Ο ομοσπονδιακός νόμος για την απόλυτη απαγόρευση του καπνίσματος στην εστίαση στην Αυστρία, τον οποίο είχαν υπερψηφίσει στις 2 Ιουλίου τέσσερα από τα πέντε κόμματα της προσφάτως απελθούσας προηγούμενης Βουλής, έπειτα από πολυετείς συζητήσεις και αντιπαραθέσεις, τέθηκε οριστικά και αμετάκλητα σε ισχύ από τα μεσάνυχτα της Πέμπτης.
Η Αυστρία είναι μία από τις τελευταίες ευρωπαϊκές χώρες που απαγορεύει το κάπνισμα στους χώρους εστίασης. Η αυτοκράτειρα Μαρία-Θηρεσία είχε εγκαθιδρύσει ένα μονοπώλιο καπνού το 1764, το οποίο «έσπασε» πλήρως μόλις το 2001, όταν η κυβέρνηση ιδιωτικοποίησε την επιχείρηση Austria Tabak.
Με την ευκαιρία της έναρξης της ισχύος του μέτρου, χθες τα μεσάνυχτα, πολλά μπαρ της Βιέννης είχαν οργανώσει «βραδιές του τελευταίου τσιγάρου», μερικά μάλιστα προσέφεραν δωρεάν στους πελάτες όσα τσιγάρα ήθελαν να καπνίσουν.
Την έναρξη ισχύος του ομοσπονδιακού νόμου -- η τήρηση του οποίου θα ελέγχεται με ιδιαίτερη αυστηρότητα και σε περίπτωση παράβασής του θα επιβάλλονται μεγάλα πρόστιμα και κυρώσεις -- προέβλεπε σχετική απόφαση της 16ης Οκτωβρίου του Αυστριακού Συνταγματικού Δικαστηρίου, με την οποία αυτό είχε απορρίψει την προσφυγή που είχαν καταθέσει νωρίτερα εκπρόσωποι της αποκαλούμενης "νυκτερινής γαστρονομίας" ζητώντας την εξαίρεσή τους από τον σχετικό νόμο.
Στην προσφυγή τους ανέφεραν, μεταξύ άλλων, ως επιχείρημα ότι οι επιχειρήσεις τους - μπαρ, ντίσκο -- λειτουργούν σχεδόν αποκλειστικά τις νυκτερινές ώρες και οι επισκέπτες τους έχουν διαφορετικό προφίλ εκείνων της υπόλοιπης εστίασης.
Τονίζοντας, πως, πολυάριθμες διεθνείς έρευνες έχουν καταδείξει τα θετικά αποτελέσματα των απαγορεύσεων του καπνίσματος, η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, σε χθεσινή ανακοίνωσή της, χαιρέτισε ως σημαντικό βήμα την έναρξη ισχύος της απαγόρευσης του καπνίσματος στην εστίαση στην Αυστρία.
Ταυτόχρονα, επισήμανε ότι στην Αυστρία εξαιτίας του καπνίσματος χάνουν τη ζωή τους κάθε χρόνο 14.000 άνθρωποι, ενώ σε 1.000 ανέρχεται ο αριθμός των θανάτων εξαιτίας του "παθητικού καπνίσματος".
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Στατιστική Υπηρεσία, στην Αυστρία το ποσοστο των νέων ανθρώπων που αρχίζουν το κάπνισμα από την ηλικία των 15 ετών ανέρχεται σε 30%, με το αντίστοιχο αυτό ποσοστό να είναι μεγαλύτερο μόνο στην Ελλάδα και στη Βουλγαρία.
Η υπερψήφιση, τον περασμένο Ιούλιο, του νόμου για την απόλυτη απαγόρευση του καπνίσματος στην εστίαση στην Αυστρία, είχε καταστεί δυνατή με την υπαναχώρηση του πρώην κυβερνώντος Λαϊκού Κόμματος του πρώην καγκελάριου Σεμπάστιαν Κουρτς στο θέμα της απελευθέρωσης του καπνίσματος στην εστίαση.
Την απελευθέρωση του καπνίσματος στην εστίαση το Λαϊκό Κόμμα υποστήριζε με εμμονή έως την διάλυση, στα τέλη του περασμένου Μαίου, του κυβερνητικού συνασπισμού του με το ακροδεξιό εθνικιστικό Κόμμα των Ελευθέρων, το όποιο ήταν και το μόνο από τα πέντε κόμματα της Βουλής, που καταψήφισε τον νόμο τον περασμένο Ιούλιο.
Κρίνοντας προφανώς πως, ενόψει του προεκλογικού αγώνα για τις πρόσφατες πρόωρες εκλογές της 29ης Σεπτεμβρίου, δεν θα ήταν προς το συμφέρον του η εμμονή του κατά της απαγόρευσης του καπνίσματος στην εστίαση, μία υπόθεση που συνταράσσει επί χρόνια την κοινωνία στην Αυστρία, το Λαϊκό Κόμμα, κάνοντας στροφή 180 μοιρών, είχε ανακοινώσει στις αρχές Ιουνίου την υποστήριξή του στην προστασία των μη καπνιστών, παραιτούμενο της έως τότε αντίθεσής του στην απαγόρευση του καπνίσματος στην εστίαση.
Τον Μάρτιο του 2018, τα δύο κόμματα της τότε νέας κυβέρνησης συνασπισμού, το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα του καγκελάριου Σεμπάστιαν Κουρτς και το ακροδεξιό εθνικιστικό Κόμμα των Ελευθέρων, είχαν ψηφίσει στην Ολομέλεια της αυστριακής Βουλής την κατάργηση του σχετικού ομοσπονδιακού νόμου του 2015, ο οποίος επρόκειτο να ισχύσει από την 1η Μαΐου 2018 και προέβλεπε την πλήρη απαγόρευση του καπνίσματος στην εστίαση.
Η ανατροπή εκείνου του νόμου του 2015 έγινε από την τότε νέα κυβέρνηση, κάτω από τις εκβιαστικές πιέσεις του Κόμματος των Ελευθέρων -- το οποίο έθετε αυτό ως προϋπόθεση για τη συμμετοχή του στον κυβερνητικό συνασπισμό -- ξεσηκώνοντας ωστόσο θύελλα διαμαρτυριών, κυρίως από τον ιατρικό και τον επιστημονικό κόσμο, αλλά και από οργανώσεις πολιτών.
Παρατηρητές στη Βιέννη σχολίαζαν πως με την άρση της απαγόρευσης του καπνίσματος τον Μάρτιο 2018, η κυβέρνηση φαινόταν να αδιαφορεί παντελώς για το πρωτοφανές "ρεκόρ" των εκατοντάδων χιλιάδων -- πάνω από 900.000 σε μία χώρα 8,8 εκατομμυρίων κατοίκων -- "δηλώσεων υποστήριξης" που κατατέθηκαν επίσημα από πολίτες για τη διενέργεια δημοψηφίσματος υπέρ της απαγόρευσης του καπνίσματος.
Κατά την άποψη των παρατηρητών η κυβέρνηση αδιαφορούσε επίσης και για το γεγονός πως σε όλες τις δημοσκοπήσεις, στη συντριπτική πλειονότητά τους (τρεις στους τέσσερις) οι Αυστριακοί ζητούσαν τη διενέργεια δημοψηφίσματος για την απαγόρευση του καπνίσματος στην εστίαση.
Τη διενέργεια δημοψηφίσματος για την απαγόρευση του καπνίσματος απέρριπτε κατηγορηματικά ο πρώην αντικαγκελάριος της κυβέρνησης και πρώην αρχηγός του Κόμματος των Ελευθέρων Χάιντς-Κρίστιαν Στράχε, ο οποίος, κατά τα άλλα, εμφανιζόταν πάντα ως υπέρμαχος της "άμεσης δημοκρατίας" και υπέρ των τακτικών δημοψηφισμάτων.
Ο Στράχε είχε παραιτηθεί τον περασμένο Μάιο από όλα τα αξιώματά του εξαιτίας του πρωτοφανούς σκανδάλου διαφθοράς και πολιτικής συναλλαγής γνωστού ως "Υπόθεση Ίμπιζα", στο οποίο φέρεται να εμπλέκεται άμεσα και το οποίο είχε οδηγήσει στη συνέχεια στη διάλυση του κυβερνητικού συνασπισμού και στις πρόσφατες πρόωρες εκλογές της 29ης Σεπτεμβρίου.
