Της Δήμητρας Μανιφάβα
Σε έναν από τους πιο χρήσιμους συμβούλους για τις αγορές μας αναδεικνύεται το διαδίκτυο. Οι μηχανές αναζήτησης και σύγκρισης τιμών, τα διάφορα φόρουμ, καθώς και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αυξάνουν ολοένα και περισσότερο τη βαρύτητά τους στην επιλογή των καταναλωτών, ειδικά μάλιστα όταν πρόκειται για αγορές τεχνολογικών προϊόντων.
Σύμφωνα με έρευνα της Deloitte οι Έλληνες καταναλωτές σε ποσοστό 76% (έναντι 56% στην Ευρώπη) χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για να πάρουν ιδέες και συμβουλές για προϊόντα υψηλής τεχνολογίας, σε ποσοστό 73% (έναντι 52% στην Ευρώπη) για ηλεκτρονικά παιχνίδια, σε ποσοστό 70% (έναντι 50% στην Ευρώπη) για τη λεγόμενη “πράσινη” τεχνολογία και σε ποσοστό 73% (έναντι 49% στην Ευρώπη) για ταινίες.
Διαφορετική είναι η εικόνα -κάτι αναμενόμενο βεβαίως- σε ό,τι αφορά τα τρόφιμα και ποτά. Τόσο οι Έλληνες όσο και γενικότερα οι Ευρωπαίοι καταναλωτές προτιμούν να πηγαίνουν στα παραδοσιακά – συμβατικά καταστήματα για να πάρουν ιδέες και συμβουλές. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση αγοράς παιχνιδιών, δώρων για το σπίτι, παιχνιδιών, καθώς και προϊόντων μόδας.
Σύμφωνα με την ίδια έρευνα το 84% των Ελλήνων και το 65% των Ευρωπαίων χρησιμοποιεί το διαδίκτυο για να αναζητεί και να συγκρίνει τιμές προϊόντων υψηλής τεχνολογίας, το 82% των Ελλήνων και το 62% των Ευρωπαίων το χρησιμοποιεί για τα ηλεκτρονικά παιχνίδια, το 81% των Ελλήνων και το 62% των Ευρωπαίων για ταινίες και το 81% και το 60% των Ευρωπαίων για μουσική.
Χαμηλότερα, αλλά όχι σημαντικά χαμηλά, είναι τα αντίστοιχα ποσοστά και σε ό,τι αφορά τα τρόφιμα και ποτά. Το 59% των Ελλήνων και το 58% των Ευρωπαίων χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για να αναζητούν και να συγκρίνουν τιμές τροφίμων και ποτών.
Πιο δημοφιλή εργαλεία για την έρευνα αγοράς στο διαδίκτυο είναι τα διαδικτυακά καταστήματα που έχουν και φυσικά καταστήματα (σε ποσοστό 97% στην Ελλάδα) και οι μηχανές αναζήτησης (σε ποσοστό 94% στην Ελλάδα). Ακολουθούν οι ιστοσελίδες συγκρίσεων (91%), οι ιστοσελίδες μαρκών (89%), οι ιστοσελίδες με προσφορές και κουπόνια (85%). Λιγότερο δημοφιλή είναι τα κοινωνικά δίκτυα (61%) και τα φόρουμ συζητήσεων (55%). Μάλιστα, οι Έλληνες εμφανίζονται λιγότερο πρόθυμοι σε σύγκριση με τους υπόλοιπους Ευρωπαίους να μοιραστούν τις απόψεις τους και τις προτάσεις τους για τα προϊόντα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Μετά την αναζήτηση και τη σύγκριση ακολουθεί η αγορά. Καθοριστικό ρόλο για τον τρόπο με τον οποίο θα γίνει αυτή διαδραματίζει το είδος του προϊόντος. Πέραν των ψηφιακών προϊόντων, όπως είναι τα ηλεκτρονικά παιχνίδια, η υψηλή τεχνολογία, η μουσική και οι ταινίες τα οποία θα αγοραστούν κυρίως μέσω του διαδικτύου, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη, τα υπόλοιπα προϊόντα, ειδικά όταν πρόκειται για δώρα εν όψει Χριστουγέννων, θα αγοραστούν μέσω των φυσικών καταστημάτων. Κι αυτό διότι η εμπειρία επίσκεψης στα στολισμένα καταταστήματα δίνει ιδιαίτερη ικανοποίηση στους καταναλωτές.
Συχνά, επίσης, οι καταναλωτές συνηθίζουν να επισκέπτονται τα καταστήματα για να δοκιμάσουν ή να συγκρίνουν τα προϊόντα που τους ενδιαφέρουν και στη συνέχεια τα αγοράζουν μέσω διαδικτύου. Το 82% των Ελλήνων ακολουθεί αυτή την τακτική μερικές φορές τον χρόνο.
Καθοριστικός είναι ο ρόλος των smartphones και των tablets στην ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου. Ειδικά οι αγορές μέσω smartphones είναι διαδεδομένη περισσότερο στις χώρες της νότιας και ανατολικής Ευρώπης. Στην Ελλάδα το 57% των ερωτηθέντων δηλώνουν ότι σκοπεύουν να χρησιμοποιήσουν το smartphone ή το tablet για αγορές προϊόντων και το 40% δήλωσαν ότι ήδη το έχουν πράξει μες στο 2015. Αξίζει να σημειωθεί ότι το αντίστοιχο ποσοστό (αγορές δηλαδή μέσω smartphones/tablets) το 2014 ήταν 34% και το 2013 20%. Παρατηρείται με άλλα λόγια μια σαφής αύξηση χρόνο με τον χρόνο. Ακόμη και αν δεν έβρισαν ένα προϊόν στο αγαπημένο τους ηλεκτρονικό κατάστημα, σχεδόν το 80% των Ελλήνων καταναλωτών θα το αναζητούσε σε εναλλακτικό site.
Το αν θα συνεχίσουν να κάνουν οι καταναλωτές τις αγορές μέσω διαδικτύου εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό από την αξιοπιστία των ηλεκτρονικών καταστημάτων. Μόλις ένα 5% των Ελλήνων καταναλωτών δήλωσαν ότι παρέλαβαν με καθυστέρηση τα δώρα που παρήγγειλαν μέσω διαδικτύου. Λίγοι δε είναι οι καταναλωτές που μετά από αυτή την όχι και τόσο ευχάριστη εμπειρία δείχνουν να επηρεάζονται. Αλλαγή καναλιού αγορών και υλοποίηση αυτών από τα φυσικά καταστήματα δήλωσε ένα 10%, ενώ ένα 28% απάντησε απλώς ότι θα κάνει τις παραγγελίες του νωρίτερα.
Τα παραπάνω στοιχεία περιλαμβάνονται στο ειδικό κεφάλαιο για τα εναλλακτικά κανάλια αγορών της ετήσιας έρευνας της Deloitte για τις δαπάνες που θα πραγματοποιήσουν οι καταναλωτές σε Ελλάδα και Ευρώπη την περίοδο των Χριστουγέννων.
