Είναι άλλο πράγμα να χτυπάς δασμολογικά προϊόντα όπως μοτοσικλέτες Harley-Davidson και ουίσκι μπέρμπον και άλλο υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης αξίας από τη Silicon Valley και τη Wall Street.
Μέχρι τη χθεσινή «Ημέρα Απελευθέρωσης», όπως τη χαρακτήρισε ο Τραμπ, κατά την οποία ανακοίνωσε τη σημαντική αύξηση των δασμών, όχι μόνο για τα ευρωπαϊκά προϊόντα, αλλά για όλον τον κόσμο, οι Βρυξέλλες είχαν ακολουθήσει το παραδοσιακό εγχειρίδιο κανόνων του εμπορικού πολέμου, αντιστοιχίζοντας τους ευρύτερους δασμούς του Τραμπ στα βιομηχανικά μέταλλα με ισοδύναμες εισφορές σε εμβληματικές αμερικανικές μάρκες, όπως η Harley-Davidson.
Τώρα, με την Ουάσιγκτον να κλιμακώνει τους φορολογικούς περιορισμούς, η ΕΕ ετοιμάζεται και αυτή από την πλευρά της να ανεβάσει τους τόνους.
«Θα προσεγγίσουμε τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ από θέση ισχύος», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν σε ομιλία του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την Τρίτη, την παραμονή της ανακοίνωσης των μεγάλων δασμών του Τραμπ, επισημαίνοντας ότι «η Ευρώπη έχει πολλά χαρτιά. Από το εμπόριο στην τεχνολογία, μέχρι το μέγεθος της αγοράς μας. Αλλά αυτή η δύναμη βασίζεται επίσης στην ετοιμότητά μας να λάβουμε σταθερά αντίμετρα. Όλα τα μέσα είναι στο τραπέζι.”
Το εμπορικό ισοζύγιο αγαθών – υπηρεσιών
Σε συνδυασμό αγαθών και υπηρεσιών, το διατλαντικό εμπόριο είναι στην πραγματικότητα σε γενικές γραμμές ισορροπημένο. Η ΕΕ απολαμβάνει συνολικό πλεόνασμα μόλις 50 δισεκατομμυρίων δολαρίων, ή περίπου το 3% του ετήσιου διατλαντικού εμπορίου ύψους 1,7 τρισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η ΕΕ είναι καθαρός εξαγωγέας αυτοκινήτων, φαρμακευτικών προϊόντων και τροφίμων στις ΗΠΑ, αλλά είναι καθαρός εισαγωγέας υπηρεσιών — και αυτό της δίνει τη δυνατότητα μεγαλύτερης μόχλευσης σε μια εμπορική διαμάχη.
Εφόσον οι Βρυξέλλες στοχεύσουν τις αμερικανικές εταιρείες παροχής υπηρεσιών θα μπορούσαν να σκέφτονται τράπεζες όπως η JP Morgan ή η Bank of America, αλλά και τεχνολογικούς κολοσσούς της Big Tech, όπως το κοινωνικό δίκτυο X του Μασκ, ο γίγαντας αναζήτησης Google ή η Amazon, η μεγαλύτερη διαδικτυακή εταιρεία λιανικής στον κόσμο.
Υπάρχουν δύο γενικοί τρόποι με τους οποίους η ΕΕ θα μπορούσε να χτυπήσει τις αμερικανικές υπηρεσίες.
Πρώτον, κάνοντας χρήση των υφιστάμενων κανονισμών που έχει δημιουργήσει τα τελευταία πέντε χρόνια, μπορεί να αυστηροποιήσει τους κανόνες που διέπουν τις Big Tech και να επιβραδύνει την έκδοση αδειών για επιχειρηματική δραστηριότητα στην Ευρώπη.
Η φορολόγηση των χρηματοοικονομικών συναλλαγών και των ψηφιακών ροών ή η υποχρέωση των αμερικανικών αεροπορικών εταιρειών να πληρώνουν περισσότερα για να προσγειώνονται σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια, είναι άλλοι μοχλοί πίεσης που διαθέτει η ΕΕ.
Επίσης, η ΕΕ θα μπορούσε επίσης να περιορίσει την πρόσβαση των αμερικανικών εταιρειών σε δημόσιες συμβάσεις στο πλαίσιο του νέου της κανονισμού διεθνών προμηθειών. Αν τελικά οι Βρυξέλλες αποκλείσουν αμερικανικές εταιρείες ενέργειας ή συμβούλων από τις δημόσιες συμβάσεις της ΕΕ, αυτό θα έπληττε μια σημαντική πηγή εσόδων τους.
Οι ευρωπαϊκές ανησυχίες
Εντούτοις, πολλές ευρωπαϊκές επιχειρήσεις ανησυχούν αν επιλεγεί αυτή τη διαδρομή. «Οι οικονομίες μας είναι τόσο αλληλένδετες… που ακόμα κι αν επιβληθούν δασμοί ή οτιδήποτε άλλο στις υπηρεσίες, θα υποστεί βλάβη και το δικό μας συμφέρον», λέει η Λουίζα Σάντος, αναπληρώτρια γενική διευθύντρια του ομίλου BusinessEurope.
Όμως παρά την αποφασιστικότητα που δείχνουν οι Βρυξέλλες μπροστά στην κλιμάκωση, ελπίζουν τελικά να φέρουν την Ουάσιγκτον στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο Επίτροπος Εμπορίου Μάρος Σέφτσοβιτς ελπίζει ότι η αμερικανική πλευρά θα καταλήξει σε ένα πλαίσιο για συνομιλίες που θα μπορούσε να περιλαμβάνει εκτός από μείωση των δασμών και επενδύσεις σε αμερικανικές αμυντικές εταιρείες, ενίσχυση των αγορών υγροποιημένου φυσικού αερίου στις ΗΠΑ ή τη χαλάρωση ορισμένων κανονισμών.
