Για να αντιμετωπισθεί το ενδεχόμενο ενεργειακής κρίσης εξαιτίας της κρίσης στην Ουκρανία.
Με επιστολή προς τον Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Επίτροπο για θέματα Ενέργειας, Günther Oettinger, ο Ελληνας υπουργός προτείνει να δημιουργηθεί «Συντονιστικός Μηχανισμός Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (LNG) έκτακτης ανάγκης», υπό την εποπτεία της Ομάδας Συντονισμού για το Φυσικό Αέριο (Gas Coordination Group), με στόχο την κατά προτεραιότητα παράδοση πλεοναζουσών ποσοτήτων ΥΦΑ στις πλέον πληττόμενες αγορές της Ευρώπης, αντί για άλλους προορισμούς. Η δημιουργία του θα επιτρέψει στα Κράτη-Μέλη, στην Επιτροπή και στις επιχειρήσεις του τομέα του φυσικού αερίου να αναλάβουν, σε συνθήκες στενής συνεργασίας, τις κοινές τους ευθύνες για την εξασφάλιση της παροχής φυσικού αερίου όπως περιγράφονται από την Οδηγία 994/2010 και στο πνεύμα της αλληλεγγύης που θεμελιώνει.
Σχετικά με το θέμα, ο Υπουργός ΠΕΚΑ, Γιάννης Μανιάτης, έκανε την ακόλουθη δήλωση:
«Οι πιθανότητες να υπάρξει κατά την χειμερινή περίοδο σημαντική διακοπή, σε διάρκεια και σε ποσότητες, του φυσικού αερίου προς την ΕΕ είναι περισσότερο αυξημένες από ποτέ. Η περιοχή των Βαλκανίων αναμένεται να πληγεί περισσότερο από κάθε άλλη περιοχή της Ευρώπης. Σημαντική διέξοδος για τις χώρες της περιοχής μας είναι η τροφοδοσία με LNG, μέσω Ελλάδας.
Η Ελλάδα αναλαμβάνει πρωτοβουλία ώστε η Ευρώπη να δημιουργήσει για πρώτη φορά έναν Μηχανισμό Αλληλλεγγύης στην προμήθεια ποσοτήτων LNG κατά την πιθανή περίπτωση διακοπής της τροφοδοσίας. Προτείνουμε να εφαρμοστεί τώρα μια ουσιαστική και ενιαία ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική στον τομέα αυτό.
Με την πρόταση μας ζητάμε η ΕΕ να περάσει από την φάση του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου των ενεργειακών κρίσεων, σε έναν κοινό Μηχανισμό Διαχείρισης Κρίσεων για την αντιμετώπιση, ως μια ενιαία πολιτική οντότητα, όπως οφείλει να είναι η Ευρώπη στην πράξη, με τη διαμόρφωση ενός διαφανούς, αποτελεσματικού μηχανισμού τροφοδοσίας με φυσικό αέριο.
Στο πλαίσιο αυτό, προτείνουμε να δημιουργηθεί, κατά την περίοδο κρίσεων εφοδιασμού με Φυσικό Αέριο, κατάλογος προμηθευτών οι οποίοι έχουν LNG προς διάθεση, καθώς και αντίστοιχος κατάλογος εθνικών αναγκών σε LNG στα Κράτη Μέλη της ΕΕ. Καλείται δε η Επιτροπή να συντονίσει τις προσπάθειες, οι οποίες θα δημιουργήσουν τα κατάλληλα οικονομικά κίνητρα και θα παρέχουν τις κατάλληλες εκείνες εγγυήσεις, περιλαμβανομένης της χρηματοδότησης, από την πλευρά της ΕΕ, ώστε οι προμηθευτές των διαθέσιμων ποσοτήτων LNG να τις κατευθύνουν προς τις χώρες της ΕΕ, που θα έχουν μεγαλύτερη ανάγκη κατά τη διάρκεια πιθανής κρίσης.
Αυτή η πρωτοβουλία της Ελλάδος μπορεί να αποτελέσει ουσιαστική διέξοδο για την τροφοδοσία των γειτονικών μας χωρών - και της Ελλάδας, βεβαίως - με φυσικό αέριο, αναβαθμίζοντας ταυτόχρονα την γεωπολιτική σημασία της χώρας μας».
Η ελληνική πρωτοβουλία προτείνει τη δημιουργία ενός μηχανισμού, υπό την εποπτεία όλων των εμπλεκόμενων μερών, (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπρόσωποι Υπουργείων, εκπρόσωποι Ρυθμιστικών Αρχών, Διαχειριστές υποδομών, έμποροι, προμηθευτές με διαχειριστικό ρόλο και εξουσίες ως προς την διαχείριση της κρίσης), που θα επιτρέψει τον ενιαίο συντονισμό της αγοράς LNG από πλευράς Ευρώπης με στόχο να καταμερισθούν και δρομολογηθούν τα φορτία LNG προς τα Κράτη-Μέλη που τα έχουν περισσότερο ανάγκη στο ενεργειακό τους ισοζύγιο.
Ο μηχανισμός θα λειτουργεί μέσω ηλεκτρονικής πλατφόρμας πληροφόρησης και συναλλαγής, όπου θα καταγράφονται τα φορτία LNG από πλευράς ευρωπαικών χωρών και προμηθευτών, οι τιμές τους και οι αντίστοιχες συναλλαγές και δρομολογήσεις φορτίων LNG προς άλλα κράτη – μέλη που τα έχουν ανάγκη. Έτσι, μπορούν να προβλεφθούν και χρηματοδοτήσεις από τα Ευρωπαϊκά Ταμεία πιστώσεων προς κράτη-μέλη, των οποίων οι εταιρείες τους έχουν υποστεί αποδεδειγμένα οικονομικές απώλειες από την πώληση φορτίων LNG σε εταιρίες αλλων κρατών-μελών. Ο προτεινόμενος μηχανισμός θα μπορεί να ενεργοποιείται ώστε να αντιμετωπίζει στην πράξη τις κρίσεις ασφάλειας ενεργειακού εφοδιασμού, είτε αυτές είναι εκτεταμένες, είτε αφορούν σε μικρότερες ευρωπαικές περιφέρειες (π.χ. Βαλκάνια).
Σημειώνεται πως σε αντίστοιχη κρίση, το 2009, η Ελλάδα μπόρεσε να τροφοδοτήσει με φυσικό αέριο τη Βουλγαρία για λίγες ημέρες, γεγονός που μνημονεύεται ακόμη, σε πανευρωπαϊκό επίπεδο και θεωρείται κλασσικό παράδειγμα κοινοτικής αλληλεγγύης.
