που χρησιμοποιούν ελάχιστα ή καθόλου. Τα ψηφιακά τραπεζικά εργαλεία μπορούν να βοηθήσουν τους χρήστες να αποκτήσουν ξεκάθαρη εικόνα των επαναλαμβανόμενων πληρωμών τους και να διαχειρίζονται πιο αποτελεσματικά τις δαπάνες τους».
Γιατί οι Έλληνες δεν καταργούν τις συνδρομές τους;
Τι τους εμποδίζει να πατήσουν «ακύρωση»;
- Προσδοκία μελλοντικής χρήσης (32%): Ο πιο συνηθισμένος λόγος είναι η πεποίθηση ότι η συνδρομή μπορεί να φανεί χρήσιμη αργότερα.
- Αδράνεια και συνήθεια (34%): Πάνω από ένας στους τρεις Έλληνες δηλώνει ότι δεν υπάρχει κάποιο συγκεκριμένο εμπόδιο, απλώς δεν μπαίνει στη διαδικασία.
- Χαμηλό μηνιαίο κόστος (17%): Η αίσθηση ότι το μηνιαίο ποσό είναι πολύ μικρό για να τους απασχολήσει, παρά το γεγονός ότι το ετήσιο κόστος αθροιστικά μπορεί να είναι σημαντικό.
- Λήθη (14%): Ορισμένοι ερωτηθέντες παραδέχονται ότι οι συνδρομές απλώς «χάνονται» μέσα στον όγκο των καθημερινών εξόδων.
- Πολύπλοκες διαδικασίες ακύρωσης (12%): Άλλοι αναφέρουν ότι οι εταιρείες καθιστούν σκόπιμα δύσκολη την ακύρωση των συνδρομών.
- Πολύς κόπος (4%): Ένα μικρότερο ποσοστό δηλώνει ότι η ακύρωση συνδρομών αποτελεί μεγάλη ταλαιπωρία.
Συνολική εικόνα δαπανών στην Ελλάδα
Παρά το «sub-ghosting», οι συνδρομές συνεχίζουν να είναι σημαντικό στοιχείο του προϋπολογισμού στην Ελλάδα. Σύμφωνα με την έρευνα, το 32% των Ελλήνων ξοδεύει συνολικά μεταξύ 50€ και 100€ τον μήνα σε συνδρομές, ενώ ένα επιπλέον 13% ξοδεύει κάτω από 20€ μηνιαίως. Πιο συγκεκριμένα:
- Υπηρεσίες streaming: Το 41% των καταναλωτών ξοδεύει κάτω από 20€ τον μήνα, ενώ το 24% ξοδεύει μεταξύ 20€ και 50€.
- Τηλεπικοινωνίες: Το 51% των Ελλήνων δαπανά 20€ έως 50€ τον μήνα, ενώ το 15% ξεπερνά τα 50€, φτάνοντας μέχρι τα 100€.
- Άθληση και ευεξία: Το 22% ξοδεύει 20€ έως 50€ τον μήνα και το 7% ξοδεύει 50€ έως 100€.
- Gaming και ψηφιακές υπηρεσίες: Οι συνδρομές gaming παραμένουν συνολικά χαμηλότερου κόστους, ενώ το 8% των καταναλωτών ξοδεύει 20€ έως 50€ τον μήνα σε εργαλεία λογισμικού ή συνδρομές εφαρμογών.
Μέσα από την εφαρμογή, η Revolut επιτρέπει στους χρήστες να παρακολουθούν, να διαχειρίζονται και να μπλοκάρουν εύκολα πληρωμές συνδρομών από την ενότητα «Πληρωμές». Οι χρήστες μπορούν να βλέπουν τις προγραμματισμένες χρεώσεις, να εφαρμόζουν αποκλεισμούς σε συγκεκριμένους παρόχους ώστε να σταματούν οι επαναλαμβανόμενες χρεώσεις, καθώς και να κατηγοριοποιούν χειροκίνητα συναλλαγές ως συνδρομές (η ακύρωση της υπηρεσίας απαιτεί επικοινωνία με τον πάροχο).
* Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από την Dynata για λογαριασμό της Revolut τον Νοέμβριο του 2025 σε αντιπροσωπευτικό δείγμα 1.000 ενηλίκων στην Ελλάδα.
