Οριστικό τέλος σε μια εκκρεμότητα που ταλαιπώρησε για χρόνια περισσότερους από 200.000 δικαιούχους συντάξεων χηρείας βάζει η κυβέρνηση, με τη νομοθετική ρύθμιση που αναμένεται να καταθέσει εντός του Ιουλίου στη Βουλή η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Νίκη Κεραμέως.
Η ρύθμιση καταργεί οριστικά τις περικοπές που προέβλεπε ο νόμος Κατρούγκαλου μετά την παρέλευση της τριετίας για τους δικαιούχους που εργάζονται ή λαμβάνουν και δεύτερη σύνταξη από ίδιο δικαίωμα. Παράλληλα, διασφαλίζει ότι δεν θα εφαρμοστεί η πρόσφατη ερμηνεία του Συμβουλίου της Επικρατείας σχετικά με την κατάργηση της δεύτερης εθνικής σύνταξης στις περιπτώσεις σώρευσης συντάξεων.
Με τον τρόπο αυτό, χιλιάδες συνταξιούχοι βγαίνουν από ένα πολυετές καθεστώς αβεβαιότητας, καθώς επί έξι χρόνια παρέμεναν αντιμέτωποι είτε με τον κίνδυνο σημαντικών μειώσεων είτε με την υποχρέωση επιστροφής αναδρομικών ποσών.
Αυξήσεις έως και 50% για όσους είχαν ήδη υποστεί μειώσεις
Οι πρώτοι που θα δουν άμεσα τη διαφορά είναι περίπου 8.500 συνταξιούχοι χηρείας του Δημοσίου, καθώς και άλλοι 4.000 δικαιούχοι του πρώην ΟΓΑ, οι οποίοι από το 2020 είχαν υποστεί την εφαρμογή της περικοπής.
Σύμφωνα με πληροφορίες, από τις συντάξεις του Σεπτεμβρίου οι αποδοχές τους θα επανέλθουν στα επίπεδα πριν από τις μειώσεις, γεγονός που σε αρκετές περιπτώσεις συνεπάγεται αύξηση έως και 50%.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα συνταξιούχου που λάμβανε σύνταξη χηρείας ύψους 800 ευρώ. Μετά την εφαρμογή της περικοπής η σύνταξή της περιορίστηκε στα 446 ευρώ, δηλαδή στο κατώτατο προβλεπόμενο όριο. Με τη νέα ρύθμιση θα επανέλθει στα 800 ευρώ.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις έως τώρα πληροφορίες, δεν προβλέπεται η καταβολή αναδρομικών για τα ποσά που χάθηκαν τα προηγούμενα χρόνια, γεγονός που ήδη προκαλεί αντιδράσεις από νομικούς κύκλους, οι οποίοι κάνουν λόγο για άνιση μεταχείριση των συγκεκριμένων συνταξιούχων.
Τι αλλάζει
Η νέα νομοθετική παρέμβαση προβλέπει τρεις βασικές αλλαγές:
- Καταργείται οριστικά η μείωση κατά 50% της σύνταξης χηρείας μετά την τριετία για όσους εργάζονται ή λαμβάνουν και δεύτερη σύνταξη.
- Διαγράφεται κάθε ενδεχόμενη υποχρέωση επιστροφής αναδρομικών ποσών για όσους δεν είχε εφαρμοστεί μέχρι σήμερα η συγκεκριμένη περικοπή.
- Διατηρείται η καταβολή δύο εθνικών συντάξεων στις περιπτώσεις όπου η δεύτερη σύνταξη προέρχεται από δικαίωμα χηρείας και όχι από ίδιο ασφαλιστικό δικαίωμα.
Ποιοι κερδίζουν
75.000 συνταξιούχοι αποφεύγουν τις περικοπές
Πρόκειται για όσους έλαβαν σύνταξη χηρείας μετά την ψήφιση του νόμου Κατρούγκαλου και συμπλήρωσαν ή πρόκειται να συμπληρώσουν την τριετία.
Με τη νέα διάταξη:
- θα συνεχίσουν να λαμβάνουν το 70% της σύνταξης του θανόντος και όχι το 35%,
- δεν θα κληθούν να επιστρέψουν αναδρομικά στον ΕΦΚΑ,
- προστατεύονται και από ενδεχόμενη κατάργηση της δεύτερης εθνικής σύνταξης.
12.500 συνταξιούχοι Δημοσίου και πρώην ΟΓΑ βλέπουν αυξήσεις
Οι περίπου 8.500 δικαιούχοι του Δημοσίου και οι 4.000 του πρώην ΟΓΑ που είχαν ήδη υποστεί τις μειώσεις από το 2020 θα δουν τις συντάξεις τους να επανέρχονται στο 70% της σύνταξης του θανόντος.
Οι αυξήσεις εκτιμάται ότι θα πιστωθούν από τις πληρωμές του Σεπτεμβρίου.
122.000 διατηρούν και τις δύο εθνικές συντάξεις
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η πρόβλεψη που αφορά περίπου 122.000 συνταξιούχους οι οποίοι λαμβάνουν μία εθνική σύνταξη από δικό τους δικαίωμα και μία από σύνταξη χηρείας.
Χωρίς τη νέα ρύθμιση, η εφαρμογή της πρόσφατης απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας θα οδηγούσε σε απώλεια της δεύτερης εθνικής σύνταξης, δηλαδή σε μείωση που κατά μέσο όρο φθάνει τα 312 ευρώ μηνιαίως.
Σε αρκετές περιπτώσεις μάλιστα οι ασφαλισμένοι θα υφίσταντο διπλό πλήγμα, καθώς θα έχαναν τόσο τη δεύτερη εθνική σύνταξη όσο και το 50% της σύνταξης χηρείας μετά την τριετία.
Οι δηλώσεις Κεραμέως
Όπως δήλωσε η υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως, όλοι οι δικαιούχοι σύνταξης χηρείας που υπάγονται στις διατάξεις του νόμου Κατρούγκαλου θα συνεχίσουν να λαμβάνουν το 70% της σύνταξης του θανόντος και μετά την πάροδο της τριετίας, χωρίς καμία μείωση.
Παράλληλα, δεν θα υποχρεωθούν να επιστρέψουν αναδρομικά ποσά, ενώ στις περιπτώσεις σώρευσης συντάξεων θα εξακολουθήσουν να λαμβάνουν δύο εθνικές συντάξεις.
Η υπουργός απέδωσε τη δυνατότητα χρηματοδότησης της παρέμβασης στην υπεραπόδοση των ασφαλιστικών ταμείων, επισημαίνοντας ότι μόνο κατά το πρώτο τετράμηνο του 2026 τα έσοδα υπερέβησαν τον στόχο του Μεσοπρόθεσμου κατά 517 εκατ. ευρώ, εξέλιξη που συνδέεται κυρίως με την επέκταση της ψηφιακής κάρτας εργασίας σε περίπου 2,5 εκατ. εργαζόμενους.
«Με τη ρύθμιση αυτή κλείνει οριστικά μία εκκρεμότητα πολλών ετών. Χιλιάδες δικαιούχοι σύνταξης χηρείας απαλλάσσονται από ένα καθεστώς αβεβαιότητας, αποκαθίσταται η ασφάλεια δικαίου και ενισχύεται η προστασία των οικογενειών που έχασαν τον άνθρωπό τους, χωρίς να διαταράσσεται η δημοσιονομική ισορροπία του ασφαλιστικού συστήματος», τόνισε η υπουργός.
