Τη στιγμή που ο πόλεμος στην Ουκρανία καταδεικνύει για μία ακόμη φορά την εξάρτηση των παγκόσμιων οικονομιών από τους υδρογονάνθρακες, 195 χώρες αρχίζουν σήμερα να συζητούν για την επικύρωση μιας έκθεσης για τα σενάρια που θα μπορούσαν να περιορίσουν την υπερθέρμανση του πλανήτη και τις καταστροφικές της συνέπειες.
Έπειτα από περισσότερο από ενάμιση αιώνα οικονομικής ανάπτυξης που βασίζεται στα ορυκτά καύσιμα, η παγκόσμια θερμοκρασία αυξήθηκε κατά 1,1 βαθμό Κελσίου κατά μέσο όρο σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή, γεγονός που οδήγησε σε αύξηση των επεισοδίων καύσωνα, ξηρασίας, καταιγίδων και καταστροφικών πλημμυρών.
Η νέα έκθεση των ειδικών του ΟΗΕ, της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC), που θα δημοσιευθεί στις 4 Απριλίου έπειτα από δύο εβδομάδες συζητήσεων μέσω διαδικτύου και κεκλεισμένων των θυρών μεταξύ των χωρών «θα παρουσιάσει μια λίγο αισιόδοξη εικόνα του εθισμού μας από τα ορυκτά καύσιμα», εκτίμησε ο Στίβεν Κορνίλιους της WWF, η οποία έχει θέση παρατηρητή στις διαπραγματεύσεις.
Στο πρώτο σκέλος της έκθεσής της που δημοσιεύθηκε τον Αύγουστο του 2021, η IPCC αναφερόταν στην επιτάχυνση της υπερθέρμανσης του πλανήτη, προβλέποντας ότι ήδη γύρω στο 2030 η θερμοκρασία του πλανήτη ενδέχεται να έχει αυξηθεί κατά περισσότερο από 1,5 βαθμό Κελσίου σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή, τον στόχο που θέτει η Συμφωνία του Παρισιού.
Το δεύτερο σκέλος, που δημοσιεύθηκε στα τέλη Φεβρουαρίου, παρουσίαζε τις προηγούμενες, τρέχουσες και μελλοντικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στους ανθρώπους και τα οικοσυστήματα, υπογραμμίζοντας ότι οποιαδήποτε καθυστέρηση στην ανάληψη δράσης μειώνει τις πιθανότητες για ένα «βιώσιμο μέλλον».
Το τρίτο σκέλος της έκθεσης της IPCC θα αφορά τους πιθανούς τρόπους μέσω των οποίων θα μπορέσει να περιοριστεί η υπερθέρμανση του πλανήτη.
«Αναφερόμαστε σε μια ευρεία μεταρρύθμιση σε όλους τους μεγάλους τομείς: ενέργεια, μεταφορές, υποδομές, κτίρια, γεωργία διατροφή», εξήγησε η οικονομολόγος κλίματος Σελίν Γκιβάρς, μία από τις συντάκτριες της έκθεσης.
«Η ανθρωπότητα σε σταυροδρόμι»
Σημαντικές αλλαγές που πρέπει «να ξεκινήσουν ήδη από τώρα», αν θέλουμε να πετύχουμε την ουδετερότητα του άνθρακα ως το 2050, πρόσθεσε, υπογραμμίζοντας ότι «δεν είναι ποτέ αργά για να δράσουμε» και να αποφύγουμε το χειρότερο.
Τα ερωτήματα αυτά, που αφορούν την ίδια την οργάνωση του τρόπου ζωής μας, την κατανάλωση και την παραγωγή, κινδυνεύουν να προκαλέσουν έντονες συζητήσεις στη διάρκεια των επόμενων δύο εβδομάδων.
Ο Άλντεν Μάγερ, αναλυτής στο E3G, εκτιμά ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία «μακροπρόθεσμα θα δώσει μεγαλύτερη ώθηση και κίνητρο στην ανάγκη να απεξαρτηθούμε από το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο».
«Αυτή η κρίσιμη έκθεση δημοσιεύεται σε μια κρίσιμη στιγμή κατά την οποία τα κράτη, οι εταιρείες και οι επενδυτές επανεξετάζουν τα σχέδιά τους για την επιτάχυνση της απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και τη μετάβαση προς βιώσιμα και πιο ανθεκτικά συστήματα παραγωγής τροφίμων», σχολιάζει από την πλευρά της η Κάισα Κοσόνεν της Greenpeace.
«Τώρα περισσότερο από ποτέ η IPCC πρέπει να προτείνει συγκεκριμένα εργαλεία και πρακτικές στην ανθρωπότητα, η οποία βρίσκεται σε ένα σταυροδρόμι», πρόσθεσε.
