Ο τζίρος των εισηγμένων εταιριών στο εννεάμηνο διαμορφώθηκε στα 42,5 δισ. ευρώ, μειωμένος κατά 6%. Σύμφωνα με την Beta χρηματιστηριακή η μείωση στο τρίτο τρίμηνο ξεπέρασε το 12% (14,01 δισ. ευρώ έναντι 16,0 δισ. ευρώ) και οφείλεται στη σημαντική κάμψη του κατασκευαστικού κλάδου στο τρίτο τρίμηνο (πάνω από 11 ποσοστιαίες μονάδες) και του κλάδου διύλισης (-30%), το οποίο ωστόσο έρχεται μόνο ως αποτέλεσμα της κάμψης των τιμών του πετρελαίου (-50% σε σχέση με το γ' τρίμηνο του 2014), αφού και τα δύο διυλιστήρια λειτούργησαν στο όριο της ονομαστικής τους δυναμικότητας.
Από εκεί και πέρα όσες εταιρίες είχαν αυξημένη έκθεση στην ελληνική αγορά υπέστησαν και τις μεγαλύτερες επιπτώσεις στον τζίρο τους: η μείωση της διαφημιστικής δαπάνης έγραψε κάμψη τζίρου 12% στα ΜΜΕ, οι μειώσεις στα ηλεκτρικά είδη ήταν σχεδόν διψήφιες, η μείωση στην κατασκευαστική δραστηριότητα περιόρισε τις ξυλουργικές και μεταλλουργικές εργασίες κ.ο.κ. Τέλος, ο τζίρος του τριμήνου επηρεάζεται και από μη επαναλαμβανόμενους παράγοντες όπως η διακοπή δραστηριοτήτων (λόγω πώλησης) από μια σειρά εταιρίες που έχουν ειδικό βάρος στο σύνολο: Inform Lycos, Frigoglass, MIG, Ιχθυοτροφεία κ.λπ.
Σε επίπεδο λειτουργικών αποτελεσμάτων (5,19 δισ. ευρώ) το εννεάμηνο μπορεί να γραφεί +11%, ωστόσο το γ' τρίμηνο έχει κλείσει με απώλειες 6,6%. Και εδώ όμως υπάρχουν στρεβλώσεις λόγω της μη συμμετοχής της Coca Cola και των ενοποιημένων αποτελεσμάτων της Βιοχάλκο, που η παρουσία τους εξομαλύνει την τάση.
Αν θέλουμε να είμαστε δίκαιοι, η καθαρή εικόνα των λειτουργικών αποτελεσμάτων των εισηγμένων εταιριών είναι οριακή αφού εξαιρουμένων των διυλιστηρίων (>+220%), τα λειτουργικά κέρδη είναι μειωμένα κατά 1,3%. Οι θετικές επιδράσεις των μειωμένων τιμών των καυσίμων και η αυξημένη τουριστική κίνηση βοήθησαν τις εταιρίες μεταφορών να καταγράψουν ένα από τα καλύτερα εννεάμηνα όλων των εποχών σε επίπεδο λειτουργικών κερδών (+35%), όπως και οι χαμηλές τιμές των εμπορευμάτων που ώθησαν τα λειτουργικά κέρδη των θυγατρικών της Βιοχάλκο σε τριψήφιο ποσοστό ανόδου (+120%), χαμηλώνοντας αισθητά το κόστος πωληθέντων.
Πολύ ικανοποιητική εικόνα είχαν επίσης εξαγωγικές εταιρίες ή εταιρίες με παρουσία στο εξωτερικό από διάφορους κλάδους (Σαράντης, Τιτάν, Κυριακίδης, Ικτίνος, FF Group), οι οποίες έχουν ευνοηθεί και από τις συναλλαγματικές ισοτιμίες. Το λειτουργικό περιθώριο αυξήθηκε κατά 80 μονάδες βάσης στο υγιές 12,7% στο τρίμηνο, διατηρώντας σε ικανοποιητικά επίπεδα το περιθώριο του εννεαμήνου στο 12,2% (+185 μονάδες βάσης σε σχέση με το εννεάμηνο του 2014).
Στην τελική γραμμή υπάρχουν πλέον και οι τράπεζες, οι οποίες ναι μεν γράφουν το μεγαλύτερο μέρος των ζημιών του τεστ αντοχής της ΕΚΤ στο εννεάμηνο (-4,84 δισ. ευρώ), ωστόσο το γ' τρίμηνο είναι κερδοφόρο κατά 964 εκατ. ευρώ, έχοντας τις θετικές επιδράσεις της αναβαλλόμενης φορολογίας. Η αλλαγή του φορολογικού συντελεστή από το 26% στο 29% δεν επέδρασε όμως θετικά παντού και δεν επέδρασε μόνο στις τράπεζες.
Είναι χαρακτηριστική η διαφορετική επίδραση του αναβαλλόμενου φόρου στα δύο διυλιστήρια, στις θυγατρικές της Βιοχάλκο, σε ΕΥΔΑΠ, OTE, Ελλάκτωρ, αλλά και σε μικρότερες εταιρίες όπως ο Κορρές, η Centric, ο Καραμολέγκος κ.λπ.
Από το σύνολο των ζημιών των 4,18 δισ., εφόσον εξαιρεθούν οι τράπεζες, η τελική γραμμή εμφανίζει κέρδη 571 εκατ. ευρώ (+59%). Η δεσπόζουσα θέση των διυλιστηρίων είναι υπεύθυνη για το ήμισυ σχεδόν αυτής της επίδοσης καθώς η εξαίρεση του κλάδου ρίχνει το απόλυτο μέγεθος των κερδών του εννεαμήνου στα 293 εκατ. ευρώ (-41,6%). Το καθαρό περιθώριο κερδοφορίας κινείται πλέον στο 1,55% σε επίπεδο χρήσης, ενώ σε επίπεδο τριμήνου βρίσκεται ελαφρώς υψηλότερα (1,73%).
Στα έκτακτα αποτελέσματα, η προσθήκη της αναβαλλόμενης φορολογίας στο τρίτο τρίμηνο πρόσθεσε ένα ακόμα μη επαναλαμβανόμενο παράγοντα ενώ οι συγκρίσεις δυσκολεύουν και από την επίδραση των διακοπτόμενων δραστηριοτήτων. Έκτακτες εγγραφές παρατηρούνται σε Aegean (+), Ελληνικά Πετρέλαια (+), Motor oil (+), OTE (-), Φουρλής (-), ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ (+), ΔΕΗ (-) και Ελλάκτωρ (-).
Η σχέση μεταξύ κερδοφόρων και ζημιογόνων εταιριών παρουσίασε μικρή βελτίωση (43% κερδοφόρες έναντι 42% στο β' και 40% στο α' τρίμηνο), η οποία οφείλεται στην επίδραση του εποχικού παράγοντα που είθισται να ενισχύει την κερδοφορία όσων εταιριών έχουν δυνατό θερινό κύκλο πωλήσεων. Εσωτερικά η κατανομή των ζημιογόνων εταιριών διατήρησε τη δυναμική της βελτίωσης (50 εταιρίες από τις 110 εμφάνισαν χαμηλότερες ζημιές έναντι 43 που τις αύξησαν).
Ο αριθμός των εταιριών που γύρισαν σε κερδοφορία (20) ήταν υψηλότερος από αυτές που επέστρεψαν σε ζημίες (17). Η κατανομή των αποτελεσμάτων δείχνει ότι υπάρχει μια προβολή της βελτίωσης των λειτουργικών αποτελεσμάτων προς την τελική γραμμή, η οποία εξελίσσεται με πολύ αργό ρυθμό. Πιθανότατα αυτή να είναι μια ένδειξη πυθμένα σε ό,τι αφορά στη συμπίεση που έχουν δεχθεί τα κέρδη των εταιριών καθώς οι δυσμενείς οικονομικές συνθήκες μπορούσαν άνετα να συνηγορήσουν σε μια πιο έντονη επιδείνωση του ισοζυγίου.
Τι επηρέασε το γ' τρίμηνο
Τουρισμός, εξαγωγές, μειωμένη πιστωτική επέκταση και οι διακυμάνσεις ευρώ και πετρελαίου ήταν οι βασικές συνιστώσες που διαμόρφωσαν τάσεις στους ισολογισμούς των εισηγμένων εταιριών.
Αναλυτικότερα:
■ Ενεργειακό κόστος: Η χρονιά κινείται πλέον με την δυναμική του χαμηλού κόστους καυσίμων. Η συνεισφορά του Τουρισμού μεγεθύνεται ενώ αποκτούν προβάδισμα οι εταιρίες παραγωγής ενέργειας καθώς και όλες οι εταιρίες που έχουν ως κόστος πωληθέντων τα παράγωγα του πετρελαίου.
■ Εμπορεύματα: Οι μεγάλες μειώσεις στις τιμές των εμπορευμάτων κατά το γ' τρίμηνο είχαν μικτό αποτέλεσμα καθώς ευνόησαν τους μεταποιητές και πίεσαν τα περιθώρια κερδοφορίας των παραγωγών.
■ Ισοτιμία Ευρώ/Δολαρίου: Συνέχισαν να επηρεάζονται αρνητικά οι εισαγωγείς, ειδικά όσοι βρίσκονται στο χώρο του λιανικού εμπορίου οι οποίοι φαίνεται ότι κράτησαν τα περιθώρια τους χαμηλά ώστε να μην χαθούν μερίδια αγοράς. Αντίθετα για όσες εταιρίες έχουν θυγατρικές στο εξωτερικό, παράγουν εμπορεύματα που αποτιμών ή έχουν εξαγωγικό προσανατολισμό κατέγραψαν υψηλές επιδόσεις
■ Περιορισμοί κεφαλαίου: Είχαν σαν αποτέλεσμα την αύξηση των απαιτήσεων αλλά και την μείωση της ζήτησης σε εταιρίες που σχετίζονται με την κατασκευή, το λιανικό εμπόριο αλλά και σε υπηρεσίες κοινής ωφέλειας. Σε μικρομεσαίες εταιρίες οι μειώσεις στο τζίρο είναι πιο έντονες.
■ Τουρισμός: Ξενοδοχεία και Μεταφορές κατέγραψαν ένα από τα καλύτερα τρίμηνα όλων των εποχών. Οι αυξημένες αφίξεις βοήθησαν την διατήρηση της ζήτησης σε ικανοποιητικά επίπεδα στο λιανικό εμπόριο, στις μεταφορές και τα καύσιμα.
■ Εταιρικός φόρος: Μείωσε το καθαρό αποτέλεσμα που αποδίδεται στους μετόχους ενώ από την άλλη πλευρά δημιούργησε αναβαλλόμενες υποχρεώσεις.
■ Επισφάλειες/Απομειώσεις: Αναμενόμενα οι τράπεζες ενσωμάτων τα τεστ αντοχής στο δεύτερο και το τρίτο τρίμηνο τα οποία ανακοινώθηκαν σχεδόν ταυτόχρονα στο α' δεκαήμερο του Νοεμβρίου. Οι νέες προβλέψεις των τραπεζών κόστισαν περί τα 5 δις ευρώ στην τελική γραμμή του συνόλου της κερδοφορίας των εισηγμένων.
Οι πρωταγωνιστές
Επιμέρους οι θετικές εκπλήξεις περιορίστηκαν στο γ' τρίμηνο ενώ το δυνατό ξεκίνημα του εξαμήνου για κάποιες εταιρίες δεν είχε ανάλογη συνέχεια. Αν και ο παράγοντας «περιορισμοί κεφαλαίου» αποτελεί μια καλή εξήγηση για αυτή την εξέλιξη υπήρξαν περιπτώσεις που δεν φάνηκε να επηρεάζονται.
Ξεχώρισαν στο εννεάμηνο αλλά και στο τρίμηνο οι επιδόσεις της Motor oil και των Ελληνικών Πετρελαίων, η Aegean air, το Folli - Follie, η Jumbo και οι δύο εταιρίες που δραστηριοποιούνται στο χώρο των ανανεώσιμών πηγών ενέργειας (Τέρνα Ενεργειακή και Άνεμος).
Δυνατούς ισολογισμούς και ικανοποιητική επίδοση στην τελική γραμμή είχαν ακόμα οι OTE ΟΛΠ, Grivalia Properties, Τιτάν, ΕΛΒΑΛ, Σαράντης και Καρέλιας. Αυξημένα μεγέθη παρουσίασαν οι Μινωικές Γραμμές, Επιχειρήσεις Αττικής, Πλαστικά Θράκης, Πλαστικά Κρήτης, ΕΛΒΑΛ, Grivalia Properties Καρέλιας Σαράντης, Σωληνουργία Κορίνθου.
Οι προβλέψεις ακύρωσαν το «ενεργειακό» πλεονέκτημα των χαμηλότερων καυσίμων της ΔΕΗ, το καλό ξεκίνημα της ΜΕΤΚΑ και του Μυτιληναίου επιβραδύνθηκε, ο ΟΠΑΠ επηρεάστηκε από τους περιορισμούς κεφαλαίων αλλά έδειξε μεγάλες αντοχές.
Σε μικρότερου μεγέθους εταιρίες καλό τρίμηνο εμφάνισαν οι Φουρλής, Quest, Ιασώ, Ευρωπαική Πίστη, Κανάκης, Intracom, Έλτον Χημικά, Profile, ΓΕΚΕ, Κρι-Κρι, Κυριακίδης, Αστήρ και Autohellas.
Στον αντίποδα αρνητικά μεγέθη ή κατώτερα των προσδοκιών ανακοινώθηκαν από Ιντραλοτ, Frigoglass, Ελλάκτωρ, ΑΒΑΞ και Υγεία.
