Την άλλη εβδομάδα αναμένεται ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας να καταθέσει νέο συμπληρωματικό προϋπολογισμό για το τρέχον έτος, καθώς τα περισσότερα από τα στοιχεία και τις προβλέψεις που εμπεριέχει ο υφιστάμενος έχουν ανατραπεί μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία και κυρίως μετά τις εξελίξεις στον κλάδο της ενέργειας. Ο νέος προϋπολογισμός θα περιλαμβάνει επιπλέον δαπάνες 2 δισ. ευρώ, οι οποίες αφορούν επιδόματα και επιδοτήσεις που σχετίζονται με την ενεργειακή κρίση και την ακρίβεια που έχει επεκταθεί σε όλα τα βασικά είδη διατροφής και πρώτης ανάγκης. Εκτός από τις δαπάνες θα αλλάξουν όλα τα βασικά στοιχεία. Για παράδειγμα οι εκτιμήσεις αναλυτών για τον πληθωρισμό είναι πλέον μεταξύ 4-6% ανάλογα με την εξέλιξη των διεθνών τιμών των ενεργειακών αγαθών με το πετρέλαιο να παραμένει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι.
Ακόμα και ο τροποποιημένος προϋπολογισμός θα υπόκειται και πάλι σε μεγάλο βαθμό αβεβαιότητας, καθώς είναι άγνωστο πως θα εξελιχθεί η κατάσταση στην Ουκρανία και εάν θα επηρεαστούν ή όχι άλλες δραστηριότητες, όπως για παράδειγμα ο τουρισμός. Αυτή τη στιγμή η μεγάλη προσοχή εστιάζεται στον τουρισμό η πορεία του οποίου θα κρίνει και το ρυθμό μεγέθυνσης του ΑΕΠ, καθώς η ακρίβεια και η αύξηση στις τιμές των ενεργειακών αγαθών και κατασκευαστικών υλικών επηρεάζει αρνητικά τις επενδύσεις πάνω στις οποίες στηριζόταν μεγάλο μέρος της φετινής ανάπτυξης. Αν επηρεαστούν και η τουριστική κίνηση λόγω της ακρίβειας, αυτό θα είναι μεγάλο πλήγμα για τη χώρα.
Ο υφιστάμενος προϋπολογισμός προβλέπει για το τρέχον έτος ρυθμό ανάπτυξης 4,5%, μέσο εναρμονισμένο πληθωρισμό 0,8%, μέση τιμή πετρελαίου στα 78,9 δολάρια το βαρέλι και πρωτογενές έλλειμμα 1,4% του ΑΕΠ ή 2,68 δισ. ευρώ.
Στον συμπληρωματικό προϋπολογισμό η αύξηση κατά 2 δισ. ευρώ των δαπανών θα χρησιμοποιηθεί για τους εξής λόγους:
- για τα μέτρα που έχουν ήδη ανακοινωθεί, όπως η έκτακτη οικονομική ενίσχυση σε 1,74 εκατ. ευρώ χαμηλοσυνταξιούχους, δικαιούχους τους Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος και αναπηρικού επιδόματος ΟΠΕΚΑ, ανασφάλιστους υπερήλικες, δικαιούχους του επιδόματος παιδιού. Η συγκεκριμένη ενίσχυση αναμένεται να καταβληθεί πριν το Πάσχα.
- για την επέκταση του προγράμματος «Συν-εργασία» το επόμενο δίμηνο, δηλαδή Απρίλιο και Μάιο
- για την την κάλυψη αναγκών φορέων της γενικής κυβέρνησης όπως π.χ. δήμοι, λόγω της ενεργειακής κρίσης
- για μέτρα που μπορεί να σχετίζονται με πιθανή επέκταση ορισμένων από εκείνα που έχουν ήδη ληφθεί όπως για παράδειγμα πιθανή επέκταση της επιδότησης των καυσίμων κι άλλων που μπορεί να χρειαστεί να αποφασιστούν το επόμενο χρονικό διάστημα.
Σχετικά με το έλλειμμα
Όπως ανέφερε ο υπουργός Οικονομικών, η αύξηση των δαπανών κατά 2 δισ. ευρώ δεν σημαίνει ότι θα υπάρξει αντίστοιχα αύξηση του ελλείμματος, δηλαδή κατά περίπου 1,2% του ΑΕΠ. Όπως έιπε θα δώσει τη δυνατότητα να «είμαστε έτοιμοι για πρόσθετες παρεμβάσεις στο μέλλον» τις οποίες «δεν έχουμε ακόμη επεξεργασθεί και θα εξαρτηθούν από τις εξελίξεις». Βέβαια, κάτι τέτοιο μπορεί να μην αυξήσει κατά 1,2% το ΑΕΠ αλλά σε συνδυασμό με πιθανή επιβράδυνση της ανάπτυξης το έλλειμμα αναμένεται να αυξηθεί.
Τέλος, ανάμεσα στα μέτρα που μπορεί η κυβέρνηση να ενεργοποιήσει παραμένει η μείωση ΦΠΑ σε ορισμένα προϊόντα, όπως δήλωσε και ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. Ωστόσο, ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας διευκρίνισε χθες ότι είναι «πιθανόν να πάμε και σε τέτοιες παρεμβάσεις αλλά δεν είμαστε ακόμα εκεί». Πολλά θα εξαρτηθούν από τα περιθώρια του κρατικού προϋπολογισμού σε συνδυασμό με την διασφάλιση ότι μία τέτοια παρέμβαση θα ωφελήσει πραγματικά τους πολίτες.
