του Ανέστη Ντόκα
Συνολικά 400 εκατ. ευρώ ήταν οι ρευστοποιήσεις ελληνικών μετοχών από τα ξένα χαρτοφυλάκια το πρώτο πεντάμηνο του 2015. Εάν συνυπολογισθούν και οι συνεδριάσεις από τις 2 έως τις 26 Ιουνίου, που ήταν και η τελευταία μέρα που λειτούργησε το Χρηματιστήριο Αθηνών (Χ.Α.) πριν επιβληθεί η τραπεζική αργία, οι ρευστοποιήσεις των αλλοδαπών επενδυτών εκτιμάται ότι έχουν αυξηθεί κατά πολύ.
Το σημαντικότερο; Οπως εκτιμούν διάφοροι αναλυτές, όταν θα επαναλειτουργήσει το Χ.Α., αναμένεται να δημιουργηθεί συνωστισμός στην έξοδό του μετά τις δραματικές εξελίξεις που καταγράφηκαν στην Ελλάδα κατά τα τελευταία 24ωρα. Η ένταση των ρευστοποιήσεων θα μπορεί να συγκριθεί με ό,τι συνέβη το 2009, όταν είχαμε τη μαζική φυγή hedge funds, εξαιτίας του αποκλεισμού της Ελλάδας από τις διεθνείς αγορές, επειδή είχε εισέλθει στο πρώτο μνημόνιο επί κυβέρνησης Γιώργου Παπανδρέου.
Στο σημείο αυτό -και προκειμένου να αποτυπωθεί το μέγεθος του προβλήματος- θα πρέπει να υπογραμμίσουμε ότι οι ξένοι επενδυτές ελέγχουν σήμερα το 59,2% της συνολικής κεφαλαιοποίησης της αγοράς, δηλαδή κατέχουν μετοχές συνολικής αξίας 28,71 δισ. ευρώ.
Την τελευταία εβδομάδα που λειτούργησε το Χρηματιστήριο σημειώθηκαν δύο μετοχικές αλλαγές ξένων σχημάτων σε αντίστοιχες εισηγμένες της υψηλής κεφαλαιοποίησης. Ειδικότερα στο μετοχικό κεφάλαιο του ΟΠΑΠ, η Blackrock Inc περιόρισε το ποσοστό της χαμηλότερα από 5%, έναντι 5,1688% που κατείχε το προηγούμενο διάστημα. Επίσης, στο μετοχικό κεφάλαιο της Folli Follie Group το ξένο σχήμα GIC Private Limited, με έδρα τη Σιγκαπούρη, ελέγχει ποσοστό 5,067%.
Η εμπιστοσύνη των ξένων επενδυτικών σχημάτων προς το Χρηματιστήριο διήρκεσε 26 ολόκληρους μήνες. Από τον Οκτώβριο του 2012 έως και τον Δεκέμβριο του 2014 τα ξένα επενδυτικά σχήματα είχαν τοποθετήσει κεφάλαια ύψους 3,793,2 δισ. ευρώ. Αντίθετα από τον Νοέμβριο του 2009, όταν και ξεκινά η μεγάλη περιπέτεια των μνημονίων, έως και τον Σεπτέμβριο του 2012, οι ξένοι επενδυτές είναι πωλητές, έχοντας ρευστοποιήσει μετοχές συνολικής αξίας 1,997,94 δισ. ευρώ.Αυτή τη χρονική στιγμή τα ξένα funds θα σταθμίσουν όλες τις παραμέτρους αναφορικά με την πιθανότητα χρεοκοπίας της Ελλάδας.
Στο μεταξύ, σε νέα προειδοποίηση για πιθανή υποβάθμιση του Χ.Α. προχώρησε στη διάρκεια της εβδομάδας ο οίκος αξιολόγησης MSCI. O οίκος είχε προειδοποιήσει για πιθανή υποβάθμιση στις 19 Ιουνίου 2015.
Πιο συγκεκριμένα, εκείνη την ημέρα, σε έκθεσή του, είχε τονίσει ότι η επίπτωση του κλεισίματος της χρηματιστηριακής αγοράς και η επιβολή ελέγχου στη διακίνηση κεφαλαίων (capital controls) σε ξένους θεσμικούς επενδυτές θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε επιδείνωση της ελληνικής χρηματιστηριακής αγοράς και στην υποβάθμισή της από καθεστώς αναδυόμενης αγοράς (Emerging Market) σε καθεστώς αυτόνομης αγοράς (Standalone Market). Μια τέτοια ενέργεια θα αποφασιστεί ύστερα από δημόσια διαβούλευση, αναφέρει ο αμερικανικός οίκος MSCI.
Ανάλογες εκθέσεις είναι έτοιμες να εκδώσουν και άλλοι διεθνείς οίκοι αξιολόγησης, εφόσον η Ελλάδα εισέλθει σε καθεστώς χρεοκοπίας. Για τα ξένα χαρτοφυλάκια το μεγαλύτερο πρόβλημα με τις ελληνικές μετοχές είναι ο πολύ χαμηλός δείκτης εμπορευσιμότητας, που καθιστά το Χ.Α. κλειστή και ρηχή αγορά.
