Σε επίπεδα που είχαν να καταγραφούν σχεδόν τρεις δεκαετίες εκτοξεύθηκε την Τρίτη η απόδοση του 10ετούς ιαπωνικού κρατικού ομολόγου, αγγίζοντας το 3% για πρώτη φορά από το 1996, καθώς εντείνεται το παγκόσμιο sell-off στις αγορές ομολόγων.
Η νέα ισχυρή άνοδος των αποδόσεων από το Τόκιο και το Σίδνεϊ έως τη Νέα Υόρκη και το Λονδίνο αποτυπώνει την αυξανόμενη ανησυχία των επενδυτών για τις επιπτώσεις του πετρελαίου στον πληθωρισμό, το ενδεχόμενο αυστηρότερης νομισματικής πολιτικής και την επιδείνωση των δημοσιονομικών συνθηκών διεθνώς.
Η κρίση στη Μέση Ανατολή ενισχύει τις πληθωριστικές πιέσεις σε παγκόσμιο επίπεδο, με αποτέλεσμα οι επενδυτές να προεξοφλούν ότι οι κεντρικές τράπεζες ενδέχεται να χρειαστεί να διατηρήσουν ή ακόμη και να αυξήσουν τα επιτόκια. Την ίδια ώρα, η αγορά ομολόγων βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα κύμα νέων εκδόσεων, καθώς οι τεχνολογικοί κολοσσοί που επενδύουν μαζικά στις υποδομές τεχνητής νοημοσύνης αντλούν κεφάλαια με επιθετικούς ρυθμούς, έγραψε το Reuters.
Η πίεση εντείνεται σε ένα περιβάλλον όπου το αμερικανικό χρέος έχει ξεπεράσει τα 40 τρισ. δολάρια, ενώ τα ιαπωνικά υπουργεία αναμένεται να υποβάλουν αιτήματα για ποσά-ρεκόρ στο αρχικό σχέδιο προϋπολογισμού για το επόμενο δημοσιονομικό έτος.
Η άνοδος των αποδόσεων αντανακλά την πτώση των τιμών των ομολόγων και δημιουργεί ένα ιδιαίτερα δύσκολο δίλημμα για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής, καθώς οι αγορές εμφανίζονται πλέον εξαιρετικά ευαίσθητες σε ενδείξεις δημοσιονομικής χαλαρότητας.
Το ιαπωνικό χρέος στο επίκεντρο
Για την Ιαπωνία, η εξέλιξη έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Η άνοδος των αποδόσεων αυξάνει το κόστος εξυπηρέτησης του μεγαλύτερου δημόσιου χρέους μεταξύ των ανεπτυγμένων οικονομιών, σε μια περίοδο κατά την οποία η πρωθυπουργός Sanae Takaichi προωθεί ένα φιλόδοξο πρόγραμμα επενδύσεων.
«Οι επενδυτές απαιτούν ολοένα και μεγαλύτερη αποζημίωση για να διακρατούν τίτλους μεγάλης διάρκειας, καθώς οι ανάγκες των κρατών για εκδόσεις χρέους και οι ανάγκες χρηματοδότησης των επιχειρήσεων ανταγωνίζονται για την ίδια δεξαμενή κεφαλαίων», δήλωσε ο Masahiko Loo, senior fixed income strategist στη State Street Investment Management στο Τόκιο.
«Οι επενδυτές ομολόγων ανησυχούν λιγότερο πλέον για την ανάπτυξη και επικεντρώνονται ολοένα περισσότερο στον πληθωρισμό και την προσφορά τίτλων», πρόσθεσε.
Η απόδοση του 10ετούς ιαπωνικού κρατικού ομολόγου έφθασε το 3%, για πρώτη φορά από τον Σεπτέμβριο του 1996. Την ίδια στιγμή, η απόδοση του 5ετούς ομολόγου ανήλθε σε ιστορικό υψηλό 2,26%, ενώ η απόδοση του 2ετούς σκαρφάλωσε στο 1,795%, στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 31 ετών.
Η πίεση δεν περιορίστηκε στην Ιαπωνία.
Η απόδοση του 10ετούς αμερικανικού Treasury ενισχύθηκε στο 4,786% κατά τις ώρες διαπραγμάτευσης στο Τόκιο, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Ιανουάριο του 2025.
Στην Αυστραλία, οι αποδόσεις των 10ετών κρατικών ομολόγων κατέγραψαν τη μεγαλύτερη ημερήσια άνοδο των τελευταίων πέντε μηνών. Οι traders απέδωσαν μέρος της κίνησης στην αυξημένη ευαισθησία της αγοράς απέναντι στη ζήτηση από Ιάπωνες επενδυτές, καθώς τα υψηλότερα εγχώρια επιτόκια και οι αποδόσεις στην Ιαπωνία ενδέχεται να περιορίσουν το ενδιαφέρον τους για αυστραλιανό χρέος.
Ανοδικά κινήθηκαν και οι ευρωπαϊκές αποδόσεις στις αρχές της συνεδρίασης. Η απόδοση του γερμανικού 10ετούς ομολόγου, σημείο αναφοράς για την ευρωζώνη, έφθασε το 3,34%, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2011.
«Αλλαγή καθεστώτος» στις αγορές
Το επίπεδο του 3% έχει ιδιαίτερη ψυχολογική σημασία για την αγορά. Η άνοδος της απόδοσης του 10ετούς ιαπωνικού ομολόγου σε νέο υψηλό τριών δεκαετιών ενδέχεται να οδηγήσει τους επενδυτές σε επανεκτίμηση του ρόλου των ιαπωνικών κρατικών τίτλων, οι οποίοι για χρόνια θεωρούνταν ένα από τα πιο σταθερά σημεία αναφοράς στις διεθνείς αγορές ομολόγων.
«Μια περαιτέρω άνοδος των αποδόσεων των ιαπωνικών κρατικών ομολόγων θα έκανε λιγότερο ελκυστικές τις στρατηγικές carry trade και θα μπορούσε να οδηγήσει σταδιακά σε ανακατανομή κεφαλαίων προς ιαπωνικά assets», δήλωσε ο Prashant Newnaha, senior rates strategist στην TD Securities στη Σιγκαπούρη.
«Πρόκειται πραγματικά για αλλαγή καθεστώτος. Για μεγάλο χρονικό διάστημα τα ιαπωνικά κρατικά ομόλογα αποτελούσαν την άγκυρα των διεθνών αγορών σταθερού εισοδήματος. Τώρα αυτό έχει αντιστραφεί», σημείωσε.
Στο επίκεντρο η Bank of Japan
Οι αγορές έχουν πλέον ενισχύσει σημαντικά τα στοιχήματά τους ότι η Bank of Japan θα προχωρήσει σε αύξηση επιτοκίων στη συνεδρίασή της αργότερα μέσα στον μήνα. Οι πρόσφατες δηλώσεις αξιωματούχων της κεντρικής τράπεζας έχουν αποκτήσει ολοένα πιο «hawkish» τόνο, ενισχύοντας τις προσδοκίες για αυστηρότερη νομισματική πολιτική.
Παράλληλα, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Scott Bessent έχει αυξήσει την πίεση προς την Ιαπωνία, καλώντας την κεντρική τράπεζα της χώρας να προχωρήσει σε αυστηρότερη πολιτική.
Στο μέτωπο των ΗΠΑ, η Federal Reserve εμφανίζεται επίσης έτοιμη για αυστηρότερη στάση στο προσεχές διάστημα, μετά την ιδιαίτερα «hawkish» τοποθέτηση του προέδρου της, Kevin Warsh, στο ετήσιο συμπόσιο της Jackson Hole.
Η εικόνα στις παγκόσμιες αγορές ομολόγων αντανακλά σε σημαντικό βαθμό την επανεκτίμηση της πορείας της νομισματικής πολιτικής στις δύο μεγαλύτερες και πιο επιδραστικές αγορές, τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία.
«Η άνοδος των αποδόσεων διεθνώς αντανακλά εν μέρει το sell-off στις βασικές και περισσότερο παρακολουθούμενες αγορές, όπως αυτές των ΗΠΑ και της Ιαπωνίας», δήλωσε ο Andrew Lilley, chief rates strategist στην Barrenjoey στο Σίδνεϊ.
Όπως σημείωσε, σημαντικό μέρος της τρέχουσας αναταραχής αφορά ουσιαστικά μια επανεκτίμηση της πολιτικής της Fed, καθώς ενισχύεται η ανησυχία ότι οι κεντρικές τράπεζες ενδέχεται να έχουν ήδη καθυστερήσει να προχωρήσουν στις απαραίτητες αυξήσεις επιτοκίων.
«Δεν θέλεις να βρεθείς σε μια κατάσταση όπου, αν δεν προχωρήσεις εσύ σε σύσφιξη της πολιτικής, η αγορά θα επιβάλει ουσιαστικά τη μισή αύξηση για λογαριασμό σου, επειδή θεωρεί ότι αναλαμβάνεις πολύ μεγάλο κίνδυνο», προειδοποίησε.
Η απότομη άνοδος των αποδόσεων, από την Ιαπωνία έως τις ΗΠΑ και την Ευρώπη, επαναφέρει έτσι στο προσκήνιο το κόστος του χρήματος, τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών και τον κίνδυνο ενός νέου κύκλου νομισματικής σύσφιξης. Για τις αγορές, το κρίσιμο ερώτημα πλέον είναι αν η άνοδος των αποδόσεων αποτελεί μια προσωρινή αναπροσαρμογή ή την απαρχή μιας ευρύτερης αλλαγής στις ισορροπίες του παγκόσμιου χρέους.
