Πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 12,678 δισ. ευρώ κατέγραψε ο κρατικός προϋπολογισμός την περίοδο Ιανουαρίου – Νοεμβρίου, υπερβαίνοντας σημαντικά τον στόχο των 7,695 δισ. ευρώ, ενώ εμφανίζεται αυξημένο και σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024, όταν το πρωτογενές πλεόνασμα είχε διαμορφωθεί στα 12,011 δισ. ευρώ.
Όπως επισημαίνει το υπουργείο Οικονομικών, η απόκλιση που παρατηρείται στο σκέλος των εσόδων σε σχέση με τους στόχους οφείλεται κυρίως στην πρόωρη είσπραξη, στις 26 Νοεμβρίου, ποσού 2,109 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Το συγκεκριμένο ποσό είχε αρχικά προγραμματιστεί να εισπραχθεί τον Δεκέμβριο του 2025 και, συνεπώς, στο επόμενο δελτίο εκτέλεσης του προϋπολογισμού η διαφορά αυτή αναμένεται να εξισορροπηθεί.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, εξαιρουμένου του ποσού των 2,109 δισ. ευρώ, τα καθαρά έσοδα εμφανίζουν αύξηση κατά 186 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει τεθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 2.034 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με τον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς τους ΟΚΑ και λοιπούς φορείς γενικής κυβέρνησης ύψους 922 εκατ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων ύψους 554 εκατ. ευρώ, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, ενώ παρατηρείται ετεροχρονισμός επενδυτικών δαπανών ύψους 609 εκατ. ευρώ.
Εξαιρώντας τα ανωτέρω ποσά, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 231 εκατ. ευρώ.
Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.
Την περίοδο Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 68.777 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2.295 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Η υπερεκτέλεση αυτή οφείλεται κυρίως στην είσπραξη, κατά τον μήνα Νοέμβριο, της έκτης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ύψους 2.109 εκατ. ευρώ, η οποία είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί τον Δεκέμβριο 2025. Εξαιρουμένου του ανωτέρω ποσού από το ΤΑΑ, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 186 εκατ. ευρώ ή 0,3% έναντι του στόχου.
Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:
Ι. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 64.881 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 245 εκατ. ευρώ ή 0,4% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής :
- Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 25.671 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 130 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 6.720 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 45 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 2.331 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 24 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 24.117 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 113 εκατ. ευρώ εκ των οποίων: ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 117 εκατ. ευρώ, ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων αυξημένος κατά 5 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος μειωμένοι κατά 9 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
ΙΙ. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 56 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.
ΙΙΙ. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 7.000 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 1.996 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026, κυρίως λόγω της νωρίτερης είσπραξης ποσού 2.109 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως προαναφέρθηκε. Επιπλέον, από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 7.000 εκατ. ευρώ, ποσό 2.822 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 21 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
ΙV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 2.040 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 8 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 2.590 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 106 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ποσό 220 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 5 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 7.817 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 50 εκατ. ευρώ από τον στόχο (7.767 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 3.042 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ από τον στόχο (3.068 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Ο Νοέμβριος
Ειδικότερα τον Νοέμβριο 2025 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 7.857 εκατ. ευρώ, αυξημένο κατά 2.228 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου, εξαιτίας κυρίως της είσπραξης τον Νοέμβριο ποσού 2.109 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως προαναφέρθηκε. Μη συμπεριλαμβανομένου του ανωτέρω ποσού, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 119 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:
I. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 5.676 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 182 εκατ. ευρώ ή 3,3% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής :
- Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 2.372 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 98 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 539 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 36 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 105 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 14 εκατ. ευρώ.
- Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 2.123 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 112 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 104 εκατ. ευρώ, ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 2 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος είναι αυξημένοι κατά 7 εκατ. ευρώ.
II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.
III.Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 2.241 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 2.063 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ποσό 2.109 αφορά έσοδα από το ΤΑΑ, όπως προαναφέρθηκε, ενώ ποσό 89 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα του ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 21 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 90 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 340 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 53 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 340 εκατ. ευρώ, ποσό 23 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 5 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 499 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 50 εκατ. ευρώ από τον στόχο (449 εκατ. ευρώ). Τα συνολικά έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 112 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ από τον στόχο (138 εκατ. ευρώ).
Οι δαπάνες
Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025 ανήλθαν στα 63.615 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 2.643 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (66.258 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 κατά 1.270 εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω της αύξησης των μεταβιβάσεων σε ΟΚΑ και των δαπανών του ΤΑΑ.
Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 2.034 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με τον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς τους ΟΚΑ και λοιπούς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 922 εκατ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων κατά 554 εκατ. ευρώ.
Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις είναι οι ακόλουθες:
- οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ύψους 1.164 εκατ. ευρώ,
- η μεταβίβαση ύψους 400 εκατ. ευρώ για την κάλυψη κόστους παροχής υπηρεσιών κοινής ωφελείας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (ΥΚΩ), σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στο άρθρο 55 του Ν.4508/2017 (Α’ 200),
- η επιχορήγηση ύψους 557 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων,
- οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 328 εκατ. ευρώ και
- V. η επιχορήγηση προς τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ύψους 154 εκατ. ευρώ.
Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 10.483 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 609 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ταυτόχρονα, παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2024 κατά 549 εκατ. ευρώ.
