Νέα καύσιμη ύλη στις ανησυχίες της αγοράς πετρελαίου προσθέτει η αναζωπύρωση της έντασης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, με τους επενδυτές να στρέφουν εκ νέου το βλέμμα στα Στενά του Ορμούζ, έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους παγκοσμίως. Οι εξελίξεις ενισχύουν τους φόβους ότι οι αναταράξεις στις διελεύσεις πλοίων και στις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου μπορεί να έχουν μεγαλύτερη διάρκεια, ωθώντας τις τιμές σε σημαντικά υψηλότερα επίπεδα.
Το Brent κινείται κοντά στα 96 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας άνοδο περίπου 0,30%, ενώ σε εβδομαδιαία βάση τα κέρδη του ξεπερνούν το 7%, θέτοντας το σημείο αναφοράς της ευρωπαϊκής αγοράς σε τροχιά για τη μεγαλύτερη εβδομαδιαία άνοδο από τον περασμένο Ιούλιο.
Ανοδικά κινείται και το West Texas Intermediate (WTI), το αμερικανικό αργό, το οποίο διαπραγματεύεται κοντά στα 92 δολάρια το βαρέλι, με ημερήσια άνοδο περίπου 0,60%.
Νέα κλιμάκωση με επίκεντρο τον Ορμούζ
Η νέα ένταση στις σχέσεις Ουάσιγκτον και Τεχεράνης εκδηλώθηκε έπειτα από μια περίοδο σχετικής αποκλιμάκωσης. Οι αμερικανικές επιθέσεις στις αρχές της εβδομάδας προκάλεσαν αντίποινα από την πλευρά του Ιράν, με επιθέσεις εναντίον αμερικανικών βάσεων στην ευρύτερη περιοχή.
Την ίδια ώρα, οι ιρανικές δυνάμεις συνέχισαν να στοχεύουν πλοία που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ, ενώ καταγράφηκαν και πυραυλικές επιθέσεις εναντίον της Ιορδανίας, του Κουβέιτ και του Μπαχρέιν.
Η εξέλιξη αυτή επαναφέρει στο προσκήνιο τον κίνδυνο διαταραχών σε μια θαλάσσια οδό κρίσιμη για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά, καθώς από τον Ορμούζ διέρχεται σημαντικό μέρος των διεθνών ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Παράλληλα, το Ισραήλ δεν έχει αποκλείσει το ενδεχόμενο επανέναρξης των επιχειρήσεών του, προειδοποιώντας ότι μια νέα επίθεση από το Ιράν θα μπορούσε να το απαλλάξει από τους υφιστάμενους περιορισμούς. Μια τέτοια εξέλιξη θα αύξανε περαιτέρω τον κίνδυνο ενός νέου κύκλου στρατιωτικής κλιμάκωσης στην περιοχή.
Βανς: «Δεν είναι πόλεμος»
Παρά την ένταση των τελευταίων ημερών, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς επιχείρησε να χαμηλώσει τους τόνους ως προς την έκταση της σύγκρουσης.
Όπως ανέφερε, δεν θα χαρακτήριζε την κατάσταση «πόλεμο», υποστηρίζοντας ότι οι μεγάλες στρατιωτικές επιχειρήσεις είχαν ολοκληρωθεί αρκετές εβδομάδες νωρίτερα.
Την ίδια στιγμή, η αμερικανική κυβέρνηση επιχειρεί να υπογραμμίσει ότι η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ δεν έχει οδηγηθεί σε πλήρη διακοπή της ναυσιπλοΐας. Τις τελευταίες ημέρες υποστηρίζει ότι οι διελεύσεις πλοίων έχουν αυξηθεί, θέση που επανέλαβε και ο Βανς.
«Αν γυρίσετε τρεις μήνες πίσω, πόσο πετρέλαιο και αέριο έβγαιναν από το στενό του Ορμούζ εν μέσω ιρανικών απειλών; Σχεδόν καθόλου», ανέφερε χαρακτηριστικά.
«Τώρα, έχουμε σχεδόν επιστρέψει στην κατάσταση πριν από τη σύγκρουση», πρόσθεσε.
Τραμπ: «Μεγάλο έλεγχο» στα Στενά
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος υποστήριξε ότι η Ουάσιγκτον έχει «μεγάλο έλεγχο» στα Στενά του Ορμούζ.
Σε συνέντευξή του στο βρετανικό συντηρητικό τηλεοπτικό δίκτυο GB News, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι οι ΗΠΑ φροντίζουν ώστε να συνεχίζονται οι διελεύσεις εμπορικών πλοίων.
«Φροντίζουμε να περνάνε 30, 40 πλοία κάθε νύχτα», υποστήριξε.
Παράλληλα, ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ έκανε λόγο για περίπου 17 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου που πέρασαν από τη συγκεκριμένη θαλάσσια οδό.
Ο Τραμπ, από την πλευρά του, δημοσίευσε στο Truth Social γράφημα σύμφωνα με το οποίο οι ημερήσιες ροές ανέρχονται σε περίπου 18 εκατομμύρια βαρέλια, επίπεδο που προσεγγίζει τα προπολεμικά μεγέθη των περίπου 20 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως.
Η αγορά τιμολογεί τον γεωπολιτικό κίνδυνο
Παρά τις διαβεβαιώσεις της αμερικανικής πλευράς για την επαναφορά των ενεργειακών ροών, η αγορά πετρελαίου εξακολουθεί να ενσωματώνει ένα αυξημένο γεωπολιτικό premium.
Η προοπτική μιας παρατεταμένης έντασης στην περιοχή, σε συνδυασμό με τον κίνδυνο νέων επιθέσεων σε πλοία ή υποδομές και την αβεβαιότητα γύρω από την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, λειτουργεί ως καταλύτης για τις τιμές του αργού.
Το βασικό ερώτημα για την αγορά πλέον δεν είναι μόνο εάν οι ροές μέσω του Ορμούζ συνεχίζονται, αλλά για πόσο διάστημα θα παραμείνει αυξημένος ο κίνδυνος διαταραχής τους. Και όσο η γεωπολιτική ένταση παραμένει υψηλή, το πετρέλαιο είναι πιθανό να διατηρήσει ένα σημαντικό ασφάλιστρο κινδύνου.
