Σαφείς αιχμές για τον σχεδιασμό της ενεργειακής πολιτικής της κυβέρνησης διατύπωσε ο επικεφαλής του ομίλου AKTOR, Αλέξανδρος Εξάρχου, εστιάζοντας τόσο στο κυβερνητικό σχέδιο για τη μείωση του ενεργειακού κόστους όσο και στον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται η ανάπτυξη μονάδων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας.
Στο επίκεντρο της κριτικής του βρέθηκε ο οδικός χάρτης για τη μείωση κατά 30% του ενεργειακού κόστους την περίοδο 2026-2029. Ο κ. Εξάρχου χαρακτήρισε θετική την επιδίωξη, εξέφρασε ωστόσο επιφυλάξεις για το κατά πόσο τα μέτρα που έχουν παρουσιαστεί μέχρι σήμερα επαρκούν για την επίτευξη του στόχου.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις μπαταρίες, υποστηρίζοντας ότι η ανάπτυξη έργων αποθήκευσης δεν έχει προχωρήσει με τον απαιτούμενο ρυθμό, παρά τη σημαντική αύξηση των επενδύσεων στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας.
«Η Ελλάδα έχει ΑΠΕ, αλλά όχι αρκετές μπαταρίες»
Σύμφωνα με τον επικεφαλής της AKTOR, η εγκατεστημένη ισχύς αποθήκευσης στην Ελλάδα παραμένει σε χαμηλά επίπεδα, την ώρα που άλλες χώρες της περιοχής έχουν κινηθεί ταχύτερα. Όπως ανέφερε, η ισχύς των μπαταριών στην Ελλάδα δεν ξεπερνά σήμερα τα 700 MW, ενώ στη Βουλγαρία υπερβαίνει τα 6 GW.
Το αποτέλεσμα, κατά τον ίδιο, είναι να χάνεται μέρος της αξίας της φθηνής ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από φωτοβολταϊκά τις μεσημβρινές ώρες. Όπως υποστήριξε, γειτονικές αγορές μπορούν να αποθηκεύουν ενέργεια σε περιόδους χαμηλών τιμών και να την επαναφέρουν στο σύστημα κατά τις βραδινές ώρες, όταν οι τιμές είναι υψηλότερες.
Με αυτό το σκεπτικό, ο κ. Εξάρχου ζήτησε να απελευθερωθεί η αγορά αποθήκευσης και να δοθεί στους επενδυτές μεγαλύτερη ευχέρεια ως προς την ανάπτυξη έργων.
«Ανοίξτε την αγορά των μπαταριών», ήταν το χαρακτηριστικό μήνυμά του, υποστηρίζοντας ότι όσοι είναι διατεθειμένοι να επενδύσουν ίδια κεφάλαια θα πρέπει να μπορούν να εγκαθιστούν την ισχύ που θεωρούν οικονομικά βιώσιμη, χωρίς τεχνητούς περιορισμούς και χωρίς την ανάγκη επιδότησης.
Ο επικεφαλής της AKTOR συνέδεσε την έλλειψη επαρκούς αποθήκευσης και με το πρόβλημα των περικοπών πράσινης ενέργειας.
Όπως προειδοποίησε, εάν οι επενδύσεις σε μπαταρίες δεν επιταχυνθούν σημαντικά, οι περικοπές παραγωγής από ΑΠΕ θα μπορούσαν μέσα στην επόμενη διετία ή τριετία να φτάσουν σε επίπεδα της τάξης του 20%.
Μια τέτοια εξέλιξη, σύμφωνα με την εκτίμησή του, θα μπορούσε να επηρεάσει και τη χρηματοδότηση των επενδύσεων στις ΑΠΕ, καθώς σειρά έργων φωτοβολταϊκών έχουν υλοποιηθεί με τραπεζικό δανεισμό.
«Τότε το ενεργειακό πρόβλημα θα γίνει τραπεζικό», ανέφερε χαρακτηριστικά, συνδέοντας την αποτελεσματική λειτουργία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας με τη βιωσιμότητα των επενδύσεων που έχουν πραγματοποιηθεί τα προηγούμενα χρόνια.
Προειδοποίηση για «μαύρη αγορά» αδειών
Ο κ. Εξάρχου αναφέρθηκε επίσης στη διαδικασία fast track για τη χορήγηση όρων σύνδεσης σε έργα αποθήκευσης, χωρίς επιδοτήσεις, εκφράζοντας ανησυχίες για το ενδεχόμενο δημιουργίας μιας νέας αγοράς δικαιωμάτων και αδειών.
Όπως υποστήριξε, εάν οι άδειες δίνονται χωρίς να διασφαλίζεται ότι τα αντίστοιχα έργα θα υλοποιηθούν, υπάρχει ο κίνδυνος να δημιουργηθεί μια κατάσταση ανάλογη με εκείνη που είχε παρατηρηθεί στο παρελθόν στην αγορά των φωτοβολταϊκών.
Κατά την εκτίμησή του, θα μπορούσε να εμφανιστεί μια αγορά στην οποία οι κάτοχοι αδειών θα μεταπωλούν ουσιαστικά τα δικαιώματα που έχουν εξασφαλίσει, χωρίς να προχωρούν κατ’ ανάγκη στην κατασκευή των έργων.
Επιφυλάξεις για τον στόχο μείωσης του ενεργειακού κόστους κατά 30%
Κριτική άσκησε ο επικεφαλής της AKTOR και στο πακέτο παρεμβάσεων που έχει παρουσιάσει το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τη μείωση του ενεργειακού κόστους κατά 30% μέσα στην τριετία.
Ο ίδιος αναγνώρισε ότι ο στόχος είναι θετικός και χαρακτήρισε τη σχετική δέσμευση του πρωθυπουργού ως «πολύ σωστή κατεύθυνση». Εξέφρασε όμως αμφιβολίες για το κατά πόσο τα μέτρα που έχουν ανακοινωθεί μπορούν από μόνα τους να οδηγήσουν στο συγκεκριμένο αποτέλεσμα.
Ένα από τα σημεία στα οποία στάθηκε ήταν η αποθήκευση. Όπως ανέφερε, περίμενε να δει ένα πιο επιθετικό πρόγραμμα για την ανάπτυξη μπαταριών μεγάλης ισχύος, καθώς τα έργα αντλησιοταμίευσης, μολονότι θεωρούνται αναγκαία, απαιτούν περισσότερο χρόνο μέχρι να ολοκληρωθούν.
Παράλληλα, σχολίασε τη συμπερίληψη της αντιμετώπισης των ρευματοκλοπών στα μέτρα που συνδέονται με τη μείωση του ενεργειακού κόστους.
Όπως υποστήριξε, η καταπολέμηση των ρευματοκλοπών αποτελεί ούτως ή άλλως υποχρέωση των αρμόδιων αρχών και δεν θα έπρεπε να παρουσιάζεται ως πρόσθετη παρέμβαση για τη μείωση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.
«Η αντιμετώπιση της ρευματοκλοπής δεν θα έπρεπε να συνδέεται με τη μείωση των τιμών ρεύματος για τον πολίτη», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο ίδιος πρόσθεσε ότι δεν έχει κατανοήσει πλήρως με ποιον τρόπο το σύνολο των μέτρων που έχουν ανακοινωθεί οδηγεί στον στόχο του 30%, δηλώνοντας παράλληλα ότι αναμένει νέες παρεμβάσεις που θα εξειδικεύουν τον τρόπο επίτευξής του.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο κ. Εξάρχου αναφέρθηκε και στις προοπτικές της αγοράς φυσικού αερίου ενόψει του χειμώνα, επαναλαμβάνοντας την εκτίμηση ότι δεν αποκλείεται να καταγραφούν ιδιαίτερα υψηλές τιμές, ακόμη και στα 100 ευρώ ανά MWh.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να μεταφερθεί και στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας στην ελληνική αγορά, δεδομένου του ρόλου που εξακολουθεί να διαδραματίζει το φυσικό αέριο στην ηλεκτροπαραγωγή.
Σχολιάζοντας τις διεθνείς εξελίξεις, έκανε ιδιαίτερη αναφορά στις επιπτώσεις της κρίσης στον Κόλπο, σημειώνοντας ότι ακόμη και σημαντικοί παραγωγοί φυσικού αερίου, όπως το Κατάρ, στρέφονται στην αγορά LNG από τις ΗΠΑ.
Το ερώτημα που έθεσε αφορά την ενεργειακή επάρκεια της Ευρώπης και την προμήθεια των ποσοτήτων φυσικού αερίου που απαιτούνται για την κάλυψη των αναγκών της.
Η διαφοροποίηση των πηγών ως λύση
Ο επικεφαλής της AKTOR τάχθηκε υπέρ μιας ευρωπαϊκής στρατηγικής που δεν θα στηρίζεται αποκλειστικά σε μία πηγή προμήθειας φυσικού αερίου.
Όπως ανέφερε, η Ευρώπη δεν θα πρέπει ούτε να εξαρτηθεί μονομερώς από το αμερικανικό LNG ούτε να επιστρέψει σε μια νέα εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο.
