Αποδυναμωμένη, η γαλλική κυβέρνηση προσπαθεί να αντιμετωπίσει την οργή και τις ανησυχίες που έχουν δημιουργηθεί από τον τρόπο με τον οποίο έχει διαχειριστεί μέχρι στιγμής τις διαδηλώσεις για το κόστος ζωής στο πλαίσιο των οποίων σημειώθηκαν ταραχές πρωτοφανούς κλίμακας το Σάββατο και εξελίσσονται σε πολιτική κρίση.
Έξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές, η κυβέρνηση του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν δεσμεύθηκε να αντιμετωπίσει με αυστηρότητα τις σκηνές χάους που εκτυλίχθηκαν σε πολλές γαλλικές πόλεις το Σάββατο και πραγματοποιεί σειρά υπουργικών συνεδριάσεων σήμερα.
Οι διαδηλώσεις για το κόστος ζωής προστίθενται στις κινητοποιήσεις των μαθητών, οι οποίοι εδώ και έναν μήνα διεκδικούν καλύτερες συνθήκες μάθησης, καθώς και στις δυσκολίες για την έγκριση του προϋπολογισμού, και όλα αυτά την ώρα που το δημόσιο χρέος της Γαλλίας εκτινάσσεται - παράγοντες που ρίχνουν βαριά σκιά στους τελευταίους μήνες της δεύτερης θητείας του Μακρόν.
Ο Μακρόν, που σπάει ρεκόρ αντιδημοφιλίας έπειτα από 10 χρόνια στην εξουσία, απευθύνθηκε χθες, Κυριακή, το βράδυ στους Γάλλους χωρίς ωστόσο να ανακοινώσει κάποιο συγκεκριμένο μέτρο, αλλά δηλώνοντας ότι αισθάνεται «οργή, ντροπή». «Όσοι επιδίωξαν να πλήξουν τη Δημοκρατία θα λογοδοτήσουν», υπογράμμισε.
Το Σάββατο πραγματοποιήθηκαν σε όλη τη Γαλλία σχεδόν 2.400 προσαγωγές, ενώ σχεδόν 1.000 μέλη των δυνάμεων της τάξης τραυματίστηκαν, σύμφωνα με τις αρχές.
Ταραχές ξέσπασαν ξανά χθες, Κυριακή: συγκρούσεις και λεηλασίες στο Παρίσι, όπου περισσότερα καταστήματα έγιναν στόχος επιδρομών, καθώς και απόπειρες διαρρήξεων στη Λυών, τη Μασσαλία και κοντά στη Νάντη.
«Αφήνει την κρίση να διογκώνεται»
Συνηθισμένη στις μεγάλες κινητοποιήσεις, η Γαλλία έχει βιώσει και στο παρελθόν επεισόδια βίας —όπως κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων των «Κίτρινων Γιλέκων» το 2018-2019 ή των διαδηλώσεων κατά της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης το 2023— ωστόσο το Σάββατο θεωρήθηκε από πολλούς ως σημείο καμπής.
Δημαρχεία έγιναν στόχος επιθέσεων, καταστήματα λεηλατήθηκαν, δρόμοι γέμισαν συντρίμμια… Τα βίαια επεισόδια, που εκδηλώθηκαν στον απόηχο μιας εθνικής κινητοποίησης εκατοντάδων χιλιάδων Γάλλων με αφορμή το κόστος ζωής, έχει αφήσει πολλούς σε κατάσταση σοκ.
Η επικεφαλής του ακροδεξιού Εθνικού Συναγερμού Μαρίν Λεπέν, που εμφανίζεται πρώτη στην πρόθεση ψήφου στις προεδρικές εκλογές, έκανε λόγο για μια «βαθιά κρίση εμπιστοσύνης η οποία απειλεί τη δημοκρατία».
Ο βασικός αντίπαλός της για την προεδρία και επικεφαλής της ριζοσπαστικής αριστεράς Ζαν- Λικ Μελανσόν, του κόμματος Ανυπότακτη Γαλλία, κατηγόρησε τον Μακρόν ότι «αφήνει την κρίση να διογκώνεται».
Η κατάσταση στη Γαλλία δεν έχει περάσει απαρατήρητη στο εξωτερικό: ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ σχολίασε ότι «η Γαλλία φλέγεται», εκτιμώντας ότι «η μετανάστευση (…) έχει διαλύσει αυτή την κάποτε σπουδαία χώρα».
Στο μεταξύ ο Γάλλος πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί έχει συγκαλέσει σήμερα το πρωί μια διυπουργική ομάδα διαχείρισης κρίσεων, η οποία θα εστιάσει σε τρεις τομείς: «οικονομία και εμπόριο», «ασφάλιση» και «δικαστική επιτήρηση», σύμφωνα με το γραφείο του.
Παράλληλα ο Μακρόν ανέθεσε στον Λεκορνί να συναντηθεί σύντομα με κόμματα, βουλευτές, συνδικάτα και συλλογικότητες.
«Σκηνές φρίκης»
Μια άλλη σύσκεψη είναι προγραμματισμένη σήμερα στο υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών προκειμένου να καταγραφούν οι υλικές ζημιές που προκλήθηκαν από τα επεισόδια, καθώς περίπου 1.500 καταστήματα έγιναν στόχος των διαδηλωτών το Σάββατο.
«Είδαμε καταστήματα να λεηλατούνται, τις αρχές επιβολής της τάξης να είναι ανήμπορες — ήταν πραγματικά μια σκηνή φρίκης για εμάς, ως ιδιοκτήτες επιχειρήσεων· είναι κάτι απολύτως τρομερό», δήλωσε με απόγνωση η Εστέλ Πιρόν, διευθύντρια κοσμηματοπωλείου που λεηλατήθηκε στο Μπορντό μιλώντας στο AFP.
«Όσοι προκάλεσαν καταστροφές πρέπει να πληρώσουν, όσοι λεηλάτησαν πρέπει να καταβάλουν αποζημιώσεις (…) Θα είμαστε αμετακίνητοι», υπογράμμισε ο Μακρόν στο χθεσινό διάγγελμά του.
Ο Γάλλος πρόεδρος, ο οποίος δεν ακύρωσε την περιοδεία του στις χώρες του Κόλπου που ξεκινά σήμερα, δεσμεύθηκε επίσης ότι θα υπάρξει «διαφάνεια» αναφορικά με τις αμφιλεγόμενες μεθόδους τις οποίες ακολούθησαν οι δυνάμεις επιβολής της τάξης το Σάββατο.
Συγκεκριμένα ζήτησε από τον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές «να λάβει όλα τα μέτρα προκειμένου να υπάρξει διαφάνεια αναφορικά με τις αστοχίες στην πρόβλεψη και τις πληροφορίες, οι οποίες οδήγησαν στη βία», τονίζοντας ότι αναμένει «ξεκάθαρες απαντήσεις».
Πολλά μέλη της αντιπολίτευσης, κυρίως της άκρας δεξιάς, ζήτησαν χθες Κυριακή την παραίτηση του Νουνιές. Ο ίδιος υπέβαλε την παραίτησή του στον Μακρόν, όμως αυτή δεν έγινε δεκτή «δεδομένης της ανάγκης για συνεχή διοίκηση των δυνάμεων της τάξης στην τρέχουσα συγκυρία», όπως ανακοίνωσε το Μέγαρο των Ηλυσίων.
Το Σάββατο πολλοί διαδηλωτές κατήγγειλαν ότι περικυκλώθηκαν από την αστυνομία και στη συνέχεια τους έριξαν δακρυγόνα, ενώ κάποιοι από αυτούς τραυματίστηκαν σοβαρά.
Η αριστερά έχει ήδη κάνει λόγο για υπερβολική χρήση βίας από την αστυνομία στη διάρκεια των κινητοποιήσεων των μαθητών.
