Οι πτωχεύσεις επιχειρήσεων αυξάνονται σε ολόκληρη την ΕΕ, μετά από δύο χρόνια σημαντικής κρατικής στήριξης για τον Covid. Το αυξανόμενο κόστος της ενέργειας, παράλληλα με τις γενικές πληθωριστικές πιέσεις, θέτει σε κίνδυνο την ανάκαμψη ορισμένων ΜμΕ.
Οι πτωχεύσεις επιχειρήσεων, ιδίως των ΜμΕ, αυξάνονται σταθερά κατά τη διάρκεια του 2022 και αναμένεται να συνεχιστούν το 2023 σε ολόκληρη την ΕΕ, «λόγω των ασθενέστερων οικονομικών προοπτικών με υψηλό πληθωρισμό και υψηλές τιμές ενέργειας, καθώς και της σύσφιξης της νομισματικής πολιτικής και της λήξης της κρατικής στήριξης», σύμφωνα με την Atradius Collections, μια εταιρεία είσπραξης απαιτήσεων.
Πράγματι, οι πτωχεύσεις επιχειρήσεων αυξήθηκαν κατά 69% στη Γαλλία το τελευταίο έτος, για πρώτη φορά μετά από 25 και πλέον χρόνια, διαπίστωσε νωρίτερα αυτό το μήνα η συμβουλευτική μπουτίκ Altares Dun & Bradstreet.
Ο κίνδυνος αυξημένης πτώχευσης αυξήθηκε επίσης στην Ιταλία από 11,4% σε 16,1%, με σχεδόν 100.000 εταιρείες να διατρέχουν υψηλό κίνδυνο πτώχευσης, σύμφωνα με στοιχεία της έρευνας μάρκετινγκ Osservatorio Rischio Imprese της Cerved. 831.000 άτομα εργάζονται σε ιταλικές εταιρείες που κινδυνεύουν με χρεοκοπία, μια αύξηση σχεδόν 129.000 ατόμων σε σύγκριση με το 2021 (7,2%). 2,1 εκατομμύρια άνθρωποι εργάζονται ευρύτερα σε εταιρείες που θεωρούνται ευάλωτες, για ένα σύνολο άνω των 3 εκατομμυρίων ανθρώπων που απασχολούνται σε ευάλωτες εταιρείες.
Παρόμοια τάση στην Πολωνία: τα στοιχεία του Υπουργείου Ανάπτυξης και Τεχνολογίας σχετικά με το κλείσιμο επιχειρήσεων δείχνουν ότι 104.300 αιτήσεις για κλείσιμο κατατέθηκαν στις αρχές, 25,8% περισσότερες από πέρυσι. Οι αιτήσεις για προσωρινή αναστολή δραστηριοτήτων αυξήθηκαν επίσης κατά 39,4% τους τελευταίους δώδεκα μήνες.
Καμία σχέση με το Ηνωμένο Βασίλειο, ωστόσο: «περισσότερες από μία στις 10 επιχειρήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου ανέφεραν μέτριο έως σοβαρό κίνδυνο αφερεγγυότητας τον Αύγουστο του 2022», σημειώνει σε πολιτικό σημείωμα το υποστηριζόμενο από την κυβέρνηση Γραφείο Εθνικών Στατιστικών (ONS). Μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2022, τα επίπεδα αφερεγγυότητας είχαν ξεπεράσει εκείνα της προ-COVID περιόδου, καθιστώντας το Ηνωμένο Βασίλειο μία από τις χώρες που έχουν πληγεί περισσότερο.
Οι τιμές της ενέργειας ανεβαίνουν και η στήριξη του Covid εξαντλείται
Οι αριθμοί αποτελούν, ως επί το πλείστον, επιστροφή στην κανονικότητα μετά από δύο χρόνια κυβερνητικής στήριξης του COVID, η οποία διατήρησε τις αφερεγγυότητες σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα.
Τελικά, υψηλά ποσοστά αφερεγγυότητας παρατηρούνται σε αγορές όπου η δημοσιονομική στήριξη σταδιακά έπαψε να ισχύει, διαπίστωσε η Atradius Collections. Η Αυστρία, το Βέλγιο, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκονται στην κορυφή της λίστας της ΕΕ.
Οι αναλυτές σπεύδουν επίσης να τονίσουν ότι οι αριθμοί αυξάνονται τεχνητά από τις εταιρείες-ζόμπι: «Οι ασθενείς εταιρείες διατηρούνται στη ζωή με «δωρεάν» χρήμα μέσω εξαιρετικά χαμηλών επιτοκίων και προγραμμάτων αγοράς από τις κεντρικές τράπεζες», περιγράφεται σε σημείωμα της Allianz Trade. Το πόσες από αυτές τις εταιρείες-ζόμπι υπάρχουν στην πραγματικότητα είναι δύσκολο να προσδιοριστεί: το γαλλικό Ελεγκτικό Συνέδριο έκανε λόγο για όχι περισσότερες από 2,5% σε έκθεση που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο.
Για ορισμένες μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ωστόσο, ο αγώνας είναι πραγματικός. «150.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις κινδυνεύουν με ξαφνική αφερεγγυότητα», δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ο γενικός γραμματέας του γαλλικού εργοδοτικού συνδικάτου Jean-Eudes du Mesnil στη France inter, καθώς οι συμβάσεις ενέργειας πρόκειται να επαναδιαπραγματευτούν για το επόμενο ημερολογιακό έτος και το κόστος αναμένεται να αυξηθεί έως και 250%. Η EURACTIV Γαλλίας είχε αποκαλύψει τον Αύγουστο ότι το 20 έως 30% των ΜΜΕ θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν αφερεγγυότητα μέχρι το τέλος του έτους, σύμφωνα με το συνδικάτο SDI.
Τα δάνεια με κρατική εγγύηση, αν και αποτέλεσαν μια ευπρόσδεκτη ανάσα στην καρδιά της πανδημίας, έχουν προσθέσει πρόσθετο βάρος στις γαλλικές εταιρείες, οι οποίες είναι πλέον υποχρεωμένες να αποπληρώσουν μετά από καθυστέρηση δύο ετών. Όλο και περισσότερες μικρομεσαίες επιχειρήσεις με λειτουργικά επιχειρηματικά σχέδια ξεμένουν από μετρητά, ενώ η αναδιάρθρωση του χρέους, αν και αποτελεί επιλογή, δεν χρησιμοποιείται σχεδόν ποτέ, δήλωσε η Γαλλική Κεντρική Τράπεζα στη EURACTIV.
Η πολωνική πλατφόρμα ανταλλαγής οικονομικών πληροφοριών Krajowy Rejestr Długów σκιαγραφεί επίσης μια παρόμοια, αν και όχι τόσο ευρείας κλίμακας, τάση: «οι τιμές της βενζίνης και της ενέργειας επηρεάζουν την οικονομική κατάσταση των επιχειρήσεων» και «ορισμένες επιχειρήσεις θα υποφέρουν σίγουρα, αν και είναι δύσκολο να πούμε πόσο», δήλωσε στη EURACTIV Πολωνίας ο Andrzej Kulik, εκπρόσωπος της εταιρείας. Ο πληθωρισμός ανήλθε στο 15,6% τον Σεπτέμβριο του 2022 σε ετήσια βάση, 5 ποσοστιαίες μονάδες πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ που είναι 10,9%.
Ακόμη και χώρες που δεν έχουν βιώσει σημαντική αύξηση αναμένουν αλλαγή κλίματος καθώς πλησιάζουν οι χειμερινοί μήνες. Η Γερμανία, η οποία είδε μείωση των πτωχεύσεων των επιχειρήσεων κατά σχεδόν 20%, ετοιμάζεται για αύξηση, καθώς η ενεργειακή κρίση πλήττει την ανάπτυξη των επιχειρήσεων, ιδίως των ενεργοβόρων επιχειρήσεων και των υπηρεσιών Business-to-Consumers, οι οποίες πλήττονται περισσότερο από την πτώση της κατανάλωσης. Τα αρτοποιεία, τα οποία εντάσσονται και στις δύο κατηγορίες, βρίσκονται στο επίκεντρο της δημόσιας προσοχής.
Σημειωτέον, σε αντίθεση με τους γείτονές της, οι πληρωμές της γερμανικής κυβέρνησης κατά τη διάρκεια της πανδημίας ήρθαν με τη μορφή επιχορηγήσεων και όχι δανείων και δεν προσθέτουν πλέον στις υπάρχουσες οικονομικές πιέσεις.
