Οι νομοθετικές παρεμβάσεις για την Ενσωμάτωση των Οδηγιών 2023/2226 και 2025/872 σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και β) Νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης παρουσιάστηκαν από το οικονομικό επιτελείο στο υπουργικό συμβούλιο.
Οπως σημειώνει κυβερνητική ανακοίνωση, η ενσωμάτωση της Οδηγίας 2023/2226 (DAC 8) αντιμετωπίζει:
α) τα φαινόμενα φορολογικής απάτης, φοροδιαφυγής και φοροαποφυγής που προκύπτουν από τις συναλλαγές με κρυπτοστοιχεία και την αυξανόμενη χρήση εναλλακτικών μέσων πληρωμής και επενδύσεων,
β) τη δυσκολία εντοπισμού των φορολογητέων πράξεων που προκύπτουν κατά την επένδυση σε κρυπτοστοιχεία,
γ) την έλλειψη πληροφόρησης των φορολογικών διοικήσεων των κρατών μελών για συναλλαγές με κρυπτοστοιχεία.
Οι επιδιωκόμενοι στόχοι είναι: Η θέσπιση κανόνων δικαίου, με τους οποίους επιδιώκονται η ενίσχυση της φορολογικής διαφάνειας, η διοικητική συνεργασία των κρατών μελών στον τομέα της φορολογίας, με στόχο την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, φοροαποφυγής, φορολογικής απάτης, μέσω:
α) της υποχρέωσης υποβολής πληροφοριών των χρηστών (Δηλωτέοι Χρήστες), από τους Δηλούντες Παρόχους Υπηρεσιών Κρυπτοστοιχείων στις αρμόδιες αρχές των ενδιαφερομένων κρατών μελών,
β) της υποχρέωσης των Φορέων Εκμετάλλευσης Κρυπτοστοιχείων να καταχωρίζονται από την αρμόδια αρχή ενός μόνο κράτους μέλους,
γ) της ενίσχυσης της συνεργασίας των κρατών μελών στον φορολογικό τομέα, η οποία επιτυγχάνεται με την επέκταση της αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών,
δ) της δήλωσης του ΑΦΜ από τη δηλούσα οντότητα ή το δηλούν πρόσωπο και την κοινοποίησή του, από την αρμόδια αρχή της Ελλάδας, όταν αυτό απαιτείται, ούτως ώστε τα κράτη μέλη να αντιστοιχίζουν τις πληροφορίες που λαμβάνουν, με τα δεδομένα που υπάρχουν στις εθνικές βάσεις δεδομένων, να εντοπίζουν τους σχετικούς φορολογουμένους και να προσδιορίζουν ορθά τους σχετικούς φόρους,
ε) της τροποποίησης των υφιστάμενων διατάξεων του Ν. 4170/2013 (με τον οποίο ενσωματώθηκε στην ελληνική έννομη τάξη η Οδηγία 2011/16/ΕΕ) και του Ν. 5104/2024 (Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας), ούτως ώστε να εναρμονισθεί η εθνική με την ενωσιακή νομοθεσία.
• Η ενσωμάτωση της Οδηγίας 2025/872 (DAC 9) αντιμετωπίζει:
α) την έλλειψη αυτόματης ανταλλαγής, με κοινό ευρωπαϊκό σύστημα, των πληροφοριών στις Δηλώσεις πληροφοριών συμπληρωματικού (ελαχίστου) φόρου, οι οποίες υποβάλλονται από τους ομίλους πολυεθνικών επιχειρήσεων και τους εγχώριους ομίλους μεγάλης κλίμακας κατ’ εφαρμογή της Οδηγίας (ΕΕ) 2022/2523 (Πυλώνας II),
β) το ζήτημα υποβολής πολλαπλών Δηλώσεων πληροφοριών συμπληρωματικού φόρου από ομίλους επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε διάφορα κράτη-μέλη,
γ) την επέκταση της διαλειτουργικότητας μεταξύ κρατών μελών,
δ) την ενίσχυση της βεβαιότητας για τον ρόλο κάθε κράτους μέλους, στο πλαίσιο της αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών που αφορούν την Οδηγία του Πυλώνα II, ιδίως στις περιπτώσεις που μια εταιρεία έχει παρουσία σε πολλά κράτη μέλη, καθώς δεν θα ήταν εφικτή η υποβολή μιας μόνο δήλωσης από την τελική μητρική οντότητα για λογαριασμό ολόκληρου του ομίλου.
Οι επιδιωκόμενοι στόχοι είναι: α) η διευκόλυνση της αποτελεσματικής εφαρμογής σε ευρωπαϊκό επίπεδο του ελάχιστου εταιρικού φόρου με φορολογικό συντελεστή 15 % για πολυεθνικές εταιρείες και μεγάλους εγχώριους ομίλους,
β) η ρύθμιση της αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών που περιλαμβάνονται στη Δήλωση του Πυλώνα ΙΙ μεταξύ φορολογικών αρχών,
γ) η μείωση του διοικητικού φόρτου και της γραφειοκρατίας τόσο για τους ομίλους εταιρειών που εμπίπτουν στις διατάξεις του Πυλώνα II όσο και για τις φορολογικές αρχές, μέσω της καθιέρωσης ενιαίου μορφοτύπου Δήλωσης και δυνατότητας «κεντρικής» υποβολής της εν λόγω δήλωσης ανά όμιλο επιχειρήσεων από μία οντότητα του ομίλου,
δ) η ενίσχυση της τεχνολογικής υποδομής ανταλλαγής δεδομένων, μέσω της βελτίωσης της ενιαίας ευρωπαϊκής ψηφιακής πλατφόρμας,
ε) η ενίσχυση της φορολογικής διαφάνειας μέσω επέκτασης του πλαισίου αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών,
στ) η καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και φοροαποφυγής που σχετίζονται με τη μη εκπλήρωση των υποχρεώσεων που απορρέουν από την Οδηγία του Πυλώνα II.
Β) Αντικείμενο του νομοσχεδίου είναι η θέσπιση ενός ολοκληρωμένου πλαισίου κανόνων που διέπουν την κατάρτιση, τον συντονισμό, τη διαχείριση, τη χρηματοδότηση, τον έλεγχο και την εφαρμογή των αναπτυξιακών παρεμβάσεων του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (Ε.Π.Α.) και των επιμέρους Τομεακών και Περιφερειακών Προγραμμάτων του.
Το Ε.Π.Α. αποτελεί το βασικό εργαλείο μεσοπρόθεσμου αναπτυξιακού προγραμματισμού των εθνικών πόρων του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (Α.Π.Δ.Ε.), με στόχο την παραγωγική ανάταξη, την ισόρροπη περιφερειακή ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή της χώρας.
Με το προτεινόμενο νομοσχέδιο θεσπίζεται ένα νέο, αυτοτελές και σύγχρονο θεσμικό πλαίσιο με στόχο:
- Την ανανέωση και τον εμπλουτισμό της στοχοθεσίας και του προσανατολισμού του Προγράμματος σε εναρμόνιση με τις νέες εθνικές και ευρωπαϊκές προτεραιότητες
- Την εναρμόνιση του ρυθμού υλοποίησης των έργων με τις ετήσιες και μεσοπρόθεσμες δημοσιονομικές δυνατότητες
- Την ομαλή υποδοχή και χρηματοδότηση των έργων χωρίς ενωσιακή συνδρομή από το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΑΠΔΕ
- Τη θέσπιση μηχανισμού για τον συντονισμό, την εξειδίκευση και την παρακολούθηση των Προγραμμάτων
- Την ενίσχυση των μηχανισμών παρακολούθησης και ελέγχου
- Την ενδυνάμωση των Υπηρεσιών Διαχείρισης των Προγραμμάτων
- Τη θέσπιση κανόνων για την ολοκλήρωση των έργων της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου
Περαιτέρω προωθούνται ο εκσυγχρονισμός και η επιτάχυνση πλήθους διαδικασιών. Αποσαφηνίζονται οι επιλέξιμες προς χρηματοδότηση από το Ε.Π.Α. δράσεις με αναλυτική πρόβλεψη για τις επιλέξιμες δαπάνες.
