Έτσι, ενισχύεται η επενδυτική εμπιστοσύνη και οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας σε μια εξαιρετικά δύσκολη συγκυρία, καθώς η χώρα μας, αλλά και η Ευρώπη συνολικά, είναι αντιμέτωπη με ένα τρίτο και πιο επιθετικό κύμα της πανδημίας.
Η έξοδος-ορόσημο της Ελλάδας στις αγορές με την εξαιρετικά επιτυχημένη έκδοση του νέου 30ετούς ομολόγου, του πρώτου από το 2007, αποτέλεσε το αποκορύφωμα στα συνεχή θετικά νέα του τελευταίου διαστήματος. Παράλληλα, η πρόσφατη έξοδος της ΔΕΗ στις αγορές, η έκδοση ομολόγου της Motor Oil αλλά και η έκδοση του Tier 2 της Alpha Bank αποτελούν αποδείξεις ότι "φρέσκο" χρήμα κατευθύνεται σιγά-σιγά προς την Ελλάδα το τελευταίο διάστημα.
Ανθεκτική η ελληνική οικονομία
Ξεκινώντας από το μήνυμα ανθεκτικότητας της ελληνικής οικονομίας κατά το πολύ δύσκολο 2020, το οποίο δόθηκε από τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, όπου η ύφεση της Ελλάδας τοποθετήθηκε στο 8,2%, έναντι διψήφιου ποσοστού που περίμενε η πλειονότητα των αναλυτών, δημιουργήθηκε ξαφνικά ένας πολύ ισχυρός καταλύτης, ο οποίος προσέλκυσε τα βλέμματα των επενδυτών στις προοπτικές του Χ.Α. και της ελληνικής οικονομίας. Μάλιστα, η ανάπτυξη-έκπληξη του δ’ τριμήνου του 2020 θεωρήθηκε από τους επενδυτικούς οίκους ένα σημαντικό "μαξιλάρι", το οποίο θα δώσει ένα θετικό "αποτέλεσμα μεταφοράς" στο 2021.
Επενδυτικοί οίκοι όπως η Citigroup προχώρησαν σε σημαντική αναθεώρηση των προβλέψεών τους για την ανάπτυξη του 2021, ποντάροντας και στην αναπτυξιακή ώθηση που θα δώσουν οι πόροι που θα εισρεύσουν από το Ταμείο Ανάπτυξης από τα μέσα του έτους. Όπως τόνισε η αμερικανική τράπεζα, βλέπει ανάπτυξη της τάξης του 5,5% φέτος, από 3,1% που ήταν η πρόβλεψή της τον προηγούμενο μήνα, ενώ ισχυρή θα συνεχίσει να είναι η ανάπτυξη και το 2022, την οποία τοποθετεί στο 5,7%. Συνολικά, η αύξηση του ΑΕΠ τη διετία 2021-2022 θα ξεπεράσει το 10%, σύμφωνα με τις προβλέψεις της.
Από την πλευρά της, η Oxford Economics, η οποία εμφανίζεται πιο επιφυλακτική για φέτος μέχρι να υπάρξει πρόοδος στον ρυθμό των εμβολιασμών, εκτιμά πως το 2022 η ελληνική οικονομία θα αναπτυχθεί με θεαματικούς ρυθμούς της τάξης του 10%.
Το "σήμα" από την ΕΚΤ
Το ΑΕΠ ακολούθησαν οι ανακοινώσεις-δεσμεύσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας κατά τη συνεδρίαση της 11ης Μαρτίου, όπου η Κριστίν Λαγκάρντ διαβεβαίωσε τις αγορές ότι η ΕΚΤ δεν θα ανεχτεί τις υψηλότερες αποδόσεις στα κρατικά ομόλογα της περιοχής και θα "ανεβάσει" σημαντικά τους ρυθμούς αγορών της υπό το PEPP, οπότε δόθηκε το πρώτο θετικό σήμα για την Ελλάδα.
Αυτό σημαίνει ότι πλέον είναι πιθανό να εξαντλήσει όλο τον φάκελο των 1,85 δισ. ευρώ του PEPP, αγοράζοντας ελληνικούς τίτλους ύψους 18 δισ. ευρώ περαιτέρω στο επόμενο 12μηνο, μετά τα 19 δισ. ευρώ που έχει ήδη αγοράσει. Σε κάθε περίπτωση, δημιούργησε ένα σημαντικό παράθυρο ευκαιρίας, το οποίο ο Οργανισμός Διαχείρισης Δημοσίου Χρέους (ΟΔΔΗΧ) έπρεπε να μην αφήσει ανεκμετάλλευτο.
Το μήνυμα του Eurogroup
Στη συνέχεια ήρθαν τα καλά νέα από το Eurogroup με την επιτυχή ολοκλήρωση της 9ης αξιολόγησης της Ελλάδας και την επαναβεβαίωση της συνέχισης των μέτρων στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, ωσότου ξεπεραστεί η υγειονομική κρίση και διασφαλιστεί η επίτευξη βιώσιμης ανάκαμψης των οικονομιών της Ευρωζώνης. Η Ελλάδα επικροτήθηκε και πάλι για την ταχεία και αποτελεσματική αντίδραση της κυβέρνησης ως προς την αντιμετώπιση της πανδημίας και των οικονομικών επιπτώσεών της.
Όπως επισημάνθηκε, το 2020 προστατεύθηκαν οι θέσεις εργασίας και η βιωσιμότητα των επιχειρήσεων, ενώ, παρά τις αντίξοες συνθήκες, συνεχίστηκαν οι μεταρρυθμίσεις και οι διαρθρωτικές αλλαγές και τονίστηκαν οι προοπτικές σημαντικής ανάκαμψης της οικονομίας μέσω της αποτελεσματικής αξιοποίησης των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης.
Θετικές εξελίξεις στις τράπεζες
Σημαντική αχτίδα φωτός για τον τραπεζικό κλάδο και το ζήτημα των NPEs, το οποίο και βαραίνει τις ελληνικές συστημικές τράπεζες, προήλθε και από τις νέες ανακοινώσεις της Τράπεζας Πειραιώς, οι οποίες προκάλεσαν τα θετικά σχόλια των αναλυτών. Επενδυτικοί οίκοι προχώρησαν σε αναβάθμιση της στάσης τους και τις τιμής-στόχου που έθεταν για τη μετοχή της συστημικής τράπεζας (π.χ. J.P. Morgan, Citigroup), με αναλυτές να σημειώνουν χαρακτηριστικά πως μετά το σχέδιο τιτλοποιήσεων "Sunrise" η Πειραιώς γίνεται μια νέα τράπεζα, με τον δείκτη NPE να κινείται σε μονοψήφια επίπεδα έως τα τέλη του έτους και κάτω του 3% έως τα τέλη του 2024. Όπως σχολίασαν επίσης, η Τράπεζα Πειραιώς ανακοίνωσε αξιοπρεπή αποτελέσματα δ’ τριμήνου και ετοιμάζεται να πουλήσει μετοχές αξίας έως 1 δισ. ευρώ τον επόμενο μήνα, στο πλαίσιο της κεφαλαιακής αύξησης ύψους 2,6 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, μιλώντας στο συνέδριο NPL Forum της Ethos Events, τόνισε πως μετά το σχετικό αίτημα προχωρά η παράταση του προγράμματος "Ηρακλής" μέχρι το τέλος του 2022, ενώ επεσήμανε πως δύο από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες ανακοίνωσαν τις προηγούμενες ημέρες πιο επιθετικές στρατηγικές μείωσης των "κόκκινων" δανείων, με ένταξη χαρτοφυλακίων στην επέκταση του "Ηρακλή", και έπεται συνέχεια. "Επί της ουσίας, μέσα στα δυόμισι έτη της διακυβέρνησής μας, θα έχει επιτευχθεί μία από τις μεγαλύτερες συστημικές μειώσεις του δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων που υπάρχει στη διεθνή βιβλιογραφία", είπε ο υπουργός.
Η έκδοση-ορόσημο του 30ετούς ομολόγου
Τα θετικά νέα για τον τραπεζικό κλάδο ακολούθησε η αιφνιδιαστική για την αγορά εντολή που έδωσε ο ΟΔΔΗΧ την περασμένη Τρίτη στις τράπεζες-αναδόχους για να "τρέξουν" την έκδοση 30ετούς ομολόγου, η οποία και απέσπασε διθυραμβικά σχόλια από τον διεθνή Τύπο και τους αναλυτές. "Η Ελλάδα έκανε το μεγάλο και πλήρες comeback", όπως σχολιάστηκε. Για πρώτη φορά από το 2007 η Ελλάδα επέστρεψε στην ομαλότητα, έχοντας πλέον τα χαρακτηριστικά μιας "κανονικής αγοράς", παρά το γεγονός ότι η πανδημία συνεχίζει να πλήττει την οικονομία. Η 30ετία αποτελεί τη μακρύτερη διάρκεια μέσα στο πλαίσιο μιας κανονικής καμπύλης επιτοκίων. Αν και υπάρχουν σαφώς και μεγαλύτερες, όπως η 50ετία ή η 100ετία, ωστόσο δεν είναι τόσο κοινές. Κατά συνέπεια, με την 30ετία επισφραγίζεται η επιστροφή της Ελλάδας στην κανονικότητα, η οποία χαρακτηρίζει τις υπόλοιπες χώρες της Ευρωζώνης, με την ελληνική καμπύλη να ολοκληρώνεται και να είναι πλέον πιο υγιής (steep). Φυσικά, ισχυρός σύμμαχος της Ελλάδας σε αυτή την προσπάθεια είναι η παρουσία της ΕΚΤ, καθώς και η πολύ καλή διαχείριση των ταμειακών διαθεσίμων.
Το βιβλίο προσφορών ξεπέρασε τα 26 δισ. ευρώ, δέκα και πλέον φορές πάνω από τα 2,5 δισ. ευρώ που τελικά άντλησε το ελληνικό Δημόσιο, ενώ το επιτόκιο διαμορφώθηκε στο 1,956% και το κουπόνι στο 1,875%. Το επιτόκιο, συνεπώς, κρίθηκε άκρως ελκυστικό από τους επενδυτές, όπως άλλωστε φάνηκε και από το ύψος των προσφορών και της συμμετοχής (πάνω από 250 επενδυτές). Συγκριτικά να αναφέρουμε ότι το 30ετές ομόλογο της Ιταλίας, λήξης Σεπτεμβρίου 2051, έχει απόδοση 1,698%, ενώ της Ισπανίας (λήξη Οκτώβριος 2051) έχει απόδοση 1,31%. Αξίζει να σημειωθεί ότι το σύνολο των προσφορών για το νέο 30ετές ήταν το δεύτερο μεγαλύτερο στην ιστορία της χώρας μετά τα 29 δισ. ευρώ που είχαν κατατεθεί για το 10ετές που εκδόθηκε τον Ιανουάριο.
Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, σε συνέντευξή του στο αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο CNN, τόνισε πως η έκδοση του 30ετούς ομολόγου αποτελεί ακόμα μία απόδειξη πως η Ελλάδα έχει αφήσει για τα καλά πίσω της την οικονομική κρίση. Όπως τόνισε από την πλευρά του ο οικονομικός σύμβουλος του πρωθυπουργού Αλέξης Πατέλης, η έκδοση είναι το "τελευταίο βήμα" στην προσπάθεια της Ελλάδας να αποκαταστήσει τη φήμη της στα μάτια των επενδυτών και αποτελεί ξεκάθαρο σημάδι ότι είναι μια κανονική χώρα, που προσελκύει το κανονικό μερίδιο που της αναλογεί από τα διεθνή κεφάλαια. Παράλληλα, ο υπουργός Οικονομικών, Χρήστος Σταϊκούρας, επεσήμανε πως με την έκδοση του 30ετούς η επανασύσταση της ελληνικής καμπύλης αποδόσεων εξομαλύνεται και προστίθεται βάθος, παρέχοντας ασφάλεια στους επενδυτές, αφού χρονικά ξεπερνά −κατά πολύ− την περίοδο που εκπνέουν τα συμφωνημένα με τους θεσμούς μέτρα διευθέτησης για το χρέος, ενώ συμβάλλει σημαντικά στην περαιτέρω βελτίωση της βιωσιμότητάς του.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Citi, οι πρόσφατες ανακοινώσεις της ΕΚΤ για αύξηση του ρυθμού αγορών υπό το PEPP αναμένεται να προσφέρουν σημαντική στήριξη στα ελληνικά ομόλογα, ενώ εκτιμά πως οι αγορές της μπορεί ακόμα και να παρεκκλίνουν από το capital key. Στο β’ εξάμηνο του έτους, όπως σημειώνει, θα αρχίσουν οι οίκοι αξιολόγησης να προχωρούν σε αναβαθμίσεις κάποιων χωρών, και κυρίως της Ιταλίας, της Πορτογαλίας και της Ελλάδας, οδηγώντας σε σημαντική συρρίκνωση των spreads. Συγκεκριμένα, εκτιμά πως στο β’ εξάμηνο το spread των ελληνικών ομολόγων έναντι των ιταλικών θα συρρικνωθεί στις 5 μονάδες βάσης μόλις. Οι αποδόσεις του ελληνικού 10ετούς θα κινηθούν στο 0,59% φέτος, ενώ το 2022 στο 0,91%. Τα επόμενα τρία χρόνια, το 2023-2025, θα κινηθούν κοντά στο 1% (1,05% - 1,25%), όπως εκτιμά η αμερικανική τράπεζα.
"Το 30ετές είναι ένα βήμα προς την κανονικότητα σε ό,τι αφορά τις διεθνείς αγορές κρατικών ομολόγων", είπε στους "Financial Times" o Asif Sherani της HSBC, που ήταν ένα από τα στελέχη των αναδόχων που "έτρεξαν" την έκδοση.
Από την πλευρά του ο Reza Moghadam, επικεφαλής οικονομικός σύμβουλος της Morgan Stanley, εξήγησε πως η επιτυχία της ελληνικής έκδοσης δείχνει πραγματικά το επίπεδο της στήριξης που παρέχει η ΕΚΤ, η οποία διευκολύνει τις κυβερνήσεις να προχωρήσουν σε εκδόσεις χρέους με πολύ ευνοϊκούς όρους. Όπως πρόσθεσε, η Ελλάδα διάλεξε το τέλειο timing για την έκδοση, μετά την ανακοίνωση της ΕΚΤ η οποία δείχνει ότι έρχεται μεγαλύτερη "δύναμη πυρός" στις αγορές.
Το Bloomberg θεωρεί, μάλιστα, ότι η έκδοση του ελληνικού 30ετούς αποτελεί μια αχτίδα φωτός για όλη την Ευρώπη εν μέσω του νέου και σφοδρού κύματος της πανδημίας. Όπως σχολίασε, η Ελλάδα κατάφερε να εκδώσει ένα 30ετές ομόλογο, ένα επίτευγμα που αποτελεί σημείο αναφοράς για τη διαδικασία επανένταξης της χώρας στις αγορές. Τίποτα δεν μαρτυρά την πλήρη πρόσβαση στις χρηματοπιστωτικές αγορές όσο η έκδοση ενός ομολόγου μακράς διάρκειας. Παράλληλα, με αφορμή τις εξελίξεις με την Τράπεζα Πειραιώς, τόνισε πως επίσης υπάρχουν και ενδείξεις πως ο ελληνικός τραπεζικός τομέας ενδέχεται να ανακάμπτει από την εντατική.
Ισχυρός συμβολισμός η 2η αποπληρωμή του ΔΝΤ
Το μπαράζ των θετικών εξελίξεων ολοκλήρωσε η δεύτερη πρόωρη αποπληρωμή των δανείων του ΔΝΤ. Η δόση αφορά τα δάνεια προς το Ταμείο που λήγουν φέτος και το 2022 και έχει ύψος 3,35 δισ. ευρώ περίπου. Η πρώτη πρόωρη αποπληρωμή είχε καταβληθεί τον Νοέμβριο του 2019, οπότε και είχαν αποπληρωθεί 2,7 δισ. ευρώ. Σημειώνεται πως το ποσό των 1,5 δισ. σε SDR στο ΔΝΤ (ειδικά τραβηχτικά δικαιώματα) θα παραμείνει αλώβητο, σύμφωνα με τη δέσμευση της Ελλάδας, καθώς, όπως έχει συμφωνηθεί με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, το Ταμείο θα παραμείνει στους επόπτες της μεταμνημονιακής περιόδου της χώρας. Το επιτόκιο αυτού του δεύτερου τμήματος των δανείων που θα εξοφλήσει η Ελλάδα διαμορφώνεται στο 1% - 1,1%, με το ελληνικό Δημόσιο να αναμένεται να εξοικονομήσει 30-40 εκατ. ευρώ. Συνεπώς, ο βασικός στόχος δεν είναι τόσο η εξοικονόμηση κόστους όσο το γεγονός ότι η Ελλάδα με αυτή την κίνηση μειώνει 1% ή κατά τα 3 δισ. ευρώ περίπου τον επιτοκιακό και τον συναλλαγματικό κίνδυνο, βελτιώνει τη βιωσιμότητα του χρέους και παράλληλα στέλνει ένα ισχυρό σήμα στις αγορές ότι υπό όλες τις συνθήκες διασφαλίζει την εξυπηρέτηση του χρέους της.
Σημειώνεται πως οι οίκοι αξιολόγησης είχαν τονίσει το 2019, μετά και την πρώτη ανάλογη κίνηση της Ελλάδας προς το Ταμείο, πως αποτελεί μια πιστωτικά θετική εξέλιξη, πράγμα που αναμένεται να συμβεί και αυτή τη φορά. Με δεδομένο ότι η ύφεση του 2020 αποδείχθηκε πολύ μικρότερη από αυτήν που αναμενόταν, σε συνδυασμό με τις σημαντικές κινήσεις της χώρας στο μέτωπο της διαχείρισης του ελληνικού χρέους καθώς και την εισροή των πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης, οι πολλαπλές αναβαθμίσεις της Ελλάδας από τους οίκους θεωρούνται βέβαιες από τους αναλυτές το επόμενο διάστημα. Άλλωστε, η πορεία και η εικόνα της αγορά των ελληνικών ομολόγων είναι ανάλογη μιας χώρας που όχι μόνο κατέχει επενδυτική βαθμίδα, αλλά και αξιολογείται στην κατηγορία του "Α".
Πηγή: capital.gr
