Η αλλαγή εργασίας φαίνεται να γίνεται ξανά περισσότερο «κερδοφόρα» για τους εργαζομένους στις ΗΠΑ, με τη Gen Z να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της κινητικότητας στην αγορά εργασίας. Σύμφωνα με στοιχεία τραπεζικών λογαριασμών της Bank of America, οι αυξήσεις αποδοχών που συνδέονται με την αλλαγή δουλειάς έφτασαν τον Ιούλιο στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών και πλέον ετών.
Η εξέλιξη αποτελεί ένδειξη ότι οι εργοδότες παραμένουν διατεθειμένοι να πληρώσουν περισσότερο για εργαζομένους που διαθέτουν συγκεκριμένες δεξιότητες, παρά τη γενικότερη επιβράδυνση στις προσλήψεις. Την ίδια στιγμή, ιδιαίτερα σημαντικές αυξήσεις καταγράφουν όσοι αμείβονται σε εβδομαδιαία βάση, κατηγορία στην οποία περιλαμβάνονται πολλοί ωρομίσθιοι εργαζόμενοι.
Οι αυξήσεις από την αλλαγή δουλειάς στο υψηλότερο επίπεδο από το 2023
Η δυναμική της αμερικανικής αγοράς εργασίας ενισχύθηκε τον Αύγουστο, ενώ τα στοιχεία της Bank of America δείχνουν ότι η κινητικότητα των εργαζομένων παρουσιάζει πρώτες ενδείξεις βελτίωσης. Τον Ιούλιο, η αύξηση των αποδοχών που συνδέεται με την αλλαγή εργασίας έφτασε στο υψηλότερο επίπεδο εδώ και περισσότερα από τρία χρόνια.
Παράλληλα, ο ετήσιος μέσος όρος του συγκεκριμένου μισθολογικού «premium» άρχισε να κινείται ανοδικά, έπειτα από διαδοχικές ετήσιες μειώσεις. Ωστόσο, εξακολουθεί να βρίσκεται χαμηλότερα από τα επίπεδα πριν από την πανδημία, γεγονός που δείχνει ότι η σημερινή αγορά εργασίας διαφέρει τόσο από την περίοδο της «Μεγάλης Παραίτησης» του 2022 όσο και από την ιδιαίτερα «σφιχτή» αγορά εργασίας στα τέλη της δεκαετίας του 2010.
Μεγαλύτερες αυξήσεις για όσους πληρώνονται εβδομαδιαία
Το όφελος από την αλλαγή εργασίας είναι ιδιαίτερα αισθητό στους εργαζομένους που λαμβάνουν εβδομαδιαίο μισθό, αν και μέρος της αύξησης ενδέχεται να συνδέεται και με περισσότερες ώρες υπερωριακής απασχόλησης.
Στοιχεία του Bureau of Labor Statistics δείχνουν ότι η εβδομαδιαία μισθοδοσία συναντάται συχνότερα σε κλάδους με μεγάλο αριθμό ωρομίσθιων εργαζομένων και μεταβαλλόμενο ωράριο, όπως οι κατασκευές, η αναψυχή και η φιλοξενία, οι μεταφορές και η αποθήκευση, καθώς και τμήματα του λιανεμπορίου. Πρόκειται επίσης για θέσεις που συχνά βρίσκονται χαμηλότερα στη μισθολογική κλίμακα.
Αντίθετα, κλάδοι όπως οι επαγγελματικές και χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, όπου κυριαρχούν οι μισθωτοί εργαζόμενοι, χρησιμοποιούν συχνότερα μισθοδοσία ανά δύο εβδομάδες ή δύο φορές τον μήνα.
Η Gen Z αλλάζει δουλειά περισσότερο από κάθε άλλη γενιά
Η Gen Z εξακολουθεί να καταγράφει τις μεγαλύτερες ποσοστιαίες αυξήσεις αποδοχών όταν αλλάζει εργασία. Ένας λόγος είναι η θέση των νεότερων εργαζομένων στη μισθολογική κατανομή: καθώς συνήθως ξεκινούν την επαγγελματική τους πορεία με χαμηλότερες αποδοχές, μια νέα θέση μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη ποσοστιαία αύξηση του εισοδήματός τους σε σχέση με έναν μεγαλύτερο και πιο έμπειρο εργαζόμενο.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η κινητικότητα της συγκεκριμένης γενιάς. Από τον Φεβρουάριο, ο ρυθμός με τον οποίο οι εργαζόμενοι της Gen Z αλλάζουν δουλειά επιταχύνεται σε ετήσια βάση και έχει πλέον ξεπεράσει όλες τις υπόλοιπες γενιές για πρώτη φορά από το 2021.
Σύμφωνα με την ανάλυση, η προθυμία των νεότερων εργαζομένων να συνεχίζουν να αλλάζουν θέσεις μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι εξακολουθούν να υπάρχουν ευκαιρίες για όσους βρίσκονται στα πρώτα στάδια της καριέρας τους, ακόμη και καθώς οι επιχειρήσεις γίνονται πιο επιλεκτικές στις προσλήψεις. Υπάρχει, ωστόσο, και μια δεύτερη πιθανή ανάγνωση: οι εταιρείες ενδέχεται να προτιμούν εργαζομένους εισαγωγικού επιπέδου με χαμηλότερο κόστος αντί να αντικαθιστούν πιο έμπειρο προσωπικό.
Μικραίνει η διαφορά μεταξύ ανδρών και γυναικών
Οι γυναίκες εξακολουθούν να εξασφαλίζουν μεγαλύτερη αύξηση αποδοχών από τους άνδρες όταν αλλάζουν δουλειά, όμως η μεταξύ τους διαφορά έχει περιοριστεί και έχει επιστρέψει περίπου στα επίπεδα του 2018.
Η Bank of America εκτιμά ότι αυτό δεν αποτελεί απαραίτητα ένδειξη επιδείνωσης των συνθηκών για τις γυναίκες. Αντίθετα, αντανακλά κυρίως την ταχύτερη επιτάχυνση των μισθολογικών αυξήσεων που πετυχαίνουν το τελευταίο διάστημα οι άνδρες όταν μετακινούνται σε νέα εργασία.
Παράλληλα, ενώ στο παρελθόν οι γυναίκες άλλαζαν δουλειά συχνότερα, από το 2024 ο αντίστοιχος ρυθμός των ανδρών έχει περάσει οριακά μπροστά. Η εξέλιξη μπορεί να έχει ευρύτερες επιπτώσεις στη μισθολογική ισότητα, καθώς οι αποδοχές των γυναικών συχνά ξεκινούν από χαμηλότερη βάση και η αλλαγή εργασίας αποτελεί έναν από τους ταχύτερους τρόπους αύξησης των εισοδημάτων.
Η AI δεν έχει προκαλέσει ακόμη μαζική απώλεια θέσεων εργασίας
Παρά τις ανησυχίες για τις επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης στην απασχόληση, η Bank of America Global Research δεν εντοπίζει μέχρι στιγμής στοιχεία που να δείχνουν εκτεταμένη εκτόπιση εργαζομένων εξαιτίας της AI.
Η κινητικότητα στην αγορά εργασίας παραμένει ανθεκτική, ενώ οι κλάδοι με τη μεγαλύτερη χρήση τεχνητής νοημοσύνης δεν παρουσιάζουν συστηματικά χαμηλότερη ζήτηση για εργατικό δυναμικό. Η αύξηση των αλλαγών εργασίας θεωρείται μάλιστα ένδειξη ότι η αγορά παραμένει σχετικά «σφιχτή», παρά την επιβράδυνση που καταγράφεται συνολικά στις θέσεις μισθωτής απασχόλησης.
Η συμπεριφορά των εργαζομένων που αλλάζουν δουλειά μπορεί να αποτελέσει έναν από τους πρώτους δείκτες πιθανών επιπτώσεων της AI. Εάν οι επιχειρήσεις γίνουν πιο επιφυλακτικές στις προσλήψεις λόγω της υιοθέτησης νέων τεχνολογιών, οι εργαζόμενοι ενδέχεται αρχικά να εμφανίσουν μικρότερη διάθεση ή δυνατότητα να μετακινηθούν σε άλλη θέση, πριν οι συνέπειες γίνουν εμφανείς στα στοιχεία για την απασχόληση και την ανεργία.
Πληροφορική και χρηματοοικονομικός κλάδος στο μικροσκόπιο
Δύο κλάδοι εμφανίζουν ήδη ενδείξεις που χρήζουν παρακολούθησης: η πληροφορική και οι χρηματοοικονομικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες. Σύμφωνα με την BofA Global Research, και οι δύο παρουσιάζουν υψηλή χρήση τεχνητής νοημοσύνης και παράλληλα κατέγραψαν υποχώρηση της ζήτησης για εργατικό δυναμικό κατά το πεντάμηνο που ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο.
Η συνολική εικόνα, ωστόσο, δεν αποκαλύπτει ακόμη σαφή σχέση μεταξύ της αυξημένης χρήσης AI και της μείωσης της απασχόλησης. Σε αρκετούς κλάδους, οι επιχειρήσεις φαίνεται ότι βρίσκονται ακόμη σε πειραματικό στάδιο ή χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη για να ενισχύσουν την παραγωγικότητα των εργαζομένων και όχι για να τους αντικαταστήσουν.
Γυναίκες και νέοι περισσότερο εκτεθειμένοι στην AI
Εάν η τεχνητή νοημοσύνη αρχίσει τελικά να επηρεάζει σε μεγαλύτερη κλίμακα την απασχόληση, οι γυναίκες και οι νεότεροι εργαζόμενοι εμφανίζονται περισσότερο εκτεθειμένοι.
Σύμφωνα με στοιχεία του International Labour Organization που επικαλείται η ανάλυση, οι γυναίκες έχουν μεγαλύτερη έκθεση στην AI, κυρίως επειδή εκπροσωπούνται σε μεγαλύτερο βαθμό σε διοικητικές θέσεις με επαναλαμβανόμενες εργασίες που βασίζονται στη χρήση γλώσσας και μπορούν ευκολότερα να αυτοματοποιηθούν ή να υποστηριχθούν από τη generative AI.
Αντίστοιχα, οι νεότεροι εργαζόμενοι βρίσκονται συχνότερα σε θέσεις που περιλαμβάνουν καθήκοντα τα οποία μπορούν να αυτοματοποιηθούν και σε επαγγέλματα όπου η υιοθέτηση της AI εξελίσσεται ταχύτερα. Παρ' όλα αυτά, οι προβλέψεις του Bureau of Labor Statistics δείχνουν ότι ορισμένα επαγγέλματα με πολύ υψηλή έκθεση στην τεχνητή νοημοσύνη και σημαντική παρουσία νέων αποφοίτων αναμένεται να παρουσιάσουν ισχυρή ανάπτυξη την επόμενη δεκαετία.
Το συμπέρασμα της ανάλυσης είναι, επομένως, περισσότερο σύνθετο από την εικόνα μιας αγοράς όπου η AI απλώς αντικαθιστά εργαζομένους: προς το παρόν, η αλλαγή εργασίας ενισχύεται, οι εργαζόμενοι εξακολουθούν να εξασφαλίζουν σημαντικές αυξήσεις μέσω της μετακίνησής τους και η Gen Z εμφανίζεται ως η πλέον κινητική – και περισσότερο ωφελημένη – γενιά.
