Στο πλαίσιο του URBACT – ενός προγράμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης το οποίο έχει σκοπό την εκπαίδευση γύρω από την ορθή και βιώσιμη αστική ανάπτυξη- ο δήμος της Αθήνας μέσω της Εταιρείας Ανάπτυξης και Τουριστικής Προβολής Αθηνών συμμετέχει στο πρόγραμμα «Βιώσιμη διατροφή στις αστικές κοινότητες» (Sustainable Food for Urban Communities), μια πρωτοβουλία που έχει σκοπό να αναδείξει τη σημασία της Διατροφικής Πολιτικής για την πόλη των Αθηνών μέσα από ορθές πρακτικές στην καθημερινή διατροφή μας, την τοπικότητα των προϊόντων, τις βιώσιμες μεθόδους παραγωγής και τη στροφή προς μια υγιεινή μεσογειακή-ελληνική διατροφή.
Όπως τονίζει ο δήμαρχος Αθηναίων κος Γιώργος Καμίνης «η Αθήνα είναι από τις πρώτες ευρωπαϊκές πόλεις που εντάσσουν την έννοια της Διατροφικής Πολιτικής στον προγραμματισμό τους. Ο ρόλος των πόλεων είναι σημαντικός για τη διαμόρφωση της διατροφικής πολιτικής μίας χώρας αφού η τοπική κοινωνία μπορεί να αναδείξει με τον καλύτερο τρόπο τα προβλήματα και τις λύσεις στο μείζον αυτό ζήτημα».
Η πρωτοβουλία αυτή θεωρείται σημαντική καθώς παγκοσμίως ο τομέας της σίτισης καταναλώνει το 30% της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται, δημιουργώντας το 20% των ουσιών που ευθύνονται για το φαινόμενο του θερμοκηπίου. Επίσης, οι αστικοί πληθυσμοί τείνουν να μην έχουν καμία σχέση με την αγροτική παραγωγή και να καταναλώνουν φαστφούντ και επεξεργασμένα τρόφιμα. Παράλληλα, πολλοί καταναλωτές, ιδιαίτερα όσοι έχουν χαμηλό εισόδημα, τρώνε ελάχιστα φρούτα και λαχανικά λόγω του κόστους τους αλλά και λόγω της κουλτούρας και των συνηθειών που αναπτύχθηκαν.
Σήμερα περισσότερο από το 50% του παγκόσμιου πληθυσμού ζει στις πόλεις και μέχρι το 2050 θα ζει το 80%. Εντωμεταξύ, από την αρχή της δεκαετίας του 1990 η κατά κεφαλήν κατανάλωση θερμίδων στη Ευρώπη των 27 ξεπερνά κατά 36% τις ημερήσιες ανάγκες. Είναι προφανές ότι το υπάρχον σύστημα διατροφής δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις αυξανόμενες απαιτήσεις. Έχει σοβαρές συνέπειες στο περιβάλλον αλλά και τη δημιουργία ανισοτήτων σε σχέση με την ισορροπημένη και οικονομική κατανάλωση θρεπτικών φαγητών στις πόλεις.
Στο πρόγραμμα «Βιώσιμη διατροφή στις αστικές κοινότητες» (Sustainable Food for Urban Communities) του Urbact συμμετέχουν 10 πόλεις (Αθήνα, Άμερσφουρτ, Βασλούι, Βρυξέλλες, Μπρίστολ, Μεσίνα, Λυών, Γκέτεμποργκ, Ουρένσε, Όσλο) οι οποίες επιθυμούν να παράγουν, και να παρέχουν ποιοτικό φαγητό: Ενδιαφέρονται για συντονισμένες, αποτελεσματικές και ποιοτικές λύσεις προκειμένου να αναπτύξουν συστήματα παραγωγής τροφίμων που θα χαρακτηρίζονται από την κοινωνική ενσωμάτωση όλων των πληθυσμιακών ομάδων, τις χαμηλές εκλύσεις άνθρακα και την ορθολογική διαχείριση των υφιστάμενων πόρων.
Η Τοπική Ομάδα Στήριξης του προγράμματος, συναντήθηκε την Παρασκευή 11 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα τελετών του Δημαρχιακού Μεγάρου με στόχο την συζήτηση του Τοπικού Σχεδίου Δράσης για την ανάπτυξη ολοκληρωμένων και συμμετοχικών προσεγγίσεων για την Διατροφική Πολιτική του δήμου Αθηναίων, μέσω της επαφής των εταίρων και της ανταλλαγής εμπειριών.
Οι τρεις θεματικές που εξετάστηκαν και αποτελούν αντικείμενο της Τοπικής Ομάδας Στήριξης του προγράμματος είναι: Α. Η θεματική της Καλλιέργειας (Growing) που διερευνά όλους τους πιθανούς τρόπους για να την καλλιέργεια τροφίμων κοντά ή ακόμα και μέσα στην πόλη. Β. Η θεματική της Διανομής (Delivering) που διερευνά τρόπους για τη διανομή, διάθεση και την προσφορά τοπικών τροφίμων μέσα στην πόλη. Γ. Η θεματική της Διατροφής (Enjoying) που εξετάζει το πώς οι άνθρωποι μέσα στην πόλη μπορούν να αγκαλιάσουν μια βιώσιμη, υγιή και ζωντανή κουλτούρα για τα τρόφιμα στις σχολικές καντίνες και τα νοικοκυριά.
Την πρώτη συνάντηση χαιρέτισε με ομιλία του ο κύριος Αλέξης Γαληνός, Διευθύνων Σύμβουλος της Εταιρείας Ανάπτυξης και Τουριστικής Προβολής Αθηνών η οποία είναι υπεύθυνη για την υλοποίηση του προγράμματος. Όπως ανέφερε, η ΕΑΤΑ μπορεί να συμβάλει στη δημιουργία Διατροφικής Πολιτικής λόγω της τεχνογνωσία της στην υλοποίηση προγραμμάτων και στη δυνατότητά της να προωθήσει αστικές αναπλάσεις αλλά και να δημιουργήσει μία κοινή πλατφόρμα ενημέρωσης και επικοινωνίας των εμπλεκόμενων φορέων και όλα αυτά μέσα από τη μεθοδολογία του προγράμματος URBACT που ενθαρρύνει μία bottom-up προσέγγιση με τη συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων.
Στην συνάντηση συμμετείχαν οι εξής: Δημοτικό Βρεφοκομείο Αθηνών, Σύλλογος Βιοκαλλιεργητών Αγορών Αττικής, Εργαστήριο Ήπιων Μορφών Ενέργειας & Προστασίας Περιβάλλοντος ΤΕΙ Πειραιά, εταιρεία Food Standard SA, Οργάνωση ΓΗ, καθώς και οι κ.κ. Επαμεινώνδας Λαμπρακάκης -Αντιδήμαρχος Ενδοδημοτικής Αποκέντρωσης, και Παιδείας, Γιάννης Ευμολπίδης και Αλέκα Μελιάδου-Σύμβουλοι Δημάρχου, Γιώργος Κεράνης -Επιστημονικός συνεργάτης ΕΑΤΑ ΑΕ.
