Γράφει η Λιλή Καρακώστα
Όταν ο Δημήτρης Παπουτσάνης μάζευε τις ελιές του στην Λέσβο, ούτε καν μπορούσε να φανταστεί πως 150 χρόνια μετά, το όνομά του θα φιγουράριζε στα μεγαλύτερα ξενοδοχεία του κόσμου…
Το ημερολόγιο γράφει 1870 και ο Δημήτρης Παπουτσάνης μαζί με την πολυμελή οικογένειά του, ζει μια ήρεμη ζωή στη Λέσβο, καλλιεργώντας ελιές. Το ανόθευτο ακόμα από το τουριστικό ρεύμα νησί, μοιάζει με παράδεισο. Κατάφυτες πλαγιές, απέραντοι κάμποι κα αγνά προϊόντα είναι μερικά μονάχα από τα «δώρα» του ευλογημένου από τη φύση τόπου.
Ο Δημήτρης Παπουτσάνης ωστόσο, δεν επαναπαύεται. Δημιουργεί με την οικογένειά του στο Πλωμάρι, το πρώτο ατμοκίνητο ελαιοτριβείο και σαπωνοποιείο της περιοχής. Οι μυλόπετρες του δεν παρήγαγαν απλά το πολύτιμο πράσινο υγρό, αλλά και μια μικρή ποσότητα σαπουνιού.
Το σαπούνι μυρίζει…κέρδος!
Ο Παπουτσάνης κατάλαβε από νωρίς πως το πολύτιμο αυτό υγρό που τόσο σπάνια συναντούσες εκείνη την εποχή, θα μπορούσε να αποτελέσει το «όχημά» του για είσοδο σε μια ακόμη μεγαλύτερη αγορά. Για τον λόγο αυτό, ξεκινά διερευνητικές επαφές με τους συνεργάτες του στη Μασσαλία, την Αλεξάνδρεια, τη Γένοβα αλλά κυρίως και εκεί που χτυπούσε η «καρδιά» του εμπορίου της εποχής, στη Σμύρνη και στην Κωνσταντινούπολη.
Με το ιδιόκτητο πλοίο του, που είχε αγοράσει για να μεταφέρει τις ελιές και το λάδι που εμπορευόταν, αποφασίζει να ξεκινήσει και το εμπόριο σαπουνιού. Όμως, δεν άφησε τίποτα στην τύχη. Ταξιδεύει στο Λονδίνο για επιλέξει τον τεχνολογικό εξοπλισμό του εργοστασίου του και στη συνέχει αποφασίζει μαζί με τους τρεις γιους του να ιδρύσουν την πρώτη εταιρία Παπουτσάνης το 1899.
Τα πρώτα σαπούνια είναι γεγονός και ο Δημήτρης Παπουτσάνης ξεκινά αμέσως τη συνεργασία με το εξωτερικό αναθέτοντας το τμήμα εξαγωγών στον γιο του Παναγιώτη, όπου με έδρα την Κωνσταντινούπολη συντόνιζε τον όγκο των εξαγωγών. Το 1913, δημιουργεί και το πρώτο εργοστάσιο Παπουτσάνης στον Πειραιά.
Το σαπούνι Μασσαλίας και ο όλεθρος του πολέμου…
Από το 1917 έως το 1936 που ξεκίνησε η αρωματική σαπωνόποιια, το εργοστάσιο Παπουτσάνη του Πειραιά παρήγε πράσινο σαπούνι μπουγάδας και κύβους σαπουνιού Μασσαλίας. Δύο εξαιρετικά δημοφιλή προϊόντα πριν από τον πόλεμο ήταν το «Νο. 2» σαπούνι ευρείας κατανάλωσης με άρωμα πασχαλιάς και το σαπούνι «Φλώρα», που κυκλοφόρησε τυλιγμένο σε ζελατίνα.
Ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος δεν αφήνει τίποτα όρθιο στο πέρασμά του. Ούτε καν το διώροφο εργοστάσιο του Παπουτσάνη στην οδό Πολυδεύκους στον Πειραιά που καταστρέφεται ολοσχερώς από τους βομβαρδισμούς στις 11 Ιανουαρίου του 1944. Όμως, η οικογένεια Παπουτσάνη, δεν το βάζει κάτω. Σε ένα χρόνο, το εργοστάσιο ξαναχτίζεται από την αρχή με σημαντικές τεχνολογικές προσθήκες στον εξοπλισμό του.
Μια νέα εποχή για τον Παπουτσάνη
Η Ελλάδα ανακάμπτει και το σαπούνι από είδος πολυτελείας γίνεται απαραίτητο σε κάθε νοικοκυριό. Έτσι και οι δουλειές του Παπουτσάνη γνωρίζουν άνθηση. Το 1967, οι εγκαταστάσεις από τον Πειραιά μεταφέρονται στην Κάτω Κηφισιά και περιλαμβάνουν νέες μονάδες λιπαρών οξέων-γλυκερίνης, τμήμα καλλυντικών και κλάδο βρώσιμων ελαίων και λιπών. Οι δουλειές εξακολουθούν να πηγαίνουν καλά και έτσι η εταιρία επενδύει στην επέκτασή της. Το 1972, εντάσσεται στο Χρηματιστήριο Αθηνών εκπλήσσοντας τους πάντες με την ταχεία ανάπτυξή της.
Τον Φεβρουάριο του 2001, η συνεχής ανάπτυξη της Παπουτσάνης οδήγησε στα εγκαίνια του νέου εργοστασίου στα βόρεια της Αττικής, στην περιοχή της Χαλκίδας, καθιστώντας τη μεγαλύτερη μονάδα παραγωγής σαπουνιού στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τον μεγαλύτερο προμηθευτή ξενοδοχειακών προϊόντων προσωπικής περιποίησης στην Ελλάδα.
Το άγγιγμα της κρίσης και οι νέες συνεργασίες
Η Παπουτσάνης μέσα από ένα καλά οργανωμένο δίκτυο στην Ελλάδα κατόρθωσε να αναδειχθεί στον κορυφαίο προμηθευτή όλων των μεγάλων ξενοδοχειακών μονάδων της χώρας. Ωστόσο, η κρίση δεν την άφησε ανέγγιχτη. Οικονομικά προβλήματα οδήγησαν την εταιρία σε επικίνδυνα μονοπάτια, τα οποία όμως κατάφερε να ξεπεράσει χάρη στη συνεργασία της με την Sysco Guest Supply, έναν από τους μεγαλύτερους διανομείς ξενοδοχειακών καλλυντικών διεθνώς. Η συνεργασία, που προέβλεπε την τροφοδοσία πολυτελών «5άστερων» σε όλη την Eυρώπη έδωσε «ανάσα» ζωής στην Παπουτσάνης προσθέτοντας σχεδόν 2 εκατ. ευρώ στον κύκλο εργασιών της. Η συνεχής προσήλωσή της στην παραγωγή προϊόντων ποιότητας αλλά και η επέκτασή της σε αγορές του εξωτερικού είχαν ως αποτέλεσμα να καταφέρει μέσα σε λίγα χρόνια να διπλασιάσει το μερίδιο αγοράς της από το 10% στο 20% στην Ελλάδα.
Σήμερα, η εταιρία αντλεί από τη διεθνή αγορά περί το 35% των εσόδων της. Προορισμοί των προϊόντων που εξάγει και, κυρίως, των ειδών που προορίζονται για χρήση από ξενοδοχειακές μονάδες, είναι οι χώρες Αυστραλία, Βέλγιο, Βουλγαρία, Βρετανία, Γαλλία, Γερμανία, ΗΠΑ, Ιαπωνία, Ισπανία, Ιταλία, Καναδάς, Κύπρος, Λετονία, Λιβύη, Λιθουανία, Νότια Κορέα, Ουγγαρία, Πολωνία, Ρωσία, Σερβία, Σλοβενία και Σουηδία.
Μια διαδρομή 150 ετών στο επιχειρείν
Το νέο σύγχρονο εργοστάσιο της εταιρείας στην Χαλκίδα βρίσκεται μέσα σε οικόπεδο 60.000 τ.μ. Στις εργοστασιακές εγκαταστάσεις των 10.000 τ.μ. (με βασικές μονάδες παραγωγής σαπωνόμαζας, στερεού σαπουνιού, προϊόντων προσωπικής υγιεινής, καλλυντικά, ξενοδοχειακά amenities, πλαστικά μπουκάλια και καπάκια), συνεχίζει να παράγει καινοτόμα και ποιοτικά προϊόντα.
Με την πολύτιμη εμπειρία μιας εταιρίας με σχεδόν 150 χρόνια ζωής, η Παπουτσάνης διαθέτει ένα από τα πιο εξελιγμένα τεχνολογικά εργοστάσια στην Ευρώπη. Παράγει για λογαριασμό της και για λογαριασμό τρίτων σαπούνια και καλλυντικά, απευθυνόμενη συγχρόνως με ανάλογα προϊόντα, όπως αφρόλουτρα, άλλα σαμπουάν και είδη καθαρισμού και ατομικής υγιεινής, σε ξενοδοχεία, εστιατόρια και κρουαζιερόπλοια. Για ορισμένα από αυτά συνεργάζεται με την εταιρεία φυτικών καλλυντικών Κορρές. Τα επώνυμα προϊόντα της φέρουν τα εμπορικά σήματα «Καραβάκι», «Κορρές», «Πράσινα παραδοσιακά», «Aromatics», «Papoutsanis Family», «Glycerine», «Natura», «Olivia», «Papoutsanis Baby», «Papoutsanis Kids», «Skin Essentials», «Personelle Papoutsanis». Στον τομέα των επωνύμων προϊόντων (Olivia, Καραβάκι, Natura, Aromatics κ.λπ.) η εταιρεία σχεδιάζει την ενδυνάμωση των brands μέσω επαναλανσαρίσματος προϊόντων, εισαγωγής νέων κωδικών και τοποθέτησής τους σε νέα σημεία πώλησης.
Με το βλέμμα σταθερά προσανατολισμένο στο μέλλον, η εισηγμένη Παπουτσάνης, επεκτείνει τη δραστηριότητά της στην παραγωγή προϊόντων συσκευασίας τροφίμων, ποτών, αναψυκτικών για λογαριασμό άλλων επιχειρήσεων. Οι νέες δραστηριότητες θα στηριχθούν στο εύρος των συνεργασιών που έχει η «Παπουτσάνης» ειδικά με μεγάλες πολυεθνικές εταιρείες του χώρου.
Μια διαδρομή συναρπαστική στο εγχώριο επιχειρείν, για μια εταιρία που ξεκίνησε από το πείσμα του Δημήτρη Παπουτσάνη που ίσως και να είχε οραματιστεί κάποιο απόγευμα που μάζευε ήσυχα τις ελιές του στη Λέσβο, πως το όνομά του θα έφτανε στην άκρη της γης, μετά από 150 χρόνια…
