Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) καταδίκασε σήμερα τη Ρωσία σχετικά με διάφορα μέτρα που έχει λάβει εναντίον οργανώσεων που συνδέονταν με τον αντιπολιτευόμενο Αλεξέι Ναβάλνι, με σκοπό την κατάργηση της αντιπολίτευσης. Ανάμεσα στα μέτρα αυτά, που άρχισαν να λαμβάνονται από το 2019, συντονισμένες έφοδοι σε μεγάλη κλίμακα, κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων, δέσμευση τραπεζικών λογαριασμών, κατάταξη της οργάνωσης του Ναβάλνι (Ίδρυμα κατά της διαφθοράς, FBK) στους «πράκτορες του εξωτερικού» και στη συνέχεια ο χαρακτηρισμός της ως «εξτρεμιστικής». Χαρισματικός ακτιβιστής κατά της διαφθοράς και υπ΄αριθμόν ένα αντίπαλος του Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Αλεξέι Ναβάλνι πέθανε τον Φεβρουάριο του 2024 υπό αδιευκρίνιστες συνθήκες σε σωφρονιστική αποικία στον ρωσικό Αρκτικό Κύκλο. Το κίνημά του καταστάληκε με τη βία από τις ρωσικές αρχές, σχεδόν όλοι οι συνεργάτες του φυλακίστηκαν ή ωθήθηκαν στην εξορία.
Σε απόφαση που έγινε γνωστή σήμερα, το δικαστήριο του Στρασβούργου έκρινε ομόφωνα, για το σύνολο των 139 προσφυγών που έλαβε, πως η Ρωσία παραβίασε πολλά άρθρα της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου: τα άρθρο 8 (δικαίωμα στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής, της κατοικίας και της αλληλογραφίας), το άρθρο 10 (ελευθερία της έκφρασης), το άρθρο 11 (ελευθερία της συνάθροισης) και το άρθρο 18 (όρια στη χρήση περιορισμών σε δικαιώματα) καθώς και του άρθρου 1 του πρώτου Πρωτοκόλλου της (προστασία της ιδιοκτησίας).
Σύμφωνα με το δικαστήριο, τα μέτρα που ελήφθησαν από τις ρωσικές αρχές εντάσσονται στο πλαίσιο συντονισμένης δράσης ενός εύρους χωρίς προηγούμενο με σκοπό να πληγεί ανεπανόρθωτα και να καταργηθεί η δημοκρατική αντιπολίτευση. Οι αιτίες που προβλήθηκαν --η μάχη κατά του ξεπλύματος χρήματος και του εξτρεμισμού-- δεν ήταν βάσιμες και χρησίμευσαν ως πρόσχημα για τη διάλυση πολιτικών δομών και ανεξάρτητων οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, αναφέρει το δικαστήριο. Η Ρωσία υποχρεούται να καταβάλει στους προσφεύγοντες --το FBK καθώς και άλλες οργανώσεις και μέλη της οικογένειας του Αλεξέι Ναβάλνι-- ποσά από 5.000 έως 30.000 ευρώ, κυρίως για ηθική αποζημίωση. Η Ρωσία, που αποβλήθηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης, με το οποίο συνδέεται το ΕΔΔΑ, το 2022 μετά την εισβολή στην Ουκρανία εξακολουθεί θεωρητικά να είναι υπεύθυνη για παραβιάσεις της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου που είχαν διαπραχθεί πριν από αυτή την ημερομηνία. Όμως η Μόσχα δεν θεωρεί πλέον τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ αναγκαστικές σε ό,τι την αφορά και αρνείται να πληρώσει τα πρόστιμα. Το δικαστήριο υπογράμμισε πως η Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης εξακολουθεί να παρακολουθεί την εκτέλεση των αποφάσεων που έχει εκδώσει κατά της Ρωσίας.
