Σε μια περίοδο ταχύτατης υιοθέτησης της ΤΝ, της αυτοματοποίησης και έντονων δημογραφικώναλλαγών, το ανθρώπινο δυναμικό αναδεικνύεται σε καθοριστικό παράγοντα βιωσιμότητας και ανταγωνιστικότητας για τους οργανισμούς παγκοσμίως. Ο όμιλος ManpowerGroup παρουσίασε τα αποτελέσματα της φετινής παγκόσμιας έρευνας του, «Η Δύναμη του Ανθρώπου στην Εποχή της ΤΝ», για το Μέλλον της Εργασίας, αναδεικνύοντας τη σύνθετη και διαρκώς εξελισσόμενη σχέση ανθρώπων και ΑΙ, επαναφέροντας το ανθρώπινο πλεονέκτημα στο επίκεντρο των στρατηγικών αποφάσεων.
Η έρευνα βασίζεται σε δεδομένα από περισσότερους από 12.000 εργαζομένους και 40.000 εργοδότες σε 41 χώρες και καταγράφει τις 16 σημαντικότερες τάσεις που αναδιαμορφώνουν ρόλους, δεξιότητες, μοντέλα απασχόλησης και την ηγεσία. Οι τάσεις αυτές ομαδοποιούνται σε τέσσερις βασικές κινητήριες δυνάμεις: Υβριδικές Υπερ-Ομάδες, Γρήγορη Επανεκμάθηση, Νέοι Κανόνες στην Εργασία και Ηγεσία σε Εποχή Αβεβαιότητας.
Υβριδικές Υπερ-Ομάδες
Οι ομάδες του μέλλοντος θα συγκροτούνται από έναν συνδυασμό ανθρώπινου ταλέντου, συστημάτων ΤΝ και freelancers
- Ο επανασχεδιασμός των ρόλων
Η ΤΝ εξελίσσεται από υποστηρικτικό εργαλείο σε ενεργό μέρος των ροών εργασίας, μέσω AI Agents που συνεργάζονται με ανθρώπους και μεταξύ τους. Οι εργοδότες αναφέρουν ότι κρίσιμες ανθρώπινες δεξιότητες παραμένουν δύσκολο να αντικατασταθούν από την ΤΝ, με την ηθική κρίση να βρίσκεται στην κορυφή (33%), ακολουθούμενη από την εξυπηρέτηση πελατών (31%) και τη διαχείριση ομάδων (30%). Εκτιμάται ότι έως το 2030 θα αλλάξει το 39% των βασικών δεξιοτήτων, γεγονός που καθιστά απαραίτητα τα συνεργατικά μοντέλα ανθρώπων και AI.
- Aυξητική τάση της TN (AI Augmentation)
Η υιοθέτηση της ΤΝ με τη μορφή AI Augmentation εντείνεται, καθώς οι οργανισμοί ενσωματώνουν AI agents σε ολοένα και πιο σύνθετες ροές εργασίας, πέρα από τον παραδοσιακό αυτοματισμό. Παρά τα οφέλη, η έρευνα αναδεικνύει σημαντικές προκλήσεις: Το 34% των επιχειρήσεων αναφέρει το υψηλό κόστος ως βασικό εμπόδιο, το 33% εκφράζει ανησυχία για την ιδιωτικότητα των δεδομένων, ενώ το 30% επισημαίνει κενά δεξιοτήτων στο ανθρώπινο δυναμικό.
- Αυτοματοποίηση χωρίς στρατηγική
Το 61% των εργοδοτών σκοπεύει να αυξήσει τις επενδύσεις στην αυτοματοποίηση, όμως η έλλειψη ολοκληρωμένου επανασχεδιασμού ρόλων και ανθρώπινης επίβλεψης ενέχει λειτουργικούς κινδύνους. Η αυτοματοποίηση χωρίς στρατηγική, βασισμένη στην εσφαλμένη αντίληψη ότι η ΤΝ μπορεί να αντικαταστήσει πλήρως τους εργαζομένους, συχνά οδηγεί σε προβλήματα απόδοσης και συνοχής. Οι επιχειρησιακές λειτουργίες που αναμένεται να επηρεαστούν περισσότερο τα επόμενα πέντε χρόνια είναι η Πληροφορική (76%), η Παραγωγή/Μεταποίηση (71%) και οι Πωλήσεις & το Μάρκετινγκ (71%).
- Επέκταση της "ταχείας" συγκρότησης ομάδων
Έως το 2027, έως και το 50% του ανθρώπινου δυναμικού στις ανεπτυγμένες χώρες ενδέχεται να απασχολείται σε βραχυπρόθεσμες ή προσωρινές μορφές εργασίας, μειώνοντας τα λειτουργικά κόστη αλλά αυξάνοντας την ανάγκη για ευελιξία και επανασχεδιασμό ρόλων.
Γρήγορη Επανεκμάθηση
Το μέλλον της εργασίας θα ανήκει σε όσους μπορούν να μαθαίνουν γρήγορα
- Γραμματισμός στην ΤΝ (AI Literacy)
Ο πραγματικός γραμματισμός στην ΤΝ δεν περιορίζεται στη χρήση εργαλείων, αλλά περιλαμβάνει τη σωστή διατύπωση και καθοδήγηση εντολών προς συστήματα ΤΝ, την κριτική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων τους και την ηθική εφαρμογή νέων διαδικασιών, με την ανθρώπινη κρίση να παραμένει αναντικατάστατη. Η έρευνα δείχνει σημαντικά κενά κατάρτισης: Μόλις το 44% των εργαζομένων παγκοσμίως έχει λάβει εκπαίδευση ή αναβάθμιση δεξιοτήτων τους τους τελευταίους έξι μήνες.
- Ανθρώπινες Δεξιότητες
Οι ανθρώπινες (pre-industrials) δεξιότητες επανέρχονται στο επίκεντρο της αξίας της εργασίας. Δεξιότητες όπως η επίλυση προβλημάτων, η γνωστική ευελιξία, η δημιουργικότητα, η ενσυναίσθηση, η ηθική κρίση και η διαπροσωπική επικοινωνία καθίστανται κρίσιμες για τη συνεργασία ανθρώπων με συστήματα ΤΝ. Επτά στις 10 από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες δεξιότητες που θα χρειαστούν οι εργαζόμενοι έως το 2030 είναι ήπιες δεξιότητες, γεγονός που καταδεικνύει τη μετατόπιση της ζήτησης πέρα από τις καθαρά τεχνικές γνώσεις.
- Επανεξέταση της Παραγωγικότητας
Η παραγωγικότητα επαναπροσδιορίζεται, καθώς πολλοί ηγέτες προσδοκούν άμεσα οφέλη από την ΤΝ. Η εντατικοποίηση της επιτήρησης και η χρήση ψηφιακών εργαλείων αξιολόγησης κάνουν τις μετρήσεις πιο αντικειμενικές, αλλά συχνά περιορισμένες. Η χαμηλή δέσμευση των εργαζομένων κοστίζει στην παγκόσμια παραγωγικότητα περίπου 438 δισ. δολάρια. Παράλληλα, το 63% των εργαζομένων παγκοσμίως δηλώνει ότι έχει βιώσει επαγγελματική εξουθένωση, γεγονός που υπονομεύει την απόδοση και διευρύνει το χάσμα μεταξύ προσδοκιών και πραγματικής παραγωγικότητας.
- "Νέα εποχή" του Upskilling
Οι εργαζόμενοι καλούνται να αλληλεπιδρούν καθημερινά με ψηφιακά και AI-based συστήματα, καθιστώντας το upskilling κρίσιμο για τη διατήρηση της απασχολησιμότητας. Παράλληλα, το 62% δηλώνει ότι επιθυμεί να εξελιχθεί επαγγελματικά στον τρέχοντα εργοδότη του, αναδεικνύοντας τη σημασία των εσωτερικών ευκαιριών ανάπτυξης. Επιπλέον, το 91% των επαγγελματιών L&D (Μάθηση και Ανάπτυξη) συμφωνεί ότι η συνεχής μάθηση αποτελεί καθοριστικό παράγοντα επιτυχίας της σταδιοδρομίας.
Νέοι Κανόνες στην Εργασία
Πολλοί ηγέτες επιθυμούν να επιστρέψουν σε προηγούμενες πρακτικές
- Υβριδική εργασία vs. Επιστροφή στο γραφείο
Η έρευνα δείχνει στροφή πολλών οργανισμών σε πολιτικές πλήρους επιστροφής στο γραφείο (RTO). Ωστόσο, οι πολιτικές αυτές έχουν άνισες επιπτώσεις, καθώς οι γυναίκες εμφανίζουν σχεδόν διπλάσια ποσοστά αποχώρησης σε σχέση με τους άνδρες μετά την εφαρμογή RTO. Παράλληλα, οι on-site θέσεις πλήρους απασχόλησης χρειάζονται 23% περισσότερο χρόνο για να καλυφθούν σε σύγκριση με υβριδικές ή απομακρυσμένες, υποδηλώνοντας μειωμένη ελκυστικότητα και αυξημένο κόστος στελέχωσης.
- Κρίση Εμπιστοσύνης στον Χώρο Εργασίας
Σε παγκόσμιο επίπεδο, η εμπιστοσύνη στους εργοδότες μειώνεται αισθητά, με 68% των εργαζομένων να πιστεύουν ότι οι ηγέτες των επιχειρήσεων παραπλανούν σκόπιμα τους ανθρώπους τους. Παράλληλα, 59% των πολιτών διεθνώς θεωρούν ότι τα fake news και η παραπληροφόρηση αποτελούν σοβαρό πρόβλημα στη χώρα τους, γεγονός που επιτείνει τη σύγχυση και επηρεάζει την κρίση τόσο εντός όσο και εκτός εργασιακού πλαισίου.
- Χάσμα Ισότητας στην Εργασία
Σύμφωνα με τα ευρήματα, 39% των εργαζομένων πρώτης γραμμής δηλώνουν ότι δεν είναι ικανοποιημένοι με το εισόδημά τους, ενώ 36% αναφέρουν ότι χρειάζονται δεύτερη εργασία για να συμπληρώσουν το εισόδημα τους. Η συγκέντρωση πλούτου, το αυξανόμενο κόστος ζωής και η εργασιακή αστάθεια εντείνουν το αίσθημα επισφάλειας, δημιουργώντας κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες.
- Ενεργειακή Πρόκληση της ΤΝ
Η ραγδαία εξάπλωση της ΤΝ αυξάνει δραματικά τις ενεργειακές απαιτήσεις των οργανισμών, καθώς τα data centers καταναλώνουν τεράστιες ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας. Έως το 2028, εκτιμάται ότι μόνο η ΤΝ θα καταναλώνει ετησίως ηλεκτρική ενέργεια αντίστοιχη με σχεδόν το ένα τέταρτο όλων των νοικοκυριών στις ΗΠΑ. Παράλληλα, 22% των εργοδοτών στους κλάδους ενέργειας και κοινής ωφέλειας δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να βρουν εργαζομένους με τις εξειδικευμένες δεξιότητες που απαιτούνται, ενώ 76% αναφέρουν αυξανόμενες προκλήσεις στην κάλυψη κρίσιμων ρόλων.
Ηγεσία σε εποχή αβεβαιότητας
Τα πτυχία δεν εγγυώνται πλέον επικερδή απασχόληση, ενώ οι blue collars θέσεις εργασίας κερδίζουν δημοτικότητα
- Έλλειψη Ταλέντου
Μέχρι το 2030, πάνω από το 25% των εργαζομένων σε ανεπτυγμένες οικονομίες θα είναι άνω των 55 ετών. Παράλληλα, το 57% των εργοδοτών παγκοσμίως δηλώνουν ότι η γήρανση του ανθρώπινου δυναμικού επηρεάζει τη στρατηγική προσλήψεών τους.
- Αμφισβήτηση του Πτυχίου στην Αγορά Εργασίας
Το χάσμα απασχόλησης μεταξύ πτυχιούχων και μη πτυχιούχων είναι το μικρότερο των τελευταίων 30 ετών. Εντούτοις, πάνω από το 50% των εργαζομένων Gen Z ανησυχούν ότι η αυτοματοποίηση θα αντικαταστήσει τον ρόλο τους μέσα στα επόμενα δύο χρόνια.
- Απώλεια Γνώσης από τους Έμπειρους Εργαζομένους (Brain Drains)
Παρά τις νέες μορφές απασχόλησης, 57% των εργαζομένων δηλώνουν ότι δεν έχουν συνεργαστεί ποτέ με μέντορα στον τρέχοντα εργοδότη τους, ενώ η γήρανση του δυναμικού επηρεάζει τη στρατηγική του 57% των εργοδοτών.
- Κενό Ηγεσίας στις Επιχειρήσεις
Η επόμενη γενιά ηγετών αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις: μόνο το 39% της Generation X και το 56% των Millennials επιθυμούν να αναλάβουν ρόλους διεύθυνσης ή ηγεσίας. Αυτό δημιουργεί ένα προφανές κενό ηγεσίας, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για στοχευμένη ανάπτυξη δεξιοτήτων, καθοδήγηση και ελκυστικούς ρόλους που ενθαρρύνουν τις φιλόδοξες επαγγελματικές διαδρομές.
Σχολιάζοντας τα ευρήματα της έρευνας, ο κ. Χαράλαμπος Καζαντζίδης, Διευθύνων Σύμβουλος της ManpowerGroup Ελλάδας, δήλωσε: «Καθώς η παγκόσμια αγορά εργασίας αλλάζει με ρυθμούς που δεν έχουμε ξαναζήσει, το 2026 αναδεικνύεται χρονιά κομβικών μετατοπίσεων. Η τεχνητή νοημοσύνη ωριμάζει, η παραγωγικότητα επαναπροσδιορίζεται, ενώ οι άνθρωποι και οι δεξιότητες τους αποκτούν νέα βαρύτητα. Στη ManpowerGroup Ελλάδας μεταφράζουμε αυτές τις παγκόσμιες τάσεις σε λύσεις που ανταποκρίνονται στις ιδιαιτερότητες της ελληνικής αγοράς, η οποία συχνά ακολουθεί με πιο αργό ρυθμό τις διεθνείς αλλαγές. Επενδύουμε δυναμικά στην αναβάθμιση δεξιοτήτων μέσω των Tech Academies, γεφυρώνοντας το αυξανόμενο έλλειμμα ταλέντου με εργαζόμενους που αποκτούν τις δεξιότητες του αύριο. Παράλληλα, σε μια εποχή όπου το κενό ηγεσίας εντείνεται, δίνουμε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη σύγχρονης ηγεσίας μέσα από τα προγράμματα της Right Management, βοηθώντας οργανισμούς να διαχειριστούν τις μεταβάσεις, να ενισχύσουν την εμπιστοσύνη και να οικοδομήσουν κουλτούρες υψηλής απόδοσης. Για εμάς, το μέλλον της εργασίας δεν είναι μια θεωρητική συζήτηση· είναι καθημερινή δράση στο πλευρό των οργανισμών που επενδύουν στους ανθρώπους τους και χτίζουν βιώσιμο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.»
