Στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης ολοκληρώθηκε το βράδυ της Τετάρτης η επεξεργασία του νομοσχεδίου, το οποίο ψήφισε η ΝΔ. Επιφύλαξη, για την τελική του στάση στην ολομέλεια δήλωσε το ΠΑΣΟΚ. Καταψήφισαν τα άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης.
Με το νοµοσχέδιο θεσπίζεται Ενιαίο Ψηφιακό Μητρώο Παρακολούθησης υποθέσεων διαφθοράς, γίνονται παρεµβάσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονοµίας, τροποποιείται ο Κώδικας Οργανισµού Δικαστηρίων και Κατάστασης Δικαστικών Λειτουργών, µεταβάλλονται διατάξεις που αφορούν στη λειτουργία του Ελεγκτικού Συνεδρίου και τροποποιούνται διατάξεις του Κώδικα Ποινικής Δικονοµίας και του Σωφρονιστικού Κώδικα.
"Κανένας κίνδυνος δεν υπάρχει για τα προσωπικά δεδομένα. Οι διατάξεις του σχεδίου νόμου είναι απολύτως σαφείς. Ισχύει απολύτως ο Γενικός Κανονισμός Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων, ο οποίος, ως ειδικό νομοθέτημα, κατισχύει ακόμη και αντίθετων διατάξεων που αφορούν στην επεξεργασία και προστασία των προσωπικών δεδομένων", ανέφερε, κατά την β' ανάγνωση του σχεδίου νόμου στην επιτροπή της Βουλής, ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Ιωάννης Μπούγας σχολιάζοντας τις αιτιάσεις των κομμάτων της αντιπολίτευσης αναφορικά με το Μητρώο παρακολούθησης των υποθέσεων διαφθοράς. Με βάση σχέδιο νόμου, σημείωσε ο υφυπουργός δεν καταχωρούνται καθόλου στοιχεία που αφορούν διαδίκους, εγκαλουμένους, κατηγορουμένους ή κατά οποιονδήποτε τρόπο ελεγχόμενους από τις αρχές. "Το φυσικό πρόσωπο δηλαδή ο υπάλληλος που μπορεί να είναι εισαγγελέας, ο οποίος εισάγει για πρώτη φορά τη δικογραφία στο σύστημα, λαμβάνει έναν αποκλειστικό αριθμό και αυτό το πρόσωπο είναι το αρμόδιο πρόσωπο για τον χειρισμό της ποινικής δικογραφίας ή της πειθαρχικής δικογραφίας. Επομένως, αυτός γνωρίζει και είναι ο μόνος που γνωρίζει τα στοιχεία. Δεν τα γνωρίζει κανένας απολύτως τρίτος", είπε ο κ. Μπούγας. Σημείωσε επίσης ότι η τριμελής επιτροπής, η οποία προβλέπεται να συγκροτηθεί, θα έχει αντικείμενο το οποίο θα είναι "καθαρά στατιστικού χαρακτήρα".
"Στο χώρο της δικαιοσύνης συντελείται μια ειρηνική επανάσταση που έχει φέρει θεαματικά αποτελέσματα στην επιτάχυνση απονομής της δικαιοσύνης", είπε ο εισηγητής της ΝΔ Αθανάσιος Ζεμπίλης αναφερόμενος στις μεταρρυθμίσεις που έχουν συντελεστεί τα τελευταία χρόνια. Ο βουλευτής της ΝΔ κατηγόρησε παράλληλα την αντιπολίτευση ότι απέναντι σε αυτές τις μεταρρυθμίσεις έχει επιλέξει να δώσει μάχη οπισθοφυλακής, να ταυτιστεί με τις πιο αναχρονιστικές ιδέες και τις πιο ακραίες συντεχνίες. "Έτσι και σήμερα η αντιπολίτευση τηρεί στάση στείρας οπισθοδρομικής άρνησης και αγνοεί τους ευρωπαϊκούς θεσμούς και τις εκθέσεις για το κράτος δικαίου όπου μιλούν για την αναγκαιότητα της δημιουργίας Μητρώου για τις υποθέσεις διαφθοράς", είπε ο κ. Ζεμπίλης. Σχολιάζοντας τις αιτιάσεις κομμάτων της αντιπολίτευσης ότι δεν προστατεύονται τα προσωπικά δεδομένα, ο κ. Ζεμπίλης είπε ότι θεμελιώδης αρχή του σχεδίου νόμου είναι ο σεβασμός του κανονισμού προστασίας προσωπικών δεδομένων και της ευρωπαϊκής νομοθεσίας που είναι η μακράν αυστηρότερη σε ολόκληρο τον κόσμο.
"Μας καλείτε σε ένα ραντεβού στα τυφλά", σχολίασε η εισηγήτρια του ΠΑΣΟΚ Ευαγγελία Λιακούλη, η οποία κατηγόρησε το υπουργείο Δικαιοσύνης ότι πάει να φτιάξει ένα σύγχρονο φακέλωμα και επισήμανε ότι οι λεπτομέρειες για τη λειτουργία του Μητρώου για την παρακολούθηση υποθέσεων διαφθοράς παραπέμπονται στην έκδοση υπουργικής απόφασης. Η βουλευτής αναφέρθηκε στις επισημάνσεις της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. "Έρχεται η Αρχή Προσωπικών Δεδομένων και σας λέει ‘Κύριοι, τι κάνετε'; Βάζετε πλατφόρμες με ανώνυμα στοιχεία δήθεν, αλλά με κωδικό και ο κωδικός αυτός πάει και στις αρμόδιες Υπηρεσίες του Υπουργείου", είπε η κ. Λιακούλη και πρόσθεσε: "Φτιάχνετε ένα ψηφιακό μητρώο διαφθοράς, το οποίο το ελέγχετε αποκλειστικά εσείς, λέτε ότι θα εκδοθεί υπουργική απόφαση γι' αυτό, δεν λαμβάνετε υπόψη την Ανεξάρτητη Αρχή. Στα παλαιότερα των υποδημάτων έτσι κι αλλιώς γραμμένες τις έχετε.
"Όταν θεσπίζεται ένα μητρώο, στο οποίο θα συγκεντρώνονται ευαίσθητες πληροφορίες για ποινικές υποθέσεις, πρέπει να έχει εξαντληθεί ο θεσμικός διάλογος. Διαφορετικά δημιουργείται ένας μηχανισμός συγκέντρωσης δεδομένων με ελλιπείς ασφαλιστικές δικλείδες", είπε ο ειδικός αγορητής του ΣΥΡΙΖΑ Γιώργος Παπαηλιού, ο οποίος επισήμανε ότι δεν υπήρξε προπαρασκευαστική συνεργασία με την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα για την ενσωμάτωση των αναγκαίων εγγυήσεων.
"Δεν είναι πειστικές οι απαντήσεις που έδωσε ο κ. Υπουργός, ιδίως για τα ζητήματα που αφορούν στην προστασία προσωπικών δεδομένων γύρω από τα ζητήματα που αφορούν το Μητρώο", είπε η ειδική αγορήτρια του ΚΚΕ Μαρία Κομνηνάκα σημειώνοντας ότι "ένα τέτοιο εργαλείο δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τα ζητήματα της διαφθοράς, γι' αυτό η κυβέρνηση επιχειρεί να το παρουσιάσει ως ένα εργαλείο που υπηρετεί στατιστικούς λόγους. Όμως αυτή η επιχειρηματολογία δεν συνάδει με τα όσα περιγράφονται στα άρθρα του νομοσχεδίου".
Κατά του νομοσχεδίου έχει ταχθεί ο ειδικός αγορητής της Νέας Αριστεράς Δημήτρης Τζανακόπουλος, ο οποίος επιφυλάχθηκε να μιλήσει αναλυτικά στην επικείμενη συζήτηση στην ολομέλεια.
"Επιχειρείται να παρουσιαστεί ότι το Ψηφιακό Μητρώο θα επιλύσει το πρόβλημα της διαφθοράς. Όμως είναι σε εντελώς λάθος βάση. Το πρόβλημα διαφθοράς στη χώρα δεν θα λυθεί με ψηφιακά μητρώα και με στατιστικές, χρειάζεται αλλαγή τελείως της νοοτροπίας", είπε ο ειδικός αγορητής της "Νίκης" Γιώργος Ρούντας.
"Βεβαίως και θέλουμε να καταπολεμηθεί η διαφθορά. Είναι αυτονόητη υποχρέωση της Πολιτείας η καταπολέμηση της διαφθοράς. Όμως το ζήτημα δεν είναι αν θα πρέπει να υπάρχει μητρώο, αλλά πως θα λειτουργεί το Μητρώο και με τι εγγυήσεις", είπε η ειδική αγορήτρια της Πλεύσης Ελευθερίας Έλλη Ρούσσου και επισήμανε ότι ανακύπτουν διάφορα προβλήματα όπως ποιος καταχωρεί τα δεδομένα, ποιος τα διαβιβάζει, ποια υπηρεσία τα παραλαμβάνει πριν την ανωνυμοποίηση ή την ψευδωνυμοποίησή τους, ποιος έχει πρόσβαση σε αυτά, με ποια διαδικασία και με ποιον έλεγχο.
Όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης ανέφεραν ότι για πολλοστή φορά, εισάγονται τροποποιήσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, δημιουργώντας πίεση, άγχος και ανασφάλειας σε όλους τους εμπλεκόμενους. Είπαν, επίσης, ότι οι μέχρι τώρα αλλαγές υπηρετούν τη διευκόλυνση των δανειστών στα ζητήματα των πλειστηριασμών.
"Θα περίμενα για να τεκμηριώσετε τον ισχυρισμό σας ότι τάχα εξυπηρετούμε τα funds και τις τράπεζες και ότι επιταχύνουμε τη διαδικασία των αναγκαστικών πλειστηριασμών, να φέρετε και στοιχεία για να μπορέσετε να αποδείξετε τους ισχυρισμούς σας", σχολίασε ο υφυπουργός Δικαιοσύνης και πρόσθεσε ότι δεν περιορίζεται κανένα απολύτως δικαίωμα των πολιτών που σήμερα προβλέπεται από τις διατάξεις του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, αντιθέτως, ενισχύεται η διαφάνεια.
Με το σχέδιο νόμου προστίθεται άρθρο στον Σωφρονιστικό Κώδικα για την αντικατάσταση της έκτισης ποινής φυλάκισης με παροχή κοινωφελούς εργασίας, κατόπιν δικαστικού ελέγχου και αφού έχει συμπληρωθεί ο ελάχιστος απαιτούμενος χρόνος πραγματικής έκτισης. Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική έκθεση, πρόκειται για πλαίσιο που στόχο έχει να ενισχύσει την επανένταξη των κρατουμένων, την αναλογικότητα στην εκτέλεση των ποινών και την αποσυμφόρηση των καταστημάτων κράτησης, με παράλληλη πρόβλεψη μηχανισμού ανάκλησης σε περίπτωση μη συμμόρφωσης. "Σκοπός δεν είναι να αποσυμφορήσουμε απλώς τα σωφρονιστικά καταστήματα. Σκοπός είναι στα πλημμεληματικού χαρακτήρα εγκλήματα να αντικαταστήσουμε το μεγαλύτερο μέρος της ποινής υπό την προϋπόθεση ότι θα έχει εκτιθεί το ελάχιστο της ποινής, σύμφωνα με τον Ποινικό Κώδικα, με τον θεσμό της κοινωφελούς εργασίας", ανέφερε ο υφυπουργός Δικαιοσύνης και πρόσθεσε ότι η διάταξη αυτή, εφόσον εφαρμοστεί, με την αναγκαία ευελιξία και κατανόηση από τις δικαστικές αρχές, μπορεί να ενισχύσει την αναλογικότητα στην εκτέλεση των ποινών, την επανένταξη των κρατουμένων και την αποσυμφόρηση των σωφρονιστικών καταστημάτων.
