Μια νέα σελίδα για την αυτοκατανάλωση και την αυτοπαραγωγή ενέργειας επιχειρεί να ανοίξει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τη νέα Υπουργική Απόφαση που δημοσιεύτηκε χθες, μετά τις παρατηρήσεις και τις επισημάνσεις της αγοράς για τις δυσλειτουργίες του προηγούμενου πλαισίου.
Οι αλλαγές και οι νέες προβλέψεις επιχειρούν να απλοποιήσουν τη διαδικασία, να διευκολύνουν την εγκατάσταση συστημάτων και να διευρύνουν την πρόσβαση στην αυτοκατανάλωση για περισσότερες κατηγορίες καταναλωτών.
Στόχος είναι η αυτοπαραγωγή να καταστεί ένα πιο εύχρηστο εργαλείο για τη μείωση του ενεργειακού κόστους, στο πλαίσιο της «Συμφωνίας για Πρόοδο και Ευημερία», του πακέτου μέτρων που παρουσίασε πρόσφατα η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ, σε συνέχεια των εξαγγελιών του Πρωθυπουργού στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης.
Φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι
Στο επίκεντρο της νέας Υπουργικής Απόφασης βρίσκονται τα μικροηλιακά συστήματα με ρευματολήπτη (plug-in), γνωστά και ως «φωτοβολταϊκά στο μπαλκόνι».
Πρόκειται για συστήματα με μέγιστη ισχύ παραγωγής έως 800 Watt και εγκατεστημένη ισχύ έως 1.000 Watt, τα οποία μπορούν να αποτελέσουν την πιο απλή είσοδο των καταναλωτών στην αυτοπαραγωγή και την αυτοκατανάλωση.
Η συγκεκριμένη εφαρμογή είναι ήδη διαδεδομένη σε ευρωπαϊκές αγορές, με τη Γερμανία να αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Ιδιαίτερη σημασία αποκτά για καταναλωτές που δεν διαθέτουν τις προϋποθέσεις για την εγκατάσταση παραδοσιακών συστημάτων, όπως τα φωτοβολταϊκά σε στέγες.
Απλούστερη διαδικασία εγκατάστασης
Σε σχέση με το σχέδιο που είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, η τελική Υπουργική Απόφαση απλοποιεί σημαντικά τη διαδικασία, επιχειρώντας να διατηρήσει την εγκατάσταση των μικρών συστημάτων μια απλή και σύννομη εφαρμογή, κοντά στη λογική του «do it yourself».
Ο ενδιαφερόμενος καταναλωτής θα πρέπει αρχικά να ενημερώσει τον ΔΕΔΔΗΕ μέσω ειδικής ψηφιακής πύλης, η οποία θα δημιουργηθεί για τον σκοπό αυτό.
Ο Διαχειριστής οφείλει να ανακοινώσει έως τις 31 Δεκεμβρίου την ημερομηνία έναρξης λειτουργίας της πύλης. Για συστήματα που θα έχουν εγκατασταθεί νωρίτερα, η σχετική ενημέρωση θα πρέπει να υποβληθεί εντός 30 ημερών από την έναρξη λειτουργίας της.
Στη συνέχεια, ο καταναλωτής θα εισέρχεται στην ψηφιακή πύλη και θα συμπληρώνει τα απαιτούμενα στοιχεία, μεταξύ των οποίων και τα τεχνικά χαρακτηριστικά του συστήματος, ώστε να ελέγχεται η συμμόρφωσή του με τις τεχνικές προδιαγραφές του ΔΕΔΔΗΕ.
Παράλληλα, θα απαιτείται:
- Υπεύθυνη Δήλωση Εγκαταστάτη σε ισχύ.
- Υπεύθυνη Δήλωση του υπεύθυνου εγκαταστάτη ή μηχανικού κατάλληλης ειδικότητας, με την οποία θα βεβαιώνεται ότι τηρούνται οι ειδικές προδιαγραφές για την εγκατάσταση, τη σύνδεση και τη λειτουργία των συστημάτων.
Οι συγκεκριμένες προδιαγραφές προβλέπεται να δημοσιευτούν έως τις 31 Οκτωβρίου 2026.
Χωρίς σύμβαση σύνδεσης και τέλος σύνδεσης
Σύμφωνα με τη νέα Υπουργική Απόφαση, για την εγκατάσταση και τη σύνδεση των εν λόγω συστημάτων δεν απαιτείται σύναψη Σύμβασης Σύνδεσης με τον ΔΕΔΔΗΕ, ούτε άλλη άδεια ή έγκριση, ενώ δεν προβλέπεται και καταβολή Τέλους Σύνδεσης.
Ωστόσο, τίθενται σαφή όρια ισχύος. Η συνολική μέγιστη ισχύς παραγωγής και η εγκατεστημένη ισχύς των συστημάτων ανά παροχή κατανάλωσης δεν μπορούν να υπερβαίνουν, αντίστοιχα, τα 800 Watt και 1.000 Watt.
Σε περίπτωση έγχυσης ηλεκτρικής ενέργειας από τα συστήματα στο Δίκτυο, η ενέργεια αυτή δεν αποζημιώνεται.
Οι υπόλοιπες αλλαγές στο πλαίσιο
Το νέο πλαίσιο δεν περιορίζεται στα μικροηλιακά συστήματα, αλλά επιχειρεί να αντιμετωπίσει ευρύτερες δυσλειτουργίες που είχαν ανακύψει κατά την εφαρμογή των προηγούμενων ρυθμίσεων.
Μεταξύ άλλων, προβλέπει:
- την εγκατάσταση μεμονωμένων συστημάτων αποθήκευσης χωρίς έγχυση ενέργειας στο δίκτυο,
- ειδική διαδικασία αυτοκατανάλωσης για Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου του δημόσιου τομέα και κοινωφελή ιδρύματα,
- τη δυνατότητα εκπροσώπησης καταναλωτών που συμμετέχουν σε σχήματα αυτοκατανάλωσης από διαφορετικούς προμηθευτές,
- απλούστευση και αποσαφήνιση των διαδικασιών για όλα τα σχήματα αυτοκατανάλωσης,
- τη δυνατότητα, υπό προϋποθέσεις, μετάβασης μεταξύ διαφορετικών σχημάτων αυτοκατανάλωσης,
- τη συμμετοχή μιας παροχής σε περισσότερους από έναν σταθμούς αυτοκατανάλωσης.
Οι ρυθμίσεις αυτές αποσκοπούν στη δημιουργία ενός πιο λειτουργικού και ευέλικτου πλαισίου, με περισσότερες επιλογές για τους καταναλωτές και λιγότερα εμπόδια στην ανάπτυξη των εφαρμογών αυτοκατανάλωσης.
Ηλεκτρονικό Μητρώο Αυτοκαταναλωτών
Σημαντική αλλαγή αποτελεί και η θέσπιση του Ηλεκτρονικού Μητρώου Αυτοκαταναλωτών Ενέργειας, το οποίο αναμένεται να προσφέρει για πρώτη φορά μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα των έργων αυτοκατανάλωσης που βρίσκονται σε λειτουργία.
Όπως επισημαίνει το ΥΠΕΝ, το Μητρώο δημιουργεί μια σύγχρονη ψηφιακή υποδομή για την εφαρμογή της αυτοκατανάλωσης και την καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών.
Μέσω της ηλεκτρονικής καταχώρισης και επικαιροποίησης των στοιχείων των αυτοκαταναλωτών, των παροχών κατανάλωσης και των σταθμών αυτοκατανάλωσης, θα καταστεί δυνατή η συστηματικότερη παρακολούθηση της αγοράς.
Παράλληλα, η εγκατάσταση και αξιοποίηση έξυπνων μετρητών, σε συνδυασμό με την καταγραφή των μετρητικών δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, αναμένεται να ενισχύσει την ακρίβεια και την αποτελεσματικότητα της εφαρμογής των σχημάτων αυτοκατανάλωσης.
Το ζητούμενο πλέον είναι το νέο πλαίσιο να περάσει από τη ρύθμιση στην πράξη, δίνοντας στους καταναλωτές τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν την αυτοπαραγωγή ως ένα ουσιαστικό εργαλείο περιορισμού του ενεργειακού κόστους.