Στόχος της Παγκόσμιας Ημέρας Νερού που γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 22 Μαρτίου είναι η ευαισθητοποίηση και η κινητοποίηση των πολιτών γύρω από τα ζητήματα που συνδέονται με το νερό και κυρίως η βιώσιμη διασφάλιση αυτού του πολύτιμου φυσικού πόρου.
Το ΥΠΕΝ μέσω της Ειδικής Γραμματείας Υδάτων (ΕΓΥ) και των συναρμόδιων υπουργείων επικύρωσε στις 29-12-2017 την 1η Αναθεώρηση των Σχεδίων Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών της χώρας, καλύπτοντας μια πολυετή καθυστέρηση. Το κρίσιμο και απαραίτητο αυτό στρατηγικό εργαλείο αποτελούσε υποχρέωση από την Οδηγία Πλαίσιο για τα Ύδατα 2000/60/ΕΚ. Η συγκεκριμένη Οδηγία συνδυάζει ποιοτικούς, οικολογικούς και ποσοτικούς στόχους για την προστασία και την καλή κατάσταση όλων των υδάτινων πόρων και αναγνωρίζει τις ανθρώπινες ανάγκες, καθώς και την αξία του νερού για τη λειτουργία των οικοσυστημάτων.
Το ΥΠΕΝ, αυτή την περίοδο, ολοκλήρωσε και προχωράει στην κύρωση των Σχεδίων Διαχείρισης Κινδύνου Πλημμύρας, το οποία αποτελούν για πρώτη φορά τη βάση για τον ολοκληρωμένο στρατηγικό σχεδιασμό σχετικά με την αντιπλημμυρική προστασία της Ελλάδας, ιδιαίτερα των ευάλωτων περιοχών που υπόκεινται στις αρνητικές επιδράσεις της κλιματικής αλλαγής.
Η ολοκλήρωση των Σχεδίων Διαχείρισης Υδάτων και Πλημμυρών και οι πρωτοβουλίες του ΥΠΕΝ συμβάλλουν στην αντιμετώπιση προβλημάτων, όπως είναι:
- Η υπερκατανάλωση των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων που οδηγούν στην υπερβολική πτώση της στάθμης των υπόγειων νερών, φαινόμενο που παρατηρείται πλέον σε πολλές ηπειρωτικές και νησιωτικές περιοχές τη ς χώρας.
- Το δυσβάστακτο κόστος μεταφοράς και διανομής νερού στα νησιά μας.
- H ελλιπής αντιπλημμυρική θωράκιση ποταμών, αλλά και πυκνοκατοικημένων περιοχών που χαρακτηρίζονται ως ζώνες δυνητικά υψηλού κινδύνου πλημμύρας, όπως το Λεκανοπέδιο της Αττικής.
- H ρύπανση ποταμών σε βιομηχανικές περιοχές (πχ. Ασωπός) και υπόγειων νερών από την υπερβολική χρήση λιπασμάτων και γεωργικών φαρμάκων (πχ. νιτρορύπανση).
- Η υφαλμύρωση παράκτιων υπόγειων υδροφορέων λόγω υπεράντλησης (πχ. στο Δέλτα ποταμών).
- H ολοκληρωμένη διαχείριση, ανακύκλωση λυμάτων και υγρών αποβλήτων.
Η εφαρμογή των προτεινόμενων μέτρων για την διατήρηση αλλά και την επαναφορά των υδάτων τουλάχιστον σε καλή κατάσταση, η προστασία των ζωνών δυνητικά υψηλού κινδύνου πλημμύρας προϋποθέτουν τη συνεργασία αλλά και την εγρήγορση και κινητοποίηση όλων των φορέων και των ενδιαφερομένων, ώστε να ξεπερασθούν εμπόδια που αποτελούν τροχοπέδη στην ανάπτυξη. Η ενεργή συμμετοχή των πολιτών και των τοπικών κοινωνιών είναι απαραίτητη ώστε με την υποστήριξη και το συντονισμό εκ μέρους του ΥΠΕΝ και της ΕΓΥ να υλοποιηθούν τοπικά οι βέλτιστες πρακτικές για τη ολοκληρωμένη διαχείριση των υδατικών πόρων με σεβασμό προς το περιβάλλον και τις επόμενες γενιές.
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Νερού 2018 ο Αν. ΥΠΕΝ, Σωκράτης Φάμελλος, δήλωσε:
«Η προστασία και η βιώσιμη διαχείριση των υδατικών πόρων μπορεί να επιτευχθεί μόνο με ένα συνολικό στρατηγικό σχεδιασμό που να καλύπτει συνολικά τον κύκλο του νερού. Η 1η Αναθεώρηση των Σχεδίων Διαχείρισης Λεκανών Απορροής που θεσμοθετήθηκαν στις 29-12-2017, καθώς και τα Σχέδια Διαχείρισης Κινδύνων Πλημμύρας που θα θεσμοθετηθούν το προσεχές διάστημα κινούνται σε αυτή την κατεύθυνση, διασφαλίζοντας την ποιοτική και ποσοτική επάρκεια του νερού και την προστασία της ανθρώπινης ζωής.
Τα Στρατηγικά Διαχειριστικά Σχέδια των Υδάτων και των Πλημμυρών σε συνδυασμό με την πρόσφατη υπογραφή της προγραμματικής σύμβασης μεταξύ των συναρμόδιων υπουργείων και όλων των βαθμίδων της τοπικής αυτοδιοίκησης για την κατάλληλη διαχείριση των υγρών αποβλήτων, σύμφωνα με τις Ευρωπαϊκές Οδηγίες, αλλά και την ορθή και ολοκληρωμένη περιβαλλοντική προστασία καλύπτει συνολικά τον κύκλο του νερού στο πλαίσιο μιας ολιστικής και ολοκληρωμένης προσέγγισης.
Η Ελλάδα αν και καθυστέρησε σημαντικά τα προηγούμενα χρόνια να αποκτήσει τέτοιο σχεδιασμό, σήμερα έχει καταφέρει να καλύψει το χαμένο έδαφος με ταχύτατους ρυθμούς.
Σύμφωνα με τον Δείκτη Περιβαλλοντικής Απόδοσης, ο οποίος παράγεται από κοινού με το Πανεπιστήμιο Γέιλ και το Πανεπιστήμιο Κολούμπια, σε συνεργασία με το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, η Ελλάδα κατατάσσεται για το 2018 στην πρώτη θέση ανάμεσα σε 180 χώρες, όσον αφορά την ποιότητα του πόσιμου νερού. Γεγονός που μας παρέχει μία ασφαλή και επιστημονικά στιβαρή απόδειξη ότι κάνουμε το καλύτερο δυνατό για το νερό που είναι δημόσιος και κοινωνικός πόρος και η προστασία του δικαίωμα και υποχρέωση της κοινωνίας. Και βέβαια, μας υποχρεώνει σε ακόμα πιο ολοκληρωμένες, επιστημονικά σύγχρονες και κοινωνικά δίκαιες πρωτοβουλίες και πολιτικές".
